Διάλογος για την Κοινωνία

Νοέμβριος 26, 2010

ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΣ : Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕ ΚΕΝΤΡΟ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ

ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΣ : Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕ ΚΕΝΤΡΟ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ

 Α. ΣΥΣΤΗΜΑ

Σύστημα είναι ο αλληλεπιδρών μηχανισμός και συνδυασμός κανόνων που διέπουν ενταγμένα σε αυτό υλικά και ενέργειες (δυνάμεις), ώστε αυτά να αποτελούν ένα ενιαίο λειτουργικό σύνολο.

Κοινωνικό σύστημα, αντίστοιχα, είναι ο αλληλεπιδρών μηχανισμός και συνδυασμός κανόνων που διέπουν ενταγμένους σε αυτό ανθρώπους, υλικά και ενέργειες (δυνάμεις), ώστε αυτά να αποτελούν ένα ενιαίο κοινωνικό σύνολο.

Οπως είναι ευνόητο τα ανωτέρω συστήματα διέπονται από δύο βασικές κατηγορίες κανόνων και νόμων.

Η πρώτη κατηγορία είναι οι φυσικοί – συμπαντικοί νόμοι που επιδρούν και καθορίζουν απευθείας και άμεσα την σύσταση και λειτουργία ενός συστήματος.

Η δεύτερη κατηγορία (και αναφέρομαι κυρίως στα κοινωνικά συστήματα) είναι οι κανόνες που προσθέτει ο άνθρωπος. Στην πραγματικότητα και για να λειτουργήσει ένα σύστημα, οι κανόνες αυτοί, καθώς ο ίδιος ο άνθρωπος είναι μέρος της φύσης και υπακούει στους φυσικούς – συμπαντικούς νόμους, οφείλουν να υπακούουν στους νόμους της φύσης. Διαφορετικά και ανάλογα με την αντίθεση του συστήματος με τους νόμους αυτούς θα επέλθει αργά ή γρήγορα η κατάρρευσή του. Η συνθήκη «χρόνος» στο πλαίσιο αυτό είναι όρος σχετικού μεγέθους και εξαρτάται από τα μεγέθη και την πολυπλοκότητα του συστήματος. Αλλως ειπείν, η αντίληψη του χρόνου δεν είναι απότοκη της ύπαρξης κάποιου μέσα στο σύστημα, αλλά όρος που εξετάζεται στο ιστορικό διηνεκές και πέρα από αυτό, ακόμα και όταν η ιστορική καταγραφή δεν υφίσταται. Σε κάθε άλλωστε περίπτωση ο «ανθρώπινος χρόνος» είναι μέγεθος σχετικό και πεπερασμένο.

Τα κοινωνικά συστήματα έχουν μια βασική ειδοποιό διαφορά από τα λοιπά, είναι η λειτουργική ένταξη ανθρώπων σε αυτά με σκοπό την εξυπηρέτηση των αναγκών τους. Οι ίδιες οι ανθρώπινες κοινωνίες είναι απότοκες αυτής της αναγκαιότητας.

Αυτά βεβαίως ανήκουν στην θεωρητική σφαίρα και στις πηγές της κοινωνικής οργάνωσης, στα πρώιμα συστήματα της ανθρωπότητας.

Στην πραγματικότητα και στο διάβα της ανθρώπινης παρουσίας στον πλανήτη  τα κοινωνικά συστήματα οργανώθηκαν κατά τρόπο τόσο ολοκληρωτικό και απόλυτο, ώστε να τείνουν να μην επιτρέπουν καμία δράση κανενός έξω από τους μηχανισμούς τους. Η σκληρότερη, αλλά και πιο συχνή ποινή στην ανθρώπινη παρουσία στην Γη για την εξωσυστημική δράση ενός ανθρώπου είναι η εξόντωση, είτε άμεσα είτε έμμεσα.   

Τα κοινωνικά συστήματα που καταγράφονται στην ανθρώπινη ιστορία οργανώθηκαν όχι μόνο με την τάση της διατήρησης και αναπαραγωγής τους, αλλά και σταδιακά με την τάση του ολοκληρωτισμού και της καθολικής επικράτησης.

Στην πορεία αυτή, δυστυχώς, τα συστήματα έπαψαν να οργανώνονται από τους συγκοινωνούς ανθρώπους, αλλά η επιρροή στην επιβολή των κανόνων τους έγινε αντικείμενο της ισχύος συγκεκριμένων ανθρώπων ή ομάδων ανθρώπων.

Στο σημερινό καπιταλιστικό σύστημα π.χ. η θέσπιση των κανόνων λειτουργίας των ανθρώπων μέσα σε αυτό δεν ανήκει στον ίδιο βαθμό στον Χ μεγαλοτραπεζίτη και στην Ψ άνεργη.

Βεβαίως όλα τα κοινωνικά συστήματα υπακούουν στους νόμους της συμπαντικής και γήινης φύσης και για τον παράγοντα άνθρωπο, τέτοιος βασικός και κατανοητός από τους ανθρώπους νόμος είναι οι βιοτικές φυσικές τους ανάγκες. Αυτές αποτελούν την κυρίαρχη και αναπόφευκτη ανάγκη της ανθρώπινης οντότητας και ύπαρξης. Οι βιοτικές ανάγκες είναι ο νόμος του ανθρώπου και αιτία της συστημικής του κοινωνικής οργάνωσης.  

 Β.        ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

Ο καπιταλισμός ως σύστημα που κυριαρχεί παγκόσμια εκμεταλλεύτηκε αυτές τις ανάγκες για να επηρεάσει τους ανθρώπους να ενταχθούν σε αυτόν και να τον ισχυροποιήσουν. Εδωσε σε περισσότερους και ανεξαρτήτως καταγωγής ανθρώπους το δικαίωμα στην χρήση αγαθών, το δικαίωμα σε στοιχειώδεις ελευθερίες και δυνατότητες. Δυστυχώς, το ίδιο αυτό σύστημα βάσισε την λειτουργία του στην μηχανιστική χρηστική αντίληψη των ανθρώπων που εντάσσονται σε αυτό και μάλιστα με δύο κύριους άξονες: την αντίληψη της προτεραιότητας της παραγωγικής διαδικασίας (πέρα και πάνω από τον άνθρωπο και τις ανάγκες του) και την πλασματική αξιακή οικονομική αποτίμηση των πάντων.

Είναι δηλαδή ένα σύστημα κατ’ ουσία «αντιανθρώπινο», που δεν δημιουργήθηκε ούτε λειτουργεί με σκοπό, κριτήρια, κανόνες και στόχο την κάλυψη των ανθρωπίνων αναγκών, αλλά την εκμετάλλευσή της κάλυψής τους.  

Αυτή είναι η κυρίαρχη αντίφαση του καπιταλισμού με την ανθρωπότητα, αυτή είναι και η αιτία της καταστροφικής αποτυχίας του να απελευθερώσει τους ανθρώπους, να τους εκφράσει πραγματικά, να τους καλύψει ως οντότητες και ως κοινωνίες. Ο καπιταλισμός έχει εγγενή αντιανθρώπινα χαρακτηριστικά και για τον λόγο αυτό είναι καταδικασμένος στην αποτυχία. Η κυρίαρχη αυτή και κεντρική αντίφαση είναι αυτή που γεννά μια σειρά από ψυχολογικά φαινόμενα ακόμα και στους ακραία ευνοημένους από το σύστημα.

Η διατήρηση του καπιταλισμού οφείλεται πρωτίστως στο γεγονός ότι στο πλαίσιο της εκμεταλλευτικής δράσης του εξυπηρετεί ανθρώπινες ανάγκες (και πραγματικές και επίπλαστες που δημιουργεί ο ίδιος). Περαιτέρω, η αντοχή του βασίζεται στην δημιουργία μιας κουλτούρας εσωτερικής βελτίωσης, βασισμένης στην λογική της πυραμίδας (δηλ. της προσδοκίας του «καλύτερου»). Κατά συνέπεια δεν έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τον φυσικό νόμο, αφού αντικείμενό του είναι και η κάλυψη αναγκών (έστω υπό την εκμεταλλευτική σκοπιμότητα και συνθήκη). Στο δε πλαίσιο της απρόσκοπτης εξέλιξής του αυτή θα έλθει είτε από εσωτερικό μετασχηματισμό εξουσιών είτε από την στυγνή εκμετάλλευση της φύσης (ήτοι την εξελικτική αντίθεση με το φυσικό νόμο).      

Το σύστημα του καπιταλισμού από την γέννηση – επινόησή του δεν έχει ως στόχο την κάλυψη των ανθρωπίνων αναγκών και την βελτίωση των συνθηκών ζωής του είδους, αλλά την εκμετάλλευση αυτής της ανάγκης των πολλών υπέρ λίγων. Αυτοί οι «λίγοι» είναι όσοι ελέγχουν τα μέσα παραγωγής, δηλ. τα εργαλεία όχι μόνο του ανθρώπου, αλλά και του καπιταλισμού.

Ο καπιταλισμός είναι όμως και ένα σύστημα κατά βάση παραγωγικό, δημιουργήθηκε και οργανώθηκε γύρω από την παραγωγική διαδικασία, αυτό σημαίνει ότι οι λειτουργικές του δομές είναι οργανωμένες γύρω από την παραγωγή και με σκοπό αυτή. Στην δομική του συγκρότηση, στο «DNA» του, ο καπιταλισμός εντάσσει και τον ανταγωνισμό, δηλ. την προσπάθεια για περισσότερα, καλύτερα και πιο εκμεταλλεύσιμα υλικά και υπηρεσίες, ήτοι για μεγαλύτερη εκμεταλλευσιμότητα της παραγωγής. Ο ανταγωνισμός ουσιαστικά αφορά το στάδιο της κατανάλωσης, εκεί στρέφεται, αφού στο στάδιο αυτό υλοποιείται και ολοκληρώνεται η εκμετάλλευση των ανθρώπων και των αναγκών τους. Υφίσταται δηλ. ένα στάδιο εκμετάλλευσης των ανθρώπων και των αναγκών τους στην παραγωγική καπιταλιστική διαδικασία που ολοκληρώνεται και υλοποιείται στην φάση της κατανάλωσης. Στην πραγματικότητα, ο καπιταλιστικός ανταγωνισμός δεν υπαγορεύεται από καμία ανθρωποκεντρική ή ανθρωπιστική θεώρηση και σκοπό, αλλά από την τάση και ανάγκη της επικράτησης σε οικονομικό επίπεδο και κατ’ επέκτασης και μέσα στο σύστημα του καπιταλισμού σε κάθε επίπεδο.

Ως σύστημα, ο καπιταλισμός και κατ’ ακριβολογία οι καπιταλιστές και οι θιασώτες του συστήματος αυτού, φρόντισαν να οργανώσουν συστηματικά και απόλυτα το σύνολο της κοινωνικής ζωής των ανθρώπων (φιλοσοφία, πολιτικό σύστημα, νομικό σύστημα, σύστημα ελέγχου και καταστολής, παιδεία κλπ.)  κατά τον τρόπο που βολεύει το ίδιο το σύστημα, το σύστημα παραγωγής και εκμετάλλευσης.

Λίγες εύκολες και απλές σκέψεις από τον καθένα μας, θα μας κάνουν να καταλάβουμε ότι αυτό που είμαστε, το «είναι» μας, δεν ορίζεται στον καπιταλισμό από τα πραγματικά μας χαρακτηριστικά, αλλά από την θέση στην οποία μας χρησιμοποιεί το σύστημα του καπιταλισμού.

Τα πάντα γύρω μας, το σπίτι μας, ο τρόπος που ζούμε μέσα και έξω από αυτό, οι κανόνες της συμπεριφοράς, της δράσης, της αντίδρασης, της ανοχής, το πότε ξυπνάμε, το πότε κοιμόμαστε ή μπορούμε να κοιμηθούμε, το τι γνωρίζουμε, το τι αγνοούμε, το πόση ώρα διαθέτουμε για τον εαυτό μας ή τους άλλους, όλα οργανώνονται με βάση το σύστημα του καπιταλισμού. Εάν αναρωτηθούμε γιατί συμβαίνει κάθε τι στην χωή μας και γιατί συμβαίνει με τον τρόπο που συμβαίνει στο τέλος των απαντήσεων θα καταλήξουμε στην συστημική εξάρτηση του ανθρώπου και στο ίδιο το σύστημα. Αυτό τάσσει, προστάζει, διατάζει, οργανώνει και ρυθμίζει.

Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι όλη αυτή η διαδικασία γίνεται όχι με κέντρο τον άνθρωπο και τις ανάγκες του, όχι με μία ματιά στην ανθρώπινη υπόσταση και στις πραγματικές ανάγκες και δυνατότητές του ανθρώπου, αλλά οργανώνεται και υφίσταται (και εμείς μαζί με αυτά) με βάση το σύστημα και την λειτουργία του. Στην πραγματικότητα και όπως προαναφέρθηκε οι ανθρώπινες κοινωνίες και το σύστημα διατάσσονται και ρυθμίζονται με βάση τα κριτήρια της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας. Κριτήριο του συστήματος στην παραγωγική πλευρά του είναι η λειτουργία των ανθρώπων σύμφωνα με τους όρους που τάσσουν οι μηχανές και οι μηχανισμοί παραγωγής εν γένει. Κριτήριο του συστήματος στην διαδικασία της κατανάλωσης είναι η ώθηση προς συγκεκριμένα κάθε φορά αγαθά με κριτήριο όχι τις ανθρώπινες ανάγκες, αλλά την εκμεταλλευσιμότητα αυτών από τους «άρχοντες» στο σύστημα.

Ετσι, σε καμία περίπτωση ο άνθρωπος δεν είναι το κέντρο του καπιταλιστικού συστήματος, ούτε η βελτίωση της ζωής του ή η κάλυψη των βιοτικών του αναγκών είναι ο σκοπός του.

Σκοπός του καπιταλιστικού συστήματος είναι η εκμεταλλευτική πάντων διαδικασία, τόσο παραγωγικά όσο και καταναλωτικά.

Το πολιτικό σύστημα, οι νόμοι, οι άνθρωποι και τα επαγγέλματά τους, τα πάντα όσα βιώνουμε και είμαστε πέρα από την φύση μας ορίζονται από το σύστημα. Σε ένα άλλο σύστημα κοινωνικής οργάνωσης επαγγέλματα όπως του υπαλλήλου, του μισθωτού εργάτη, του εμπόρου, του μεσίτη, του δικηγόρου, του δικαστή και χιλιάδες άλλα, ούτε θα υπήρχαν, ούτε (ακόμα και εάν υπήρχαν με οποιαδήποτε μορφή) θα ήταν τα ποιοτικά τα ίδια, ούτε θα είχαν το ίδιο περιεχόμενο και ουσία. Η βίωσή μας όλη ορίζεται από το σύστημα και δυστυχώς το ίδιο το σύστημα δεν ορίζεται από τους ανθρώπους και τις κοινωνίες τους, δεν ορίζεται από την κάλυψη των αναγκών των ανθρώπων, αλλά από την λειτουργία των μηχανισμών παραγωγής – ανάλωσης και με στόχο την εκμετάλλευση της ανθρώπινης υπόστασης.    

Σε ένα σύστημα που είναι οργανωμένο κατά τον αντιανθρώπινο τρόπο αυτό, όσα δεν είναι ανεκτά από αυτό καταδικάζονται, πολεμούνται με σκοπό να εξαφανιστούν για να μην διαταραχθεί η λειτουργία του. Η εξαγορά ή η καταστροφή ανθρώπων που μπορούν να το βλάψουν και να το αποδομήσουν είναι μία ακόμα έκφανση της αντίληψης του συστήματος και απόδειξη της αντιανθρώπινης εκμεταλλευτικής δομής του. 

Εάν αφήσουμε το μυαλό μας ανοικτό θα αντιληφθούμε πως το σύνολο των πραγμάτων και καταστάσεων που βιώνουμε ως κοινωνική συνθήκη είναι κομμάτι και παράγωγο αυτού του συστήματος. Πως το ίδιο το σύστημα δημιουργεί κουλτούρες και τρόπους ζωής, δράσης και αντίδρασης και εν τέλει εκμεταλλεύεται ακόμα και τις «αντι-κουλτούρες», όταν τις εντάξει στους μηχανισμούς παραγωγής – κατανάλωσης, ήτοι εκμετάλλευσης.

Ακόμα και οι περισσότερες αντιδράσεις μας σε «κακώς κείμενα» αναφέρονται κατά βάση στην αντίθεσή τους με συστημικές λογικές, κανόνες και ακολουθίες. Ουσιαστικά η αντίληψη των πλειοψηφιών των ανθρώπων για την ζωή τους προέρχεται μέσα από τις διδαχές και τις βιωματικές συνθήκες που δημιουργεί το σύστημα και δισεκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον πλανήτη θεωρούν ότι το σύστημα αυτό είναι κάτι προδεδομένο, μεταφυσικό, ανυπέρβλητο και το μοναδικό δυνατό. Βεβαίως την ίδια ίσως αντίληψη να είχαν για την «ελέω Θεού μοναρχία» οι υπήκοοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και των αυτοκρατοριών και βασιλείων που την διαδέχθηκαν. Το ίδιο και οι Αιγύπτιοι, οι Πέρσες, οι Βαβυλώνιοι, οι Ινδιάνοι της Αμερικής και όλοι οι λαοί του πλανήτη που βίωσαν επί χιλιάδες χρόνια μέσα σε άλλα κοινωνικά συστήματα.

Γ. ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΣ : Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕ ΚΕΝΤΡΟ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ

             Το πρώτο πράγμα που θέλω γράφοντας αυτές τις γραμμές είναι να εννοήσουμε όλοι, ότι το σύστημα είναι ένα δημιούργημα των ανθρώπων, πως εμείς το δημιουργούμε και το συγκροτούμε και κανένας «Θεός», δαίμονας, συμπαντική δύναμη ή οποιαδήποτε άλλη μεταφυσική υπόσταση και οντότητα. Τα  κοινωνικά συστήματα είναι ανθρώπινα δημιουργήματα.

Αυτό σημαίνει πως μπορούν να αλλάξουν, να μετατραπούν, να εξαφανιστούν, να γεννηθούν νέα.

Η συνειδητοποίηση των ανωτέρω είναι δυνατόν να γεννήσει, να εκκινήσει την διαδικασία μεταβολής του κοινωνικού συστήματος, από ένα σύστημα εκμεταλλευτικής ανισότητας των ανθρώπων (στον καπιταλισμό ισχύ η διάκριση με βάση την παραγωγική και καταναλωτική δύναμη και οντότητα του καθενός) σε ένα σύστημα ισότητας κάλυψης των ανθρωπίνων αναγκών.

Είναι συνεπώς σαφές το τι συμβαίνει γύρω μας, όπου όλα μετριούνται στην κλίμακα χρήματος – κέρδους – υπεραξίας. Tο κύριο ζήτημα, το πρόβλημα του   συστήματος του καπιταλισμού απέναντι στην ανθρωπότητα, δεν είναι μόνο ότι έχει καταλάβει και εκμεταλλεύεται τα πάντα (αυτός είναι ο γενετήσιος σκοπός του), αλλά και συναφές και συναντίστοιχο πρόβλημα του συστήματος είναι και το ότι οι δομές και οι σκοποί του δεν έχουν ως σκοπό την κάλυψη των αναγκών του ανθρώπου, την βελτίωση των συνθηκών ζωής του, την βελτίωση και εξέλιξη του ανθρώπινου είδους, παρά μόνο την εκμετάλλευσή τους. Σκοπός του συστήματος είναι το κέρδος και η εξουσία που προσφέρει σε κάποιους. Αυτό είναι το πρόβλημα του, ότι δηλ. παρότι πρόκειται για ένα σύστημα που δημιούργησαν άνθρωποι, παρότι πρόκειται για ένα κοινωνικό σύστημα, η λειτουργία του δεν έχει στόχους ανθρωποκεντρικούς, αλλά στόχους ουσιαστικά απάνθρωπους, έξω από την φύση και τις ανάγκες μιας κοινωνίας ανθρώπων. Το κέρδος, η εξουσία, η δύναμη, η επικράτηση αποτελούν αξιακά του δεδομένα και με αυτός και άλλους παρεμφερείς με αυτούς σκοπούς οργανώνεται και λειτουργεί.

Οι άνθρωποι στο σύστημα του καπιταλισμού δεν αποτελούν το κέντρο της κοινωνίας αλλά ένα μέσο, ένα συστημικό γρανάζι για την επίτευξη στόχων που χρησιμοποιούν και εκμεταλλεύονται τις απαράγραπτες βιολογικές – βιοτικές  ανάγκες του ανθρώπινου είδους. Ο άνθρωπος είναι εργαλείο του συστήματος και όχι το σύστημα εργαλείο του ανθρώπου και της ανθρωπότητας.

Τις τελευταίες δεκαετίες οργανώθηκε, επικράτησε και λειτουργεί ένα κοινωνικό σύστημα παγκόσμιας επικράτησης και ισχύος (παγκοσμιοποίηση), το οποίο δεν είναι ανθρωποκεντρικό, δεν είναι ανθρώπινο. Αδιαφορεί για τα παιδιά που πεθαίνουν από απλές ασθένειες, για τους πεινασμένους, τους καταφρονεμένους. Ανταλλάσσει με αδιαφορία και κερδοφόρο χαρά ανθρώπους με μηχανές, τους αχρηστεύει στην ανεργία, αδιαφορεί για την πραγματική χρησιμότητα και αξία όσων παράγει αρκεί να πωλούν με καλά κέρδη, αδιαφορεί για τις συνέπειες της χρήσης χημικών και τοξικών, αδιαφορεί για την φύση και την βλέπει ως πεδίο κέρδους, αδιαφορεί για τον ασθενή ως άνθρωπο και τον βλέπει ως κόστος ή κέρδος. Ουσιαστικά, το σύστημα λειτουργεί σε κάθε του επίπεδο ως μία κρεατομηχανή που αλέθει ανθρώπους και λαούς για να ταϊστούν κάποιοι άλλοι.

Το σύστημα έφτασε στο σημείο να επιθυμεί να ορίζει σχεδόν ολοτικά τον προορισμό ολόκληρων λαών.

Οπου και να κοιτάξετε θα διαπιστώσετε ότι το ανθρώπινο είδος χρησιμοποιείται από το σύστημα και δεν το χρησιμοποιεί. Θα δείτε ότι το σύστημα δεν λειτουργεί για εσάς, δεν λειτουργεί για τον άνθρωπο, αλλά για την εκμετάλλευσή του, όπου και εάν κοιτάξετε και σκεφτείτε με ανοικτό μυαλό θα δείτε απανθρωπιά ή αδιαφορία για τον άνθρωπο και την εξωγενή θέσπιση προορισμών και στόχων για τον καθένα από εμάς και για τις κοινωνίες μας.     

            Είναι ευνόητο ότι αυτό το αδηφάγο σύστημα οφείλει να γκρεμιστεί συθέμελα, όχι από την εντροπία του και όχι με τον μετασχηματισμό του σε κάτι ακόμα χειρότερο, αλλά με την θετική θέση και πρόταση ενός συστήματος που θα έχει ως κεντρικό στοιχείο του τον άνθρωπο.

            Η «εφεύρεση», γέννηση και συγκρότηση ενός κοινωνικού συστήματος που θα θέτει ως κέντρο του τον άνθρωπο και σκοπό του την κάλυψη των αναγκών του (και όχι παραγωγικότητες, υπεραξίες, κέρδη και διάφορες άλλες αχρειότητες και βαρβαρότητες) είναι όχι μόνο αναγκαία και απολύτως εφικτή.

            Ξεκινώντας από την διαπίστωση ότι ο άνθρωπος είναι ένας βιολογικός μηχανισμός με συγκεκριμένες βιοτικές ανάγκες και θέτοντας ως κεντρικό όρο για την δημιουργία του συστήματος ότι κάθε άνθρωπος πρέπει να έχει εξασφαλισμένες τις βιοτικές του ανάγκες με ισότητα, μπορούμε να δημιουργήσουμε ένα νέο σύστημα, ένα νέο κοινωνικό σύστημα που θα υφίσταται και θα λειτουργεί με κέντρο τον άνθρωπο και τις ανάγκες του. Ολόκληρη η αξιακή θεώρηση των πραγμάτων, των κανόνων, των νόμων του πρέπει να αλλάξει και να είναι ενταγμένη στον σκοπό αυτό. Μόνο τότε θα μπορούμε να δημιουργήσουμε πραγματικά ανθρώπινες κοινωνίες, πραγματικές ανθρώπινες ζωές, πραγματικά ανθρώπινες συγκροτήσεις. Αυτό θα είναι το κλειδί για να οδηγηθεί ο άνθρωπος και η ανθρωπότητα σε ένα πραγματικό προτσές. Εάν η ανθρωπότητα δημιουργήσει ένα σύστημα απελευθέρωσης με κέντρο τον άνθρωπο, τότε μόνο θα μπορέσει αυτός να ανακαλύψει την ταύτιση με τους συμπαντικούς νόμους και να προχωρήσει μπροστά. Οσο η ανθρωπότητα βιώνει την υποτέλεια και την μιζέρια του καπιταλισμού λύσεις και πραγματική πρόοδος δεν υπάρχει.

Η δημιουργία ενός κοινωνικού συστήματος που θα θέτει ως κεντρική δομική του αξία τον άνθρωπο και θα λειτουργεί με στόχο την κάλυψη των αναγκών του με την κατανόηση των συνθηκών των φυσικών νόμων είναι απλή και εφικτή. Με άξονα την ισότητα σε κάθε κοινωνικό επίπεδο και την πολιτική έκφρασή της (πραγματική ή «άμεση» δημοκρατία) και κυρίαρχο κανόνα σε κάθε απόφαση την αξία του ανθρώπου και την εξυπηρέτηση των αναγκών του, μπορούμε εύκολα να δημιουργήσουμε ένα σύστημα αξιών που θα αντικαταστήσει το φαύλο, απάνθρωπο και καταστροφικό σύστημα του καπιταλισμού.

            Το πρώτο βήμα είναι να εννοήσουμε τι σημαίνει σύστημα και πως λειτουργεί. Το με ποιο τρόπο μας θέτει ως αυτονόητες τις δοξασίες, τα δόγματα και τις αξιακές λειτουργίες του. Το με ποιο τρόπο το σύστημα μας αναλώνει και μας χρησιμοποιεί στην μηχανή του και ως αναλώσιμα υλικά. Για να ξεκινήσει αυτή η διαδικασία έγραψα αυτό το άρθρο, για να εννοήσουμε, να συλλάβουμε, να κατανοήσουμε ότι όλα αυτά που βιώνουμε είναι απλά ένα σύστημα. Ένα σύστημα που θα μπορούσε και θα έπρεπε να είναι διαφορετικό, ανθρωποκεντρικό, ουσιαστικό και πως σήμερα σπαταλάμε τη ζωή μας, την αναλώνουμε σε συνθήκες, όρους και διαδικασίες χωρίς καμία σχεδόν πραγματική βιοτική αξία, αλλά και με καταστροφικές συνέπειες για το είδος μας.

            Εάν καταλάβουμε, εάν κατανοήσουμε πόσο βλακωδώς και καταστροφικά αναλώνουμε τη ζωή μας ενταγμένοι σε αυτό το σύστημα της εκμετάλλευσης είναι θέμα χρόνου να επαναστατήσουμε και να το αλλάξουμε. Το κοινωνικό σύστημα είναι ένα ανθρώπινο δημιούργημα, άνθρωποι το φτιάχνουν και το συγκροτούν και άνθρωποι το καταρρίπτουν. 

Η πρόταση ενός άλλου συστήματος είναι έτοιμη. Ας είμαστε σε εγρήγορση … .  

Ιουνίου 3, 2010

ΜΟΝΟ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΘΑ ΑΝΑΤΡΕΨΟΥΝ ΤΗΝ ΦΑΥΛΟΤΗΤΑ & ΤΗΝ ΣΑΠΙΛΑ

ΜΟΝΟ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΘΑ ΑΝΑΤΡΕΨΟΥΝ ΤΗΝ ΦΑΥΛΟΤΗΤΑ & ΤΗΝ ΣΑΠΙΛΑ

  Οδεύουμε ολοταχώς προς την «πτώχευση», είτε αυτή εκφραστεί με δήλωση στάσης – αδυναμίας πληρωμών, είτε με αίτημα αναδιάρθρωσης του χρέους, είτε με αίτημα επαναπροσδιορισμού και μείωσής του.

Οδεύουμε ολοταχώς στην εγκατάλειψη του Ευρώ και στην επανέκδοση ελληνικού νομίσματος.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση (γερμανιστί Reich – «ραϊχ»), αυτός ο κίβδηλος θεσμός, εκφράστηκε ανοικτά δια της ηγεμόνος γερμανίδας καγκελαρίου : « όποιος δεν μπορεί ας πτωχεύσει …». Αυτό είναι και το πραγματικό περιεχόμενο της Ε.Ε., η ουσία της : δεν υπάρχει καμία αλληλεγγύη, καθώς δημιουργήθηκε και λειτουργεί ως μηχανισμός παραγωγής κερδών για τα ισχυρά κράτη και τους εκεί δραστηριοποιούμενους επιχειρηματίες. Ουσιαστικά τα ίδια τα ισχυρά κράτη και οι λαοί τους είναι υποχείρια αυτών των διεθνών επιχειρηματιών. Οι ανά τον κόσμο υποθέσεις «διαφθοράς» κυβερνήσεων, οι οποίες έρχονται από καιρόν εις καιρού στο φως, αποδεικνύουν και για τους πλέον δύσπιστους την κατάντια του πλανήτη που βρίσκεται έρμαιος στα χέρια μιας οικονομικής ολιγαρχίας. Αρκούν ελάχιστες αποκαλύψεις για να καταδειχθεί ότι οι «έντιμοι» πολιτικοί, είναι τελικά πιόνια του ίδιου συστήματος εξουσίας και πολύπλευρης κλοπής των λαών του πλανήτη. Η συνολική καταλήστευση των πόρων του πλανήτη από το ίδιο σύστημα και την ίδια ολιγαρχία του πλούτου, εμβαπτισμένη με ονόματα όπως «πρόοδος» και  «ανάπτυξη» δεν έχει μόνο υποθηκεύσει το παρόν των ζώντων σήμερα ανθρώπων, αλλά και αυτών που θα έλθουν (αν έλθουν) στο μέλλον.

Στην Ελλάδα του χρέους, της φτώχειας και της διαφθοράς, στην Ελλάδα της γενικευμένης σήψης τα πράγματα ακολουθούν ακραίες καταστροφικές οδούς.

Στην πραγματικότητα κανείς στην χώρα αυτή δεν πιστεύει ότι οι παιδικές πολιτικές επιλογές του υπουργού οικονομικών – που αμφιβάλλω εάν έχει εργαστεί πουθενά στην ζωή του ώστε να είναι μέτοχος της κοινωνικής πραγματικότητας μέσα από βιωματικές συνθήκες – μπορούν να δώσουν πραγματικές λύσεις και διεξόδους. Πρόκειται στην καλύτερη περίπτωση για πολιτικές οικονομίστικες, στενής οπτικής και αρνητικής προοπτικής. Πρόκειται για πολιτικές εξυπηρέτησης των δανείων και των δανειστών μέσα από την επίταση της αφαίμαξη των Ελλήνων και με την εξακολούθηση του ίδιου παγιωμένου μοντέλου κοινωνικής και οικονομικής οργάνωσης.

Εχω γράψει επανειλημμένα για την διαφθορά και το κόστος της. Όμως δεν πρέπει να μείνουμε μόνο στην θεώρησή της, αποκομμένης από το σύστημα στο οποίο λειτουργεί και το οποίο εξυπηρετεί. Η συγκεκριμένη διαφθορά είναι εγγενής σε αυτό το σύστημα του καπιταλιστικού νεοφιλελευθερισμού. Υπάρχει παντού, σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του καπιταλιστικού πλανήτη και όποιος το αρνείται είτε εθελοτυφλεί είτε ζει μακριά από την πραγματικότητα και την αλήθεια. Η γενίκευση της διαφθοράς δεν αθωώνει βέβαια κανένα, ούτε απαλλάσσει τα θύματά της από το κόστος της, γιατί η διαφθορά έχει συγκεκριμένα θύματα που πληρώνουν πολύπλευρα το κόστος της. Τα θύματα αυτά είναι οι λαοί του πλανήτη, οι απλοί άνθρωποι που δεν μετέχουν εξουσιαστικά στο σύστημα, είναι οι συντριπτικές πλειοψηφίες του πλανήτη που καλούνται να πληρώσουν με την ζωή τους την ίδια το κόστος της διαφθοράς, πέρα από όσα ζοφερά το ίδιο το σύστημα των καπιταλιστών τους προκαλεί. Καθώς η ζωή τους μετριέται σε ώρες εργασίας και οι ώρες εργασίας σε χρήμα, οι απλοί εργαζόμενοι πολίτες είναι τα θύματα και του καπιταλισμού και της διαφθοράς του. Ουσιαστικά ο καπιταλισμός και η διαφθορά του μας στοιχίζουν ένα τεράστιο ποσοτικό και ποιοτικό κομμάτι της ζωής μας. Οπου υπάρχουν θύματα υπάρχουν και θήτες. Το κόστος της διαφθοράς δεν είναι κάτι που χάνεται και εξανεμίζεται, το κόστος της διαφθοράς είναι στην πραγματικότητα ένα μέγεθος χρηματικό, ένα μέγεθος αγώνων και ζωής που μεταβαίνει από τον απλό λαό στο διαφθορείο και στους διεφθαρμένους.

Η συζήτηση και τα φώτα της δημοσιότητας στην χώρα μας έχουν πέσει – ακούσια ή εκούσια ας το κρίνετε μόνοι σας – στους πολιτικούς και στην δική τους διαφθορά. Ως να είναι αυτοί οι μοναδικοί διεφθαρμένοι και οι μοναδικοί αποδέκτες των καρπών της. Όμως δεν είναι οι μόνοι, η διαφθορά έχει έναν άλλο βασικό συντελεστή, ένα πρωταίτιο που ξεχνούν πάγια τα Μ.Μ.Ε. και οι διαμορφωτές της κοινής γνώμης. Πρόκειται για τους «επιχειρηματίες», τους «επενδυτές», τα «αφεντικά» εν γένει του φαύλου και απάνθρωπου συστήματος. Αυτοί βρίσκονται σε γενικό και διατεταγμένο απυρόβλητο. Σκεφτείτε ποιος διέφθειρε πολιτικούς και δημοσίους υπαλλήλους, ποιος αποκόμισε την μερίδα του λέοντος από τα σιχαμερά λάφυρα της διαφθοράς, ακόμα και ποιος επέλεξε αυτούς τους πολιτικούς και δημοσίους υπαλλήλους για να τους ενισχύσει και να τους προωθήσει ώστε να διαβρώσουν διεφθαρμένα το σύνολο του συστήματος. Αυτοί, οι «επιχειρηματίες» και οι «επενδυτές» είναι η μήτρα της διαφθοράς, είναι αυτή που την προκαλούν, που την χειρίζονται και αυτοί συνάμα που αποκόμισαν και αποκομίζουν τα βρώμικα κέρδη της.

Πέρα από τις ποινικές ευθύνες, που φρόντισαν να αποκρύψουν και να εκμηδενίσουν με τις διαδικασίες ποινικής παραγραφής, οποιοδήποτε σοβαρό και μη διεφθαρμένο κράτος θα είχε αναζητήσει τους καρπούς της διαφθοράς, τα κλεμμένα χρήματα, ασκώντας εκατοντάδες αγωγές κατά των διεφθαρμένων πολιτικών και επιχειρηματιών και επανεξετάζοντας και αναθεωρώντας συμβάσεις. Επικεντρώνουν στην ποινική ευθύνη για να μας εξοργίσουν και να μας απογοητεύσουν, για να δημιουργήσουν εκτονώσεις για τα άγη και τα άλγη μέσα από την δημιουργία «αποδιοπομπαίων τράγων». Ετσι οι νέοι που θα επιλέξουν για να έλθουν μέσα από την «αυτοκάθαρση» θα φαντάζουν στα μάτια του λαού καθαροί και φερέλπιδες, ενώ θα είναι το ίδιο λεροί και επικίνδυνοι, Αυτά ενώ την ίδια ώρα «ξεχνούν» ακόμα και την αυτονόητη υποχρέωση άσκησης αγωγών για την επιστροφή των κλεμμένων, αυτών που ταξιδεύουν σε διάφορες τράπεζες και θυρίδες ανά τον πλανήτη. Τίποτα δεν εμποδίζει νομικά την κίνηση για την επιστροφή των κλοπιμαίων στον ελληνικό λαό.

Εξελίσσοντας και ολοκληρώνοντας το ειδεχθές έγκλημα του διαφθορείου της ολιγαρχίας του πλούτου, η κυβέρνηση έρχεται να δηλώσει πίστη στο ίδιο αποτυχημένο και διεφθαρμένο σύστημα και μοντέλο και να το ενισχύσει περαιτέρω. Ερχεται να ενισχύσει περαιτέρω τους ίδιους τους διαφθορείς, νομικά, ηθικά, πολιτικά και με χρήματα, κόπους και την ίδια την ζωή του ελληνικού λαού. Χαμηλότερα μεροκάματα και μηνιάτικα, λιγότερα δικαιώματα, μεγαλύτερη εξάρτιση για τα θύματα πολίτες – περισσότερες «ευκαιρίες», κέρδη και ισχύς για τους διαφθορείς «επιχειρηματίες».

Με τους ίδιους στην βάση και φιλοσοφία μηχανισμούς, η χώρα ξεπουλιέται και παραδίδεται στους ημεδαπούς και αλλοδαπούς «επιχειρηματίες» προβάλλοντας το ψευδοϊδεολόγημα της ανάπτυξης.

Ποια «ανάπτυξη» έφεραν αυτοί τόσα χρόνια για να την φέρουν τώρα;

Πως μπορεί ένας ολόκληρος λαός να τυραννιέται από δαύτους και να τους δίνει το δικαίωμα, την πρωτοβουλία να δράσουν, να επιλέξουν αυτοί αν, πότε, τι και με ποιους όρους θα «επενδύσουν»;  

Το μόνο που κομίζουν είναι αποθρασυνόμενη κερδοσκοπία, κλοπές και εξαρτίσεις. Κανένα καπιταλιστικό σύστημα, καμία θεσμική δικλείδα δεν πρόκειται να τους σταματήσει, καθώς όλα αυτά τα γεννήματα και οι κανόνες του καπιταλισμού είναι φτιαγμένα από τους ίδιους και στα μέτρα τους.

Κατέστρεψαν μια ολόκληρη χώρα, καταδίκασαν επί γενιές αυτό τον λαό και τώρα έρχονται να επιλέξουν, να αγοράσουν δωρεάν, να μοιράσουν ξανά τους Ελληνες και το βιός τους σε ένα ακόμα ευρύτερο και ελεύθερο πλιάτσικο.

Οι εγκληματίες αυτοί, όχι μόνο κυκλοφορούν ελεύθεροι και ανενόχλητοι, αλλά και προβάλλονται ως η μοναδική λύση: ενισχυμένοι και θρασείς, ως να μην ήταν αυτοί που κατέκλεψαν και διέφθειραν, ως να μην ήταν αυτοί που φίμωσαν τους άξιους και πριμοδότησαν τους φαύλους και τους μέτριους για να δρουν και να κλέπτουν ελεύθερα και ανενόχλητα.

Η σήψη είναι γενική, είναι παντού και διαπέρασε κάθετα και οριζόντια το σώμα της ελληνικής κοινωνίας. Την επέβαλλαν ως θεσμό ατομικής επιτυχίας, ως τον μοναδικό θεσμό που λειτουργούσε στην Ελλάδα για πολλά – πολλά χρόνια.

Σε λίγο θα έλθουν ακόμα και να διαιρέσουν τον Ελληνικό λαό, να στρέψουν τους υποτακτικούς και τους λακέδες τους κατά των ελευθερόφρονων Ελλήνων. Ένα κομμάτι υποτακτικών, αυτοί της πολιτικής έχουν ξεκινήσει το έργο αυτό εδώ και καιρό και το έργο θα ολοκληρωθεί με νομική βία, με εγκληματικούς πειθαναγκασμούς, ακόμα και με αίμα.

Εάν εξακολουθήσει να υφίσταται όλη αυτή η φαυλοκρατία και η σαπίλα, εάν εξακολουθήσει να υφίσταται και να εξουσιάζει, διακυβεύεται ακόμα και η ύπαρξη αυτής της χώρας.

Η χώρα μας για να συνεχίσει να υπάρχει χρειάζεται μια ολική επαναφορά, την υπέρβαση ενός μηδενισμού κάθε τίτλου και εξουσίας, χρειάζεται ένα πραγματικά νέο ξεκίνημα όπου θα έχει μηδενιστεί κάθε έννοια συστήματος και εξουσίας. Χρειάζεται νέες βάσεις και θεμέλια και όχι αναπαλαιώσεις και ψέματα περί καθάρσεως των σάπιων υλικών του συστήματός της. Το σύστημα που χτίστηκε από την γένεση του νεοελληνικού κράτους ήταν από την βάση σαθρό και σάπιο, από τους ξένους βασιλείς και τους ξενόδουλους πολιτικούς μέχρι τους τσιφλικάδες, τις ελίτ, τους βιομηχάνους και τους «επιχειρηματίες».

Για να ανασάνει αυτή η χώρα, για να ανατείλει ξανά ο ήλιος, για να ξαναδούμε τον άλλο στα μάτια και να χαμογελάσουμε, οφείλουμε μιας και δια παντός να ξεθεμελιώσουμε το σάπιο αυτό σύστημα που έχει καταλάβει την χώρα μας από άκρη σε άκρη και την μετέτρεψε σε βούρκο σιχασιάς.

Πιστεύει άραγε ενδόμυχα κανείς από τους Ελληνες ότι το σύστημα αυτό δεν είναι σάπιο και σαθρό; Πιστεύει κανείς πως μπορούμε να οικοδομήσουμε το παραμικρό πάνω σε αυτή την σαπίλα ;

Ό,τι και να χτίσουμε, όσα και να «επενδύσουμε» πάνω στους θεσμούς αυτής της αθλιότητας θα τα καταπιεί η βρωμιά του βούρκου τους.

Για να ξανανασάνουμε σύντροφοι και αδελφοί Ελληνες, για να χτίσουμε μια πραγματική Ελλάδα και να την αφήσουμε στα παιδιά μας περήφανοι για όσα πράξαμε, οφείλουμε να δεθούμε χέρι – χέρι για να γκρεμίσουμε το ετοιμόρροπο οικοδόμημα. Να αρχίσουμε να χτίζουμε την δική μας Ελλάδα, την Ελλάδα του ήλιου, της βαθειάς καθαρής ανάσας, την Ελλάδα της φιλικής ματιάς, την Ελλάδα της ελευθερίας.

Χρειαζόμαστε μια ειρηνική επανάσταση, μια επανάσταση συντριπτικής ομοθυμίας για να τελειώσουμε ολοκληρωτικά με το φαύλο σύστημα και να χτίσουμε την Ελλάδα της ισότητας, την Ελλάδα των ίσων ευκαιριών, των ίσων ανθρώπων, την Ελλάδα που νοιάζεται για τον πόνο του άλλου, την Ελλάδα που δημιουργεί για όλους τους Ελληνες.

Η φιλοσοφία, ο τρόπος, οι αρχές, οι πρακτικές υπάρχουν, στην πραγματικότητα όλα αυτά είναι μέσα μας: γνωρίζουμε τι πρέπει να κάνουμε, γνωρίζουμε τι λείπει και τι φταίει.

Μέσα σε μισή ώρα μπορώ να σας κάνω να το συνειδητοποιήσετε.

Στην πραγματικότητα η οργάνωση της νέας Ελλάδας είναι απότοκο της ίδιου του ανθρώπου και της φύσης. Είναι η Ελλάδα των ίσων ελεύθερων ανθρώπων.

Το πως θα ζήσουμε μια πραγματική ζωή, το πώς θα την χαρούμε πραγματικά, ως άνθρωποι και όχι ως αμίλητα γκρίζα γρανάζια ενός συστήματος που μας αναλώνει και μας μαστιγώνει με φόβους, ανησυχίες, κινδύνους και στενοχώριες, με ζόφους, βαρυγκώμιες, προβλήματα και κακοκεφιά, σας το έχω γράψει και αναλύσει.

Μένει απλά μια μαγιά ανθρώπων να το πάρει απόφαση και να αρχίσει να προετοιμάζει το κοινό μέλλον, το μόνο μέλλον αυτής της χώρας. Ας μην αφήσουμε την σεμνότητά μας να μας κάνει διστακτικούς, τώρα είναι η κρίσιμη ώρα, τώρα τα μεταβάλλουν όλα με την βία και τώρα ή ποτέ είναι η ώρα της δράσης μας. 

Δημήτρης Καραμήτσας

Μαΐου 22, 2009

ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ Ή ΒΑΡΒΑΡΟΤΗΤΑ

Σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα

 

Από τον Μάρξ στην Ρόζα Λούξεμπουργκ και από τη Ρόζα στον Κορνήλιο Καστοριάδη.

Τι υπάρχει πριν και τι θα έλθει μετά.

 

Α. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έθεσε το κεντρικότερο και ιστορικό κοινωνικό και πολιτικό δίλημμα. Η πράξη του προέδρου του ΠΑΣΟΚ δείχνει πρώτα από όλα ουσιαστικό και βαθύτερο πολιτικό και κοινωνικό προβληματισμό. Το γεγονός ότι ο σοσιαλισμός επανέρχεται στην πολιτική επιφάνεια και στην ορολογία του ΠΑΣΟΚ και μάλιστα με την συγκρουσιακή έννοια της αντίθεσης στην βαρβαρότητα, είναι πραγματικά μια ελπιδοφόρα εξέλιξη για όλους τους ελευθερόφρονες ανθρώπους που προσδοκούν και οραματίζονται κοινωνίες ανθρώπων και όχι ζούγκλες και πυραμίδες ανισότητας.

Το ίδιο το ιστορικό κοινωνικό και πολιτικό δίλημμα, πέρα από το σύνολο της κοινωνίας αποτελεί σαφή πολιτική θέση υπέρ του σοσιαλισμού και στο ίδιο το ΠΑΣΟΚ, που αναζητά την χαμένη πολιτική του ταυτότητα .

 

Β.        Ακόμα και εάν ο Καστοριάδης το χρησιμοποίησε για να εκφράσει και την απόσταση της Σοβιετικής Ενωσης και του εκεί πειράματος (ιδίως τύπου Στάλιν) από τον «σοσιαλισμό», το ουσιώδες περιεχόμενο της φράσης «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα» – που δεν διατυπώθηκε από τους ανωτέρω υπό συνθήκες «υπαρκτού σοσιαλισμού» (τον οποίο ο Καστοριάδης θεωρεί επίσης «βαρβαρότητα») – παραμένει αναλλοίωτο και μη δυνάμενο να παρεξηγηθεί.

Σοσιαλισμός δηλ. κοινωνίες ισότητας και ίσων ανθρώπων, ενάντια, αντίκρυ σε οποιασδήποτε μορφής βαρβαρότητα, ζούγκλα ή ανισοτική πυραμίδα.

Στην συγκρότηση άλλωστε της σκέψης του μεγάλου φιλόσοφου δύο στοιχεία ήταν κύρια, το αρχαιοελληνικό στοιχείο μιας πραγματικής κοινωνίας δημοκρατίας που αυτοθεσμίζεται και η θέση του ότι ο μαρξιστικός και πολύ περισσότερο ο εφαρμοσμένος στην εποχή του σοσιαλισμός εξακολουθούσε να λειτουργεί με τα δομικά δεδομένα και οργανωτικά στοιχεία του καπιταλισμού. Για αυτό και ο ίδιος θέλησε να προτείνει την δημοκρατική αυτοθέσμιση των κοινωνιών ως πολιτικό και κοινωνικό στόχο. Το θέμα  της δίκαιης κοινωνίας ή δίκαιου κράτους, που έθεσε ο ίδιος στον εαυτό του και που συμπληρώνει ως αρχή την δημοκρατική αυτοθέσμιση των κοινωνιών, ερώτημα και ζητούμενο που ο ίδιος αναλύει και ως ερώτημα του Αριστοτέλη και του Μάρξ, θαρρώ πως έχω την τύχη να το έχω λύσει.

 

Γ.         Από την αγράμματη πολιτική ζούγκλα και βαρβαρότητα της Νέας Δημοκρατίας (αποδεικνύει την «βαρβαρότητά» της με όσα υποστήριξε για το ίδιο το ερώτημα, αντί να προβληματιστεί ουσιαστικά από το νόημά του και όσα εκφράζει), μέχρι το ΚΚΕ, που με απόλυτη βαρβαρότητα βγήκε μικροκομματικά καιμε τρόπο απόλυτο να εκφράσει ισοπεδωτική θέση, δικαιολογώντας όσους πιστεύουν ότι κατέχει απλώς το δικό του κομμάτι της σύγχρονης βαρβαρότητας και υπερασπίζεται τον ρόλο του, το ερώτημα δεν προβλημάτισε τους κομματικούς μηχανισμούς στην ουσία του.

Το ερώτημα όμως αυτό που είναι αιώνιο και υπάρχει πολύ πριν τον Μάρξ, που απλώς το εξέφρασε με τον τρόπο αυτό στην δική του εποχή, προβλημάτισε και προβληματίζει τους ανθρώπους χιλιάδες χρόνια τώρα και ήλθε ίσως η ώρα, με την υπενθύμιση αυτή του προέδρου του ΠΑΣΟΚ να το εξετάσουμε για να δούμε πως διατρέχει την ανθρώπινη κοινωνική ιστορία, διότι το ερώτημα σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα είναι η υπό συνθήκες καπιταλισμού εκδοχή του αυτού αιώνιου ερωτήματος: κοινωνίες ίσων ανθρώπων ή κοινωνίες άνισης αλληλοφάγου ζούγκλας.

 

Δ.        Ο σοσιαλισμός, που τίθεται απέναντι στην βαρβαρότητα στην διατύπωση του ερωτήματος, δεν είναι βέβαια προϊόν φιλοσοφικής ή κοινωνικής παρθενογένεσης. Είναι η «απάντηση» ενός αιώνιου ζητήματος και αιτήματος του ανθρώπου, απέναντι στον καπιταλισμό και στις εξουσίες της κάθε εποχής. Η κομμούνα του Παρισιού προϋπήρξε της θεωρητικής  συγκρότησης του «σοσιαλισμού» .

Στην πραγματικότητα, ο σοσιαλισμός είναι η αντίδραση κάποιων ανθρώπων απέναντι στον δεδομένο μηχανισμό παραγωγής αγαθών και συναφούς οργάνωσης της κοινωνίας.

Η αντίδραση και η αντίστοιχη δράση, ξεκινά από το θεώρημα της ανθρώπινης ισότητας και έρχεται να τοποθετηθεί με σειρά επιμέρους εναλλακτικών μορφών με κύριες αυτές της κοινωνικής κτήσης των μέσων παραγωγής, του κοινωνικού ελέγχου και της ίσης διανομής ή αναδιανομής του παραγόμενου.

Οι δύο τελευταίες μορφές δεν εξασφαλίζουν την κοινωνική ισότητα στο σύνολο των εκφάνσεων της κοινωνικής συμβίωσης των ανθρώπων. Όλες οι πιο πάνω εναλλακτικές μορφές δεν εξασφαλίζουν συνολικά την ισότητα σε κάθε έκφανση της ατομικής και κοινωνικής ζωής (καθώς αναφέρονται κύρια στην ισότητα ή ισοκατανομή κατά την παραγωγική διαδικασία και όχι π.χ. στην επιλογή της μεθόδου παραγωγής ή του παραγόμενου), αλλά δημιουργούν απλώς κάποιες καλύτερες συνθήκες για να επισυμβεί συνολικά η ισότητα, από την κατάλυση μόνο των ανισοτήτων, ευελπιστώντας και προσβλέποντας στην δημιουργία μιας αταξικής κοινωνίας (της οποίας όμως δεν γνωρίζουν τα πραγματικά δομικά υλικά).

 

Ε.         Το τι είναι και τι εννοείται ως βαρβαρότητα δεν το περιγράφω, το βλέπετε όλες και όλοι να υπάρχει γύρω σας και είναι με μία φράση η ανισότητα που καθορίζει τους όρους  ζωής και εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο. Μετά από αυτό, αφήστε το μυαλό σας ελεύθερο και θα βρείτε χιλιάδες τρόπους με τους οποίους όλη μετέχουμε στην βαρβαρότητα της ανισότητας και της εκμετάλλευσής της, εκούσιας και ακούσιας, άμεσης και έμμεσης.

            Είναι, λοιπόν, ο σοσιαλισμός η έκφανση της αιώνιας αγωνίας και αγώνα για ισότητα στην λειτουργία των κοινωνιών και κατ’ επέκταση στην ζωή του ανθρώπου. Ο σοσιαλισμός είναι η έκφανση αυτή υπό συνθήκες καπιταλιστικής παραγωγικής οργάνωσης. Την ίδια αγωνία και αγώνα της ισότητας ήλθαν στο παρελθόν να «υπηρετήσουν» και να εκφράσουν μία σειρά από φιλοσοφικές και πολιτικές θεωρίες και κατά κύριο λόγο θρησκείες. 

           

ΣΤ.      Γιατί κύριο ζήτημα είναι η ισότητα στο τμήμα της παραγωγικής οργάνωσης; Γιατί επιζητείται η ισότητα; Θα εξηγηθεί παρακάτω.

 

            Η θεωρία των βιοτικών αναγκών στηρίζεται στο γεγονός της ζωικής φύσης μας και στις ανάγκες που αυτή δημιουργεί. Ξεκινώντας από την ίδια την κυτταρική μας δομή και στην συνέχεια ως οργανισμοί, έχουμε τις φυσικές ανάγκες επιβίωσης που καθορίζουν και την προτεραιότητα στην δράση μας.

Οι ίδιες αυτές ανάγκες, οι βιοτικές ανάγκες, δημιούργησαν τις κοινωνίες, ώστε να μπορούν να εξυπηρετηθούν καλύτερα και πληρέστερα οι ατομικές ανάγκες αυτές μέσα από την κοινή δράση, την συνένωση των ανθρώπινων δυνάμεων και δυνατοτήτων.

Η εξεύρεση – εξασφάλιση και διαχείριση των βιοτικών αναγκών έγινε αντικείμενο μιας κοινωνικής διαδικασίας είναι αυτό που ορίζουμε ως «παραγωγική διαδικασία», ενώ η διαχείριση «ανατέθηκε» σε άλλους κοινωνικούς μηχανισμούς, που στις ημέρες μας ή στον «καπιταλισμό» λέγεται αγορά.

Η ίδια η εκμετάλλευση των βιοτικών αναγκών των ανθρώπων, αλλά και ο αγώνας για κάλυψη και επάρκεια (η αγωνία-ανάγκη της ατομικής και συλλογικής μελλοντικής κάλυψης) γέννησε τους μηχανισμούς εξουσίας και τις ανισότητες, ατομικές και κοινωνικές, γέννησε τους πολέμους και σειρά συγκρούσεων. Στην πραγματικότητα όλη η ανθρώπινη ύπαρξη διακατέχεται από τις ανάγκες αυτές, καθορίζεται από την ζωική μας λειτουργία και φύση, το δε κοινωνικό «είναι» καθορίζει ακόμα και σαν κληρονομική αλληλουχία το «μέλλον».

            Οι ανισότητες λοιπόν στην παραγωγή, κατοχή και διαχείριση των βιοτικών αναγκών, στις οποίες προστέθηκαν και οι «κοινωνικές» ανάγκες, αυτές που ήλθαν να εξαρτήσουν την απόλαυση των πρώτων (ατομικών) από την κοινωνική «θέση», δημιούργησαν ένα κοινωνικό περιβάλλον ανισότητας και ουσιαστικής βαρβαρότητας, που σε πολλούς σήμερα φαίνεται ως αποτέλεσμα κάποιας ratio ή ως αυτονόητο, ενώ στην πραγματικότητα είναι αποτέλεσμα διαιώνισης μιας μακρόχρονης διαδικασίας ανισότητας και ανθρώπινης εκμετάλλευσης.     

 

Ζ.        Για τον λόγο αυτό αλλά χωρίς να κατανοούν την βαθύτερη αιτία και σκοπό της δράσης, όλες οι αποκληθείσες επαναστατικές διαδικασίες ή θεωρίες έχουν βασικό ζητούμενο την ισότητα, την κοινωνική ισότητα. Στην συγκρότηση των κοινωνιών το ουσιωδέστερο ζητούμενο, η ουσιωδέστερη βιοτική ανάγκη είναι πράγματι η ισότητα, αφού από αυτή εξαρτάται πλέον στον μεγαλύτερο βαθμό, η δυνατότητα απόλαυσης των βιοτικών αναγκών, η εξυπηρέτηση των οποίων πλέον «κοινωνικοποιήθηκε» και ορίζεται από τους μηχανισμούς παραγωγής και την  διαχείρισή τους.

Αταβιστικά σχεδόν, οι «επαναστάσεις» στρέφονται προς την κατοχή και διαχείριση των μέσων παραγωγής, χωρίς να έχουν αντιληφθεί τον ουσιώδη λόγο που το πράττουν, που δεν είναι άλλος από την καίρια σημασία τους στην κάλυψη των βιοτικών αναγκών.

Για τον ίδιο λόγο, επειδή δηλαδή δεν έχουν αντιληφθεί την ουσία, που είναι η κάλυψη των βιοτικών αναγκών των «συγκοινωνών» ανθρώπων, αποτυγχάνουν.

Η διατήρηση των ανισοτήτων (αφού δεν έχει εννοηθεί μέχρι σήμερα η σημασία της ισότητας σε σχέση με τις βιοτικές, τις ανθρώπινες ανάγκες) συντελεί σε κάθε επίπεδο στην διαμόρφωση ελλειμμάτων κοινωνικών αναγκών για μία σειρά από ανθρώπους ή στην αγωνία για την μελλοντική κάλυψή τους. Ολη αυτή η διατήρηση των ανισοτικών καταστάσεων, καθώς έχει πολυδιάστατο αντίκρυσμα στην κάλυψη των βιοτικών αναγκών, καθορίζει τις συμπεριφορές των ανθρώπων, τις δεσμεύει και τις προκαλεί.

Εάν η βαρβαρότητα του ατομικιστικού καπιταλισμού ήταν δεδομένη για τον δυτικό κόσμο, προέκυψε και η βαρβαρότητα του «υπαρκτού σοσιαλισμού», για την Σοβιετική Ενωση και για όσα κράτη ακολούθησαν την ίδια αντίληψη, μη αντιλαμβανόμενα την αξία των ανωτέρω βιοτικών αρχών και συνθηκών. Διότι, εάν όπως και στον καπιταλισμό, δεν είναι κεντρικό στοιχείο της λειτουργίας των κοινωνιών η εξυπηρέτηση των ανθρώπινων βιοτικών αναγκών σε κάθε επίπεδο και η εξασφάλισή τους μέσα από ισοτικές κοινωνικές διαδικασίες (η ισότητα εξασφαλίζει την βεβαιότητα ότι δεν θα υπάρξει οποιαδήποτε στέρηση εξαιτίας της ανισότητας) το αποτέλεσμα, μιμούμενο και αντιγράφοντας την δεδομένη εξουσιαστική ανισοτική βαρβαρότητα (ακόμα και στην παραγωγική διαδικασία), αποτυγχάνει να εξυπηρετήσει και να εκφράσει τις ανάγκες των ανθρώπων.  

Η.        Ο Κορνήλιος Καστοριάδης, όντας στην πραγματικότητα κομμάτι της σοσιαλιστικής σκέψης και βαθύτατα επιρρεασμένος από αυτή και την απελευθερωτική ισοτική της διάσταση, δεν γνώριζε βέβαια την θεωρία του βιοτισμού, αλλά αντιλήφθηκε την ταύτιση της παραγωγικής διαδικασίας στον καπιταλιστικό κόσμο και στον κόσμο του «υπαρκτού σοσιαλισμού» και επισήμανε την αναπαραγωγή του καπιταλισμού ως μεθόδου οργάνωσης της παραγωγής και τα συνεπαγόμενα αυτής στην Σοβιετική Ενωση.

Αναφέρθηκε στην πραγματική, την άμεση δημοκρατία και την σημασία της για την πορεία των κοινωνιών, ζητώντας την «αυτοθέσμιση», την αυτοτέλεια, την αυτοδιαχείριση των ανθρώπων σε συνθήκες ισότητας. Είναι το στοιχείο της πολιτικής ισότητας, που αποτελεί για την θεωρία του βιοτισμού άμεση κοινωνική βιοτική ανάγκη, από την οποία εξαρτάται η δυνατότητα όλων, μέσα από μία σειρά διαδικασιών, να ορίζουν, να απολαμβάνουν, να εξασφαλίζουν τις ατομικές ανθρώπινες βιοτικές τους ανάγκες.

Στο πλαίσιο των επιλογών για την παραγωγική λειτουργία της κοινωνίας και του κράτους, Κορνήλιος Καστοριάδης αναφέρθηκε κυρίως στον Αριστοτέλη και στον Μάρξ, αναζητώντας την δίκαιη κοινωνία και το δίκαιο κράτος. Στα συμπεράσματά του, καθώς «βιοτισμός» δεν υπήρχε, περιορίστηκε στην λειτουργική κοινωνική αυτοθέσμιση αναπαράγοντας το μοντέλο πολιτειακής οργάνωσης που πρότεινε.

Για τον βιοτισμό, δίκαιη κοινωνία και δίκαιο κράτος είναι αυτό που εξασφαλίζει τις ανάγκες του ανθρώπου, ότι κάθε άνθρωπος που θα γεννηθεί θα απολαμβάνει και δεν πρόκειται να στερηθεί τις βιοτικές του ανάγκες. Η ισότητα σε κάθε επίπεδο δεν είναι μόνο ανάμεσα σε αυτές, αλλά είναι και ο όρος για την δημιουργία ελεύθερων πολιτών, ελεύθερων ανθρώπων, ελεύθερων κοινωνιών. 

Η ανισότητα ως κύριο στοιχείο της βαρβαρότητας, ακόμα και όταν υπάρχει επαρκές παραγόμενο, έρχεται να το μοιράσει δημιουργώντας σε κάποιους λίγους εκμεταλλεύσιμες υπερεπάρκειες και στους πολλούς στέρηση ή φόβο στέρησης βιοτικών αναγκών και την ανάγκη μιας πολλαπλής και πολυδιάστατης ανάλωσης της ζωής και της ελευθερίας τους για την εξεύρεση ή εξασφάλισή τους. Τα πολιτικά και νομικά θέσφατα της εποχής μας κάνουν λόγο για την αρχή της ισότητας των πολιτών, προβλέπουν όμως και χίλιους δυο τρόπους για να μην υπάρχει αυτή στην ουσία.

Η ανισότητα που άγει στην εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο για την εξεύρεση και κάλυψη των βιοτικών αναγκών, βιολογικών – πραγματικών και τεχνητών (οι τελευταίες προκαλούνται ως φαύλος κύκλος για την εικόνα της κοινωνικής ισότητας ή του ανώτερου πυραμιδικού διαχωρισμού), είναι η βαρβαρότητα με την οποία πρέπει στο μέλλον να τελειώσουμε, ως άνθρωποι και κοινωνίες, οριστικά. Το πώς και με ποιο μοντέλο το έχω προτείνει … .

 

 

Δημήτρης Καραμήτσας        https://dialogoskoinonia.wordpress.com/

Δεκέμβριος 21, 2008

ΣΥΓΚΥΒΕΡΝΗΣΗ & «ΚΕΝΤΡΩΕΣ ΣΟΥΠΕΣ» ΘΕΛΕΙ ΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Ενώ το ΠΑΣΟΚ πέρασε για τα καλά μπροστά στις δημοσκοπήσεις και δείχνει να εγγίζει την κοινοβουλευτική αυτοδυναμία, κάποιοι μιλούν για συγκυβέρνηση !!!.

Το πρώτο που σκέπτομαι είναι πως νοιώθουν τόσο κοντά με τους ΝεοΔημοκράτες και την δεξιά που αυτά που τους ενώνουν είναι πολύ περισσότερα από αυτά που τους χωρίζουν (εάν υπάρχει κάτι που να τους χωρίζει).

Μετά αρχίζουν οι βαθύτερες σκέψεις … η Αγγελοπούλου, ο Βγενόπουλος, ο Κυριακόπουλος, ο Μίχαλος και πολλοί άλλοι στρατοπεδάρχες, λοχαγοί και λοχίες του λεγόμενου «μεταρρυθμιστικού εκσυγχρονισμού», της συντήρησης δηλαδή που θέλει να εμφανίζει τον εαυτό της ως το μέλλον και την σωτηρία της χώρας.

Σκέπτομαι όσα έχω γράψει για την πορεία προς το νεοφεουδαλισμό και τον νεο-γκωλικό κεϋνσιανισμό που θα επιβάλλουν σαν πρώτη του φάση. Μήπως κάποιοι θέλουν την πορεία αυτή για να παγιώσουν σε τοπικό επίπεδο τα όρια των οικονομικών φέουδων που κατέχουν ή διαχειρίζονται ;

Σκέπτομαι : κανείς από αυτούς δεν βγήκε να πει πως ο νεοφιλελευθερισμός ήταν μία απάτη ή έστω ένα λάθος. Κανείς δεν βγήκε να μιλήσει για την κατάρρευσή του, αντίθετα όλοι στηρίζουν το σύστημα που υπηρέτησαν και τους καλοέθρεψε  με τεράστια κέρδη εις βάρος των πολλών, των μαζών του πλανήτη, που είναι ή ορίζονται ως «μάζες», επειδή κάποιοι θέλουν να εξέχουν, να τους καθοδηγούν και να τους εκμεταλλεύονται.

Σκέπτομαι: ποια πρόταση έχουν αυτοί για το καταρρέον σύστημα; Απαντώ την υπέρ τους διατήρησή του ή τον μετασχηματισμό του σε ένα σύστημα που πάλι τους ίδιους θα εξυπηρετεί … . Ετσι επιδιώκουν να σκεπάσουν την αηδία και την δυστυχία που προκαλεί το σύστημα αυτό και να εμφανίσουν ως «εθνική» ανάγκη και πολιτική συναπόφαση του λαού την διατήρηση του συστήματος της εξουσίας τους ως μοναδικής πολιτικής λύσης. Τα «κεκτημένα» τους προσπαθούν να διατηρήσουν είναι απλό … .

Τόσα χρόνια κανείς δεν κατάλαβε πόσο επιζήμια για την χώρα και την κοινωνία μας ήταν η κυβέρνηση Καραμανλή ή πόσο επιζήμια είναι για την Ελλάδα και όλο τον πλανήτη τα απολυταρχικά δόγματα του νέο-φιλελευθερισμού και της παγκοσμιοποίησης;

Εσπευσαν τώρα να ψαλιδίσουν  τον Καραμανλή και σε λίγο σειρά έχει και ο ήδη ψαλιδισμένος Παπανδρέου. Η ισοπαλία είναι ένα αποτέλεσμα που τους βολεύει για να συνθέσουν με παλιά και αναπαλαιωμένα υλικά τον πολιτικό χώρο που θα εκφράζει και πάλι τα συμφέροντά τους. Να παραπλανήσουν και να προκαλέσουν την αίσθηση του νέου στον λαό, την αίσθηση της δήθεν ομόνοιας και αδελφοσύνης (παρακολουθήστε την ρητορεία πολιτικών και δημοσιογράφων στα ΜΜΕ και θα το καταλάβετε αμέσως) και μέχρι να αποκαλυφθεί το ψευδεπίγραφο και το λάθος να έχουν συντηρήσει την εξουσία τους για καμιά δεκαετία ακόμα.  Μετασχηματισμός, Αναδιάταξη και Ανακύκλωση !!!.

Ποιος είναι καλύτερος για να εκφράσει την πολιτική διγλωσσία και να μπερδέψει ακόμα καλύτερα ; Ο Κ.Σημίτης … Για αυτό ξαναήλθε στην επιφάνεια, για αυτό μήνες τώρα παρευλάνουν από τα κανάλια των φεουδαρχών οι Βερελήδες, οι Πάγκαλοι, οι Μιλένες, οι Αννες, οι Χρήστοι, ακόμα και τον Γιάννο «θυμήθηκαν» …  . Ολοι εκφραστές της πράσινης κεντροδεξιάς, της συντήρησης και της κοινωνικής υποταγής στα κελεύσματα του νέο-φιλελευθερισμού.

Ποιο θα είναι το επόμενο βήμα ; η διάλυση των δύο μεγάλων σήμερα κομμάτων και η δημιουργία ενός νέου, με κεντρώο φιλολαϊκό προφίλ, αλλά και την απαραίτητη «γοητεία» των δήθεν αριστοκρατών και τεχνοκρατών.

Δεν λέω ότι ο τόπος δεν χρειάζεται «αλλαγή», το αντίθετο, αλλά χρειάζεται πραγματική αλλαγή, χρειάζεται το γκρέμισμα των εξαρτήσεων και το χτίσιμο μιας πραγματικής κοινωνίας, μιας πραγματικής δημοκρατίας και μιας κοινωνικής οικονομίας  και όχι τους ρεφορμισμούς της συντήρησης και του κατεστημένου.

Δεν έγιναν ξαφνικά «κόκκινοι» οι καναλάρχες, αλλά σκόπιμα προβάλλουν και τους εξεγερμένους νέους αλλά και τις καταστροφές και την οικονομική δυσπραγία της αγοράς για να δείξουν ότι δήθεν ο ορθός δρόμος είναι κάπου στην μέση. Στην πραγματικότητα στην «μέση» βρίσκεται ο δρόμος της συντήρησης, του κατεστημένου και των κοινωνικών δολοφονιών που κάθε ημέρα διαπράττουν σε βάρος της πλειονότητας του λαού μας και των λαών του κόσμου και υπέρ της δικής τους ολιγαρχίας !!! .      

Ο πλανήτης μας για να συνεχίσει να υπάρχει χρειάζεται πραγματικές αλλαγές που θα θέτουν σαν κέντρο τους τον άνθρωπο, θα εξασφαλίζουν για όλους τους ανθρώπους τις βιοτικές, υλικές και άϋλες, ανάγκες, θα εξασφαλίζουν την ισότητα, την πραγματική δημοκρατία, την πραγματική ελευθερία, όλα τα υπόλοιπα περιττεύουν και είναι ουσιαστικά αναπαραγωγή της παγκόσμιας εξαθλίωσης και της αισχρότητας των αυτοκρατοριών και των αυτοκρατόρων, που συγκροτούνται για να εκφράσουν ένα παρόν, χωρίς πραγματικό μέλλον.

Blog στο WordPress.com.