Διάλογος για την Κοινωνία

Απρίλιος 17, 2008

ΝΟΜΟΙ & ΚΑΝΟΝΕΣ – ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ & ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ

Α. Η μη ύπαρξη απόλυτων «πραγμάτων» στον άνθρωπο και την κοινωνία, η απουσία του «νόμου» και η ύπαρξη απλώς «κανόνων».

 

Αν και στην ιστορία, ως κοινωνική επιστήμη, δεν μπορεί κανείς να θέσει εύκολα κανόνες, είναι σαφές ότι μερικά πράγματα συμβαίνουν περισσότερες από μία φορές, ώστε να μπορεί να τεθεί εύλογα σε ένα θεώρημα ο όρος «κατά κανόνα συμβαίνει …». Αυτός είναι ο όρος με βάση τον οποίο μπορεί κάποιος να πει ότι η ιστορία «διδάσκει».

Εδώ, θα πρέπει να διαχωρίσω εννοιολογικά ανάμεσα στην έννοια του κανόνα και του νόμου, του φυσικού νόμου με την έννοια που απόλυτα προβλεπτέου – δεδομένου αποτελέσματος μιας ενέργειας.

Η διατύπωση νόμων (με την έννοια του φυσικού νόμου) στην ιστορία και τις κοινωνικές επιστήμες, εν γένει, είναι για μένα τουλάχιστον παρακινδυνευεμένο εγχείρημα, που σίγουρα θα βρει πάντα πολλές εξαιρέσεις που θα ανατρέπουν την έννοια και την ύπαρξη του νόμου. Τούτο κατά την γνώμη μου συμβαίνει διότι το αντικείμενο της μελέτης : ο άνθρωπος, δεν είναι ένα άψυχο αντικείμενο, μία πέτρα που την πετάς και θα υπακούσει στους υπέρτερους νόμους της φύσης.

Πέρα από τα βιολογικά του φυσικά δεδομένα, ο άνθρωπος ως έμβιο όν, διαμορφώνει τρόπους δράσης και αντίδρασης που έγκεινται και επηρεάζονται από απόλυτα προσωπικά δεδομένα, τα οποία μάλιστα αλλάζουν από στιγμή σε στιγμή κατά τρόπο πολλές φορές μη προβλέψιμο. Είναι απόλυτα αδύνατο να προβλέψουμε με ισχύ φυσικού νόμου πως θα αντιδράσει ο Χ σε μία ιταμή πρόκληση εναντίον του, η αντίδρασή του μπορεί να ποικίλει ανάμεσα στις ώρες της ίδιας της ημέρας (για να μην αναφερθώ στο πρόσωπο του προκαλούντος, τον τόπο κλπ.). Η μόνη προβλέψιμη με την έννοια φυσικού νόμου διάσταση ισχύει κατά το μέρος μόνο που εξαρτάται από την ίδια την φυσική διάσταση του ανθρώπινου όντος. Εάν κάποιος δεν τραφεί επί Χ ημέρες θα πεθάνει, αυτό όμως και μόνο αυτό. Το εάν και πως θα αντιδράσει κατά την διάρκεια της πείνας του δεν μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο φυσικού νόμου, αλλά μόνο ανάλυσης ή υπόθεσης «κατά κανόνα» συμπεριφοράς. «Κατά κανόνα» θα αναζητήσει τροφή, θα πολεμήσει για αυτή, αλλά μπορεί για λόγους εσωτερικούς ή εξωγενείς να μην το κάνει καθόλου. Άλλος δε, μπορεί να πολεμήσει και άλλος να καταστεί θύμα οποιασδήποτε εκμετάλλευσης και εξευτελισμού για να βρει πρόσβαση στην τροφή. Εκεί κάποιες γενικές και ειδικές συνθήκες καθορίζουν τον «κανόνα».

Το ίδιο ισχύει και στην φύση: είναι μεν προβλέψιμο κατά κανόνα για τον κυνηγό πως θα αντιδράσει το θήραμα, αλλά ποτέ με την απόλυτη προβλεψιμότητα του φυσικού νόμου, όπως τον αντιλαμβάνεται η ανθρωπότητα σήμερα. Πιστεύω πως, ακόμα και εάν βρεθεί η δυνατότητα να αναλύσουμε πάντα τα ανθρώπινα σε τέτοιο βάθος, ώστε να μπορούμε να διατυπώσουμε «νόμους», η ίδια η φύση του έμβιου όντος είναι τέτοια που μόλις πληροφορηθεί το «νόμο» θα πράξει τα αντίθετα και θα τον «ακυρώσει». Δεν μπορεί να ισχύσει και δεν ίσχυσε μέχρι σήμερα «νόμος» για τους ανθρώπους και τις συμπεριφορές τους, παρά μόνο «κατά κανόνα» επισημάνσεις.

Τούτο διότι ο άνθρωπος έχει για τον εαυτό του μια βαθειά εικόνα ατομικότητας, μοναδικότητας και ελευθερίας, λες και είναι «τυπωμένη» μέσα του, λες και ο ίδιος εκπλήσσει ή πιστεύει πως μπορεί να εκπλήξει πολλές φορές τον εαυτό του, και ενώ γνωρίζει πάντα ποιος είναι, τι πιστεύει και τι θέλει, έχει ένα μη απόλυτο δεδομένο για τις αντιδράσεις του. Ο άνθρωπος αντιδρά στους «νόμους», στο απόλυτο ως προς την κοινωνική, μη βιολογική, του διάσταση, γιατί ξέρει ενδόμυχα ότι τίποτα δεν μπορεί στην πραγματικότητα να δεσμεύσει τις αντιδράσεις του με την απόλυτη ισχύ του «νόμου», ούτε ακόμα και ο ίδιος ο φόβος του θανάτου (εννοώ ότι μπορεί π.χ. να αυτοκτονήσει).   

Αντιλαμβάνεστε βέβαια στο πλαίσιο αυτό πόσο πολύ οι παράγοντες διαμόρφωσης της θέσης, της δράσης και της αντίδρασης του ανθρώπου διαμορφώνονται από την πολυσχιδία των αισθητηρίων, αλλά και από το συνολικό κοινωνικό περιβάλλον, με τα ερεθίσματα, τις απόψεις, θέσεις και δοξασίες του. Στην δύναμη αυτή του κοινωνικού περιβάλλοντος, στην διαμόρφωσή του ο άνθρωπος θέλει να μετέχει, θέλει να μπορεί να μετέχει ισότιμα, καθώς και ο ίδιος αντιλαμβάνεται όχι μόνο κατόπιν μελέτης, αλλά και ενδόμυχα, απροσδιόριστα και υποσυνείδητα την ισχύ του κοινωνικού περιβάλλοντος στην διαμόρφωση του συνολικού και ατομικού «είναι» και «γίγνεσθαι» και την αναγκαιότητά του στην παντοτινή προσπάθεια ατομικής ελευθερίας και βελτίωσης.  Στο πλαίσιο της ίσης συμμετοχής στο κοινωνικό δρώμενο και γίγνεσθαι, στην πραγματική αναγκαιότητα αυτή, εμπλέκονται και την εκφράζουν οι έννοιες της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού.

Β.   Θα ξεστράτιζα πολύ περισσότερο, εάν εισερχόμουν σε μία προσπάθεια ακριβούς και ενδελεχούς ανάλυσης των πραγμάτων που επηρεάζουν τον άνθρωπο, τις θέσεις και τις συμπεριφορές του και, ακόμα και εάν το επιτύγχανα – πράγμα μάλλον απίθανο – δεν νομίζω ότι και πάλι θα είχαμε νόμους, παρά μόνο κανόνες και μάλιστα έτοιμους τα καταρρεύσουν. Είναι σαφές ότι ο άνθρωπος θα ανατρέψει και τους «νόμους» αυτούς, ακόμα και προβάλλοντας, εφευρίσκοντας, πιστεύοντας σε νέες δοξασίες και ιδεοληψίες, που θα φτιαχθούν από τον άνθρωπο για να ανατρέψουν τους νόμους, όσους νόμους δεν τον θεωρούν έλλογο ον, αλλά αντικείμενο του οποίου οι δράσεις καθορίζονται προδιαγεγραμμένες και μάλιστα αυστηρά, κατά 5% από το Χ, κατά 22% από το Ψ κλπ. Η αποτυχία όλων των νόμων ή αξιωμάτων κάθε μορφής και τύπου που επιδιώκουν να καθορίσουν το ανθρώπινο «είναι» ως στατικό δεδομένο και πολύ περισσότερο να ρυθμίσουν απόλυτα δεσμευτικά τις αντιδράσεις του είναι προδιαγεγραμμένη, καταδικασμένος είναι ο νόμος από την ίδια την ανθρώπινη ανυπακοή, ως αποτέλεσμα της ανθρώπινης φύσης και αργά ή γρήγορα θα αποτελεί μόνο ιστορικό δεδομένο ή επιτακτικό κανόνα κρατικού μορφώματος  

Αν υπάρχει ένας νόμος που μπορούμε να πούμε ότι ισχύει αυτός είναι ο νόμος της μη δυνατότητας ύπαρξης τέτοιου νόμου. Μόνο κανόνες με την έννοια του μη απόλυτου μπορούν να βρεθούν, μπορούν να υπάρξουν, μπορούν να γίνουν δεκτοί από τον άνθρωπο, ποτέ όμως και αυτοί δεν μπορούν να αποκτήσουν απόλυτη ισχύ, να μεταβληθούν σε νόμους. Η ίδια η επιτυχία των κανόνων έγκειται στην εγγενή σχετικότητά τους, οι κανόνες για να είναι πραγματικοί και ουσιαστικοί πρέπει να μπορούν να τεθούν και να μεταβληθούν από τον ίδιο τον άνθρωπο, ισότιμα και ίσα μετέχοντα στο όργανο της θέσπισής τους, στην ίδια την κοινωνία. 

 

Γ.           Κατά κανόνα συνεπώς ο άνθρωπος έχει μία ελευθεριακή ιδιότητα συνείδησης, που βασίζεται και στην σχέση του ατομικού με το κοινωνικό, αλλά και στην εσώτερη δική του θεώρηση της ατομικότητας. Κατά κανόνα επίσης ο άνθρωπος αναζητεί το «καλύτερο», όπως όμως αυτός το αντιλαμβάνεται ή το πιστεύει. Η μόνη σταθερά σε αυτό που μπορεί να διατυπωθεί ως κανόνας είναι ότι το «καλύτερο» αυτό, έχει πάντα μέσα του μία δόση ατομικού. Πάντα το «καλύτερο» για τον κάθε άνθρωπο θα αναφέρεται στο ελάχιστο έστω και στον εαυτό του. Ακόμα και οι αυτόβουλες «θυσίες» περιέχουν πάντα ένα στοιχείο ατομισμού. Το «δύσκολο» ζήτημα στην περίπτωση αυτή ως προς την κατεύθυνση της αναζήτησης είναι το πόσο και πως εμπλέκεται το «κοινωνικό» στοιχείο στις επιλογές και αναζητήσεις του ανθρώπου, καθώς ο άνθρωπος δεν έπαψε ποτέ να λογίζει τον εαυτό του ως μονάδα, ως οντότητα αυθύπαρκτη. Για να το ορίσω ακόμα περισσότερο θα πώ ότι το ζητούμενο είναι: πως ο άνθρωπος αναζητεί το καλύτερο για το σύνολο δια του οποίου επέρχεται και η δική του βελτίωση. Στην περίπτωση αυτή το ατομικό στοιχείο βελτίωσης γίνεται μέρος της συνολικής κοινωνικής βελτίωσης που επιδιώκει ατομικά ο άνθρωπος.

Κάπου στο σημείο αυτό ξεκινάει και ο σοσιαλισμός ως κοσμοθεωρία που οφείλει να εντάσσει, να περιλαμβάνει τον άνθρωπο ως ατομικότητα σε μια αυτόβουλη, «ευχάριστη», ελευθεριακή  (και μη καταπιεστική) συλλογικότητα. 

Ουσιαστικά πρόκειται για μία ισορροπία μεταξύ ατομικού και συλλογικού, ακόμα και για μια ισορροπία αντίληψης, για την οποία δεν μπορούμε να θεσπίσουμε νόμους, αλλά πάντα θα πρέπει να «εξυπηρετεί» και να κινείται με βάση τους κανόνες της ατομικής ελευθερίας και της αναζήτησης, σε τέτοιο βαθμό ώστε το άτομο να έχει την αξία του να μπορεί να είναι ίσος παράγων της ισορροπίας αυτής, να μετέχει σε αυτή και να την συνδιαμορφώνει ισότιμα και εντέλει σε καθεστώς ισότητας (δημοκρατία).

Μόνο με τους όρους αυτούς μπορούμε να μιλάμε για σοσιαλισμό, χωρίς τους όρους αυτούς ισορροπία δεν δύναται να υπάρξει, ανατρέπεται και οδηγούμαστε είτε στον άκρατο ατομισμό της ζούγκλας είτε στην κυριαρχία του κοινωνισμού και των ατόμων που την εκφράζουν και την θεσμίζουν έναντι των λοιπών που οδηγεί στις ολιγαρχίες και στις απολυταρχίες. Τελικά οδηγούμαστε σε ένα  ουσιαστικό συντηρητισμό που μεταφράζεται σε τελμάτωση της ελευθερίας και της προσπάθειας βελτίωσης των «ανθρωπίνων πραγμάτων». Τον συντηρητισμό αργά ή γρήγορα θα τον ανατρέψει σε κάθε επίπεδο, η προσπάθεια για το καλύτερο που πάντα χαράζουν ή εφευρίσκουν κάποιοι «ευαίσθητοι» πρωτοπόροι. Τον συντηρητισμό αυτό αποφεύγουν και καταλύουν ουσιαστικά οι πιο πάνω «ισορροπίες» αυτές της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού, χωρίς νόμους και αξιώματα, αλλά μόνο με την ελευθεριακή κοινωνική αυτοθέσμισή απλών κανόνων. 

Πρέπει λοιπόν για όσους από εμάς αντιλαμβανόμαστε ως αναγκαιότητα για την ελευθερία και την βελτίωση των του ανθρώπου πραγμάτων, την πρόταξη του κοινωνικού ίσου, να αποτελεί προτεραιότητα η ελεύθερη, ίση συμμετοχή του ανθρώπου, όλων ανεξαίρετα, σε άπαντα τα κοινωνικά δρώμενα με την έννοια της ουσιαστικής δυνατότητας συνδιαμόρφωσης αυτών. Αυτός είναι ο μόνος κανόνας της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού. Αυτό είναι το μόνο και το πρώτο που πρέπει να καταλάβουμε, να διδάξουμε και να κάνουμε.

Advertisements

Μαρτίου 11, 2008

Γιατί γράφτηκε το ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ; τι είναι ; τι επιδιώκει;

Γιατί γράφτηκε το ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ; τι είναι ; τι επιδιώκει;   

Νοιώθω πως είναι πραγματικά αναγκαίο να εξηγήσω ορισμένα πράγματα για το κείμενο του «ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ» σε όσους το βλέπουν ως διέξοδο από την πολιτική και κοινωνική τελμάτωση.  

1. Οι σκεπτόμενοι αριστεροί άνθρωποι και κυρίως οι πολιτικοί σχηματισμοί της αριστεράς είχαμε μέχρι το 1988-1990 ως σημείο αναφοράς τα σοσιαλιστικά καθεστώτα του Σοβιετικού μπλόκ. Οι περισσότεροι από εμάς δεν θεωρούσαμε πραγματικά σοσιαλιστική την Σοβιετική Ενωση και τα κράτη που εφάρμοζαν το αυτό σύστημα κοινωνικής και παραγωγικής οργάνωσης. Ο «υπαρκτός» σοσιαλισμός ήταν για μας ανύπαρκτος, εικονικός και δυσφημιστικός για τις ιδέες μας. Παρά τις αντιδράσεις και αντιρρήσεις μας, κυρίως για τον ολοκληρωτικό και στερητικό για την ελευθερία, τρόπο εφαρμογής του, ο σοσιαλισμός Σοβιετικού τύπου, χρησίμευε ως σημείο αναφοράς έναντι του καπιταλιστικού κόσμου, ως ένα εφαρμοζόμενο παράδειγμα μιας άλλης μορφής οργάνωσης της κοινωνίας. Πολλές φορές και παρά τις αντιρρήσεις μας επιστρατεύαμε το κοινωνικό κράτος του «επιστημονικού» σοσιαλισμού, ως επιχείρημα απέναντι στους καπιταλίζοντες αλλαλάζοντες περί «ελευθερίας» και «ατομικών δικαιωμάτων». Το ίδιο το δίπολο, που λειτουργούσε ισορροπώντας σε παγκόσμιο επίπεδο, επέτρεπε σε σοσιαλιστικά κόμματα και κινήματα, που δεν ενστερνίζονταν τις απόψεις του Κ.Κ.Σ.Ε. περί σοσιαλισμού να εφαρμόζουν πιο άνετα εναλλακτικές πολιτικές, να ελέγχουν την πορεία του καπιταλισμού και τους εκφραστές της.

Ασχετα με τον βαθμό αλλοτρίωσης και έκφρασης ενός επίσης καπιταλιστικού μηχανισμού παραγωγής από τον «επιστημονικό» σοσιαλισμό, η ύπαρξή του άφηνε σχετικά ανοικτό το πεδίο για πολιτικές πιο ανεξάρτητες στο διεθνές πολιτικό γίγνεσθαι.

 2. Και μετά;

Μετά ήλθε η κατάρρευση … , το ισορροπόν δίπολο έγινε μονόπολο και μονοπώλιο του καπιταλισμού ως μορφή οργάνωσης της οικονομίας και της κοινωνίας ανά τον πλανήτη. Με αιχμή του δόρατος τις Η.Π.Α. οι κεφαλαιούχοι συγκρότησαν ένα διεθνές διευθυντήριο, με σειρά διεθνών οργάνων, που εκφράζει πλέον με τον πιο επιθετικό και βίαιο (όπου χρειαστεί) τρόπο τα συμφέροντά τους και τις επιδιώξεις τους. Η «Νέα Τάξη Πραγμάτων» που έσπευσαν να προαναγγείλουν οι νικητές του «ψυχρού πολέμου», που ήταν ένας καθαρά πολιτικός πόλεμος, εκφράστηκε από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 με την οικονομική παγκοσμιοποίηση. Ο νεοφιλελευθερισμός φτιάχθηκε για να αποκτήσουν πολιτική έκφραση οι απόψεις της του καπιταλισμού. Σύντομα ακόμα και πολιτικά καθεστώτα «δεξιάς» απεύθυνσης, που είχαν στηρίξει την πολιτική τους υπόσταση σε μέτρα προστατευτισμού της οικονομίας και κυριότητα του δημοσίου σε βασικούς τομείς της οικονομίας, προσαρμόστηκαν στα κελεύσματα – εντολές στην ουσία – του διεθνούς διευθυντηρίου και παρέδωσαν τα πάντα στις ορέξεις του ιδιωτικού κεφαλαίου. Οι δομές που είχαν κτιστεί και αποτελούσαν κοινό κοινωνικό αγαθό και κοινωνική δημόσια κτήση, αποτέλεσαν ένα ακόμα σημαντικό λάφυρο στα χέρια του ιδιωτικού κεφαλαίου.

Η ίδια η «Ευρωπαϊκή Ενωση» σύντομα απώλεσε κάθε πολιτική θέση, φάνηκε γυμνή και αποτέλεσε ένα ακόμα άξονα εφαρμογής της πολιτικής του διεθνούς διευθυντηρίου με τον αποκαλούμενη «δήθεν» ελεύθερο ανταγωνισμό και την ελευθερία κίνησης κεφαλαίων και εμπορευμάτων να αποτελεί την κεντρική (πολλές φορές και μοναδική) στόχευση της πολιτικής της, σύμφωνα με τους ταγούς του διεθνούς κεφαλαιοκρατικού διευθυντηρίου. Οι διεθνείς οργανισμοί που είχαν κτιστεί πάνω στην ανάγκη της ισορροπίας, πολιτικής και οικονομικής, έγιναν σύντομα απλό όργανο του οικονομικού επεκτατισμού της παγκοσμιοποίησης. Οι ίδιες οι κυβερνήσεις των κρατών έχασαν κάθε δυνατότητα να χαράσσουν πολιτικές και να εκφράζουν άλλη βούληση από αυτή της «νέας ολοκληρωτικής τάξης πραγμάτων» και αναφέρομαι πλέον σε ολοκληρωτισμό γιατί τούτο δείχνουν οι βίαιες επιθέσεις σε καθετί μη υποταγμένο απόλυτα στην λογική της. Η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας, όπως την εννοεί το διεθνές διευθυντήριο του καπιταλισμού, τείνει να διαγράψει ήδη το 1ο της κύκλο, έχοντας δημιουργήσει σειρά προβλημάτων στον πλανήτη και στην ίδια την λειτουργία της καπιταλιστικά οργανωμένης οικονομίας. Η ίδια η κοινωνία μεταλλάσσεται ραγδαία σε μια ζούγκλα, όπου οι «αξίες» χρήμα, κέρδος, εκμετάλλευση συγκροτούν και επιβάλλουν νέα κοινωνικά και ατομικά ήθη, απάνθρωπα, αηδιαστικά και χυδαία.  

3.           Και η αριστερά ; οι ελεύθερα σκεπτόμενοι άνθρωποι του πλανήτη ;            

Το μούδιασμα από την κατάρρευση του «υπαρκτού σοσιαλισμού» ήταν τεράστιο. Για την «κυβερνώσα» αριστερά οι εξελίξεις ήταν ραγδαίες, έχοντας ήδη αποδεχθεί την καπιταλιστική οργάνωση της οικονομίας, έπρεπε σύντομα να επιλέξει – και στην συντριπτική της πλειοψηφία επέλεξε – την ταύτιση με τα πιεστικά κελεύσματα του διεθνούς καπιταλιστικού διευθυντηρίου. Μουδιασμένα και αργά στην αρχή, ακόμα και με θεωρητική ταύτιση στην συνέχεια, η κυβερνώσα αριστερά, για να παραμείνει στην εξουσία, έπρεπε να συνταυτιστεί και να διευκολύνει αυτές τις επιδιώξεις. Η αντίσταση σήμαινε σύντομη εκπαραθύρωση ή αντικατάσταση με όπλα την δύναμη του κεφαλαίου, την πλύση εγκεφάλου από τα Μ.Μ.Ε. και «βελούδινες» οργανωμένες «επαναστάσεις». Η μετάλλαξη ήταν πλήρης και ως μεταλλαγμένη η κυβερνώσα αριστερά έγινε και εξακολουθεί να γίνεται αντικείμενο αποστροφής.            

Η «άλλη» αριστερά, η μη διαχειριζόμενη την εξουσία, έγινε απλά φορέας και εκφραστής αρνήσεων προς τις εντολές του διεθνούς διευθυντηρίου. Εχοντας απολέσει την δυνατότητα πρότασης μιας νέας μορφής κοινωνικής οργάνωσης, αρκέστηκε και αρκείται στην αμυντική τακτική έναντι των όρων και επιδιώξεων που θέτει, ολοένα και περισσότερο, το διεθνές διευθυντήριο του καπιταλισμού. Είναι βέβαιο ότι η αμυντική πολιτική, πέρα από κάποια ηρωικά ξεσπάσματα, οδήγησε και οδηγεί σε ήττες. Η αποδόμηση του κοινωνικού κράτους προς όφελος του ιδιωτικού κεφαλαίου (παραγωγικού και επενδυτικού), η πλήρης σχετικοποίηση των κοινωνικών και ατομικών δικαιωμάτων,  η κατάλυση ακόμα και του κράτους δικαίου είναι μερικά από τα φαινόμενα των ημερών που δείχνουν να εντείνονται και θα εντείνονται όσο η «αριστερά» και οι ελεύθερα σκεπτόμενοι άνθρωποι του πλανήτη δεν θα έχουν ένα άλλο μοντέλλο κοινωνικής οργάνωσης, πειστικό, ουσιαστικό και ανθρώπινο να προβάλλουν, απέναντι στην λαίλαπα και στην αθλιότητα του καπιταλισμού και του νέο-φιλελευθερισμού που τον εκφράζει πολιτικά.

4.            Το «ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ» (μαζί με το κείμενο για το «όραμα του Δημοκρατικού Σοσιαλισμού», φτιάχθηκε για να αποτελέσει το κείμενο πολιτικού προσδιορισμού της αριστεράς του 21ου αιώνα. Ερχεται να προτείνει μια συγκροτημένη νέα μορφή οργάνωσης της κοινωνίας. Φιλοδοξεί να γίνει η πρόταση της αριστεράς (κυβερνώσας ή μη ), η πρόταση των ελεύθερα σκεπτόμενων ανθρώπων για μία κοινωνική οργάνωση διαφορετική από αυτή που θέλει να επιβάλλει ο παγκόσμιος καπιταλισμός. Με βασική έννοια – αξία, το κέντρο της ζωής – κοινωνικής και ατομικής – τον ίδιο τον άνθρωπο έρχεται να προτείνει μια άλλη κοινωνία. Μια κοινωνία που αντικαθιστά τις απάνθρωπες προτεραιότητες του καπιταλισμού με την αξία «άνθρωπος». Ο άνθρωπος είναι το κέντρο στο ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ, με βάση τις ανάγκες του καθορίζεται η κοινωνική ζωή και η οργάνωση της κοινωνίας. Η κάλυψη των βασικών βιοτικών αναγκών του ανθρώπου (υλικών και ψυχολογικών) είναι ο πρώτος στόχος, είναι το κλειδί για την ανθρώπινη ελευθερία και ανεξαρτησία. Ο τελικός στόχος είναι να μοιραζόμαστε όλοι εξίσου τα αγαθά που πρέπει και μπορεί να παράγει ο πλανήτης. Μέσα από την συλλογικότητα και την συντροφικότητα τα πάντα μπορούν να αποτελέσουν κτήμα όλων, αντικείμενο απόλαυσης για όλους και όχι για ελάχιστους.

Η πρωταρχική σημασία της κάλυψης των βιοτικών αναγκών αναλύθηκε ήδη στο 1ο μέρος του κειμένου για τον πολιτικό προσδιορισμό του καταναλωτικού κινήματος και αποτελεί την βασική αρχή για την δημιουργία ενός δίκαιου κράτους. Πολιτικά η δημοκρατία, άμεση και πραγματική αποτελεί την μόνη πρόταση πολιτικής οργάνωσης που φέρνει την πολιτική ισότητα, την ελευθερία και την πολιτική υπευθυνότητα. Η ίδια η πρόταξη της δημοκρατίας αποτελεί και το μέγιστο όπλο έναντι όσων καπιταλιστών ή νεοφιλελεύθερων προτάσσουν ως δημοκρατία το ολιγαρχικό πολίτευμα αποκλεισμών και ανισοτήτων του σήμερα. Ο σοσιαλισμός ως 2ο πρόταγμα θα έλθει ακόμα και από την αποφασιστική δύναμη των αριθμών, από την ίδια την δημοκρατία και είναι αναγκαίος για την δημιουργία μιας νέας κοινωνίας. Το ότι στο κείμενο ως «σοσιαλισμός» δεν νοούνται τα υπάρχοντα ιστορικά δεδομένα του «επιστημονικού» σοσιαλισμού, που επιτάσσει και καταπιέζει είναι δεδομένο. Ο σοσιαλισμός στο ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ έρχεται να απελευθερώσει και να θέσει την ανθρώπινη δημιουργία και δημιουργικότητα, το ανθρώπινο ταλέντο σε νέα διάσταση.            

Πέρα από το όραμα, όπως περιγράφεται μέσα από τις αρχές και τις αξίες, ακολουθούν οι πολιτικές πρακτικές στους επιμέρους τομείς της κοινωνικής ζωής. Στην πραγματικότητα το ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ, εκτός από τα οράματά του, μπορεί να αρχίσει να εφαρμόζεται από αύριο κιόλας, αλλάζοντας την ζωή του ανθρώπου, κάνοντάς την πραγματική και ουσιαστική.            

Στην πραγματικότητα το «ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ» δεν ανήκει στο ΠΑΣΟΚ, δεν απευθύνεται μόνο στο ΠΑΣΟΚ ως κόμμα της κυβερνώσας αριστεράς. Το «ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ» απευθύνεται σε κάθε ελεύθερα σκεπτόμενο άνθρωπο του Πλανήτη … .        

Μαρτίου 2, 2008

ΑΝΘΡΩΠΟΣ, ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΠΑΣΟΚ, ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΣΟΚ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ, ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ

  Το κείμενο γράφτηκε για την πολιτική επανίδρυση του ΠΑΣΟΚ και συνδιαμορφώθηκε στο “Διάλογος ΠΑΣΟΚ.”

  Το κείμενο φιλοδοξεί να θέσει τις πολιτικές βάσεις για μια νέα ελληνική κοινωνία. 

  ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΣΟΚ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ, ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ

1. ΤΟ ΠΑ.ΣΟ.Κ.
To ΠΑΣΟΚ είναι το πολιτικό κίνημα που ιδρύθηκε την 3η Σεπτέμβρη του 1974, για να εκφράσει τις αγωνίες, τις ανάγκες και τις ελπίδες των Ελλήνων για ένα καλύτερο, ανθρώπινο αύριο.
Το ΠΑΣΟΚ ιδρύθηκε ως κίνημα και ξαναγίνεται κίνημα, κίνημα της κοινωνίας, κίνημα του λαού αυτής της χώρας, που δεινοπαθεί, μοχθεί και έχει χάσει την ελπίδα του για το μέλλον.
Το ΠΑΣΟΚ δημιουργήθηκε ως σοσιαλιστικό πολιτικό κίνημα αναζήτησης και δημιουργίας νέων κοινωνικών δεδομένων, νέων κοινωνικών και πολιτικών «τόπων».
Το ΠΑΣΟΚ δεν είναι κόμμα, δεν είναι δηλαδή μηχανισμός κατοχής και διαχείρισης της εξουσίας, αλλά κίνημα βγαλμένο μέσα από την κοινωνία, κομμάτι και εκφραστής της. Αν στο παρελθόν η κυβερνητική του πορεία το μετέτρεψε σε κομματικό μηχανισμό αυτό είναι ένα λάθος που το αναγνωρίζουμε όλοι, έχοντας ο καθένας μας την ευθύνη του, που μεγαλώνει όσο μεγαλώνουν και τα αξιώματα που έλαβε … . Αυτή η αντίληψη κόμματος από σήμερα σταματά οριστικά και για πάντα, μαζί με την έκφραση της συγγνώμης μας, σε όσους αποτέλεσαν θύματα μιας τέτοιας νοοτροπίας και συμπεριφοράς.
Το ΠΑΣΟΚ δεν «έχει» το δικαίωμα να μην παράγει νέα πραγματικά σοσιαλιστική δημιουργική πολιτική, δεν έχει το δικαίωμα να μην θέτει νέους κοινωνικούς στόχους και οράματα με δημοκρατικό και σοσιαλιστικό περιεχόμενο. Δεν αρκείται στα αστικά αυτονόητα, τα καλύπτει, αλλά προχωρά παραπέρα δημιουργεί νέους θεσμούς, καινοτομίες που δίνουν άλλη διάσταση στην πολιτική πορεία του τόπου, που αποτελούν πολιτική δημιουργία για τα δίκαια των μη προνομιούχων, αλλά και του συνόλου των σκεπτόμενων Ελλήνων.
Αυτός είναι ο πολιτικός σκοπός του, αυτός είναι ο λόγος της ύπαρξής του και της δράσης του.
Η ελληνική κοινωνία έχει την ανάγκη ενός νέου δημιουργικού σοσιαλιστικού ΠΑΣΟΚ, που θα θέσει νέα οράματα και στόχους, θα δημιουργήσει νέους θεσμούς, θα προκαλέσει πολιτική και κοινωνική κινητικότητα, θα χτίσει τον σοσιαλισμό των νέων δεδομένων, των επόμενων δεκαετιών, πάνω στις ίδιες βασικές αρχές, αλλά με βάση νέες αναζητήσεις και δεδομένα.
Το ΠΑΣΟΚ είναι παρόν, για να συλλάβει και να εκφράσει πολιτικές που δεν αρκούνται στην άρνηση των επιδιώξεων του νέο-φιλελευθερισμού, αλλά  προβάλλουν ένα νέο σύστημα αξιών με μοναδική κεντρική προτεραιότητα τον άνθρωπο, τον ελεύθερο, αυτάρκη, ολοκληρωμένο μέσα από την συλλογικότητα άνθρωπο που πορεύεται προς την προσωπική και κοινωνική ολοκλήρωση, προς την συνάντηση με την αληθή οντότητά του.  
Βασισμένοι στις αρχές της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού, προτείνουμε νέους θεσμούς πραγμάτωσης των αρχών – αξιών αυτών και ένα συγκροτημένο σύστημα κοινωνικής πορείας και οργάνωσης, ως στόχο για το σήμερα, το αύριο, το μέλλον. 
Οφείλουμε να θέσουμε ξανά τους φιλοσοφικούς μας στοχασμούς και τα πολιτικά μας σχέδια για μια κοινωνία δημοκρατική και σοσιαλιστική.
Ξεκινάμε από την αρχή διδασκόμενοι από τα λάθη μας και αφήνουμε την καρδιά μας πλέον να εκφραστεί μέσα από τις αιώνιες, παντοτινές αρχές μας της δημοκρατίας, της δικαιοσύνης, της ισότητας, της ανθρωπιάς.
Ολοι μαζί, με θεσμούς δημοκρατίας πραγματικής να χτίσουμε το σήμερα και το αύριο αυτής της χώρας με κέντρο της όχι τα οικονομικά μεγέθη και τους αδυσώπητους απρόσωπους αριθμούς, αλλά τον ΑΝΘΡΩΠΟ, τον ελεύθερο ΑΝΘΡΩΠΟ, τον άνθρωπο που βιώνει την ελευθερία του σε μια κοινωνία ελευθερίας, συλλογικότητας και συντροφικότητας .
2. ΠΑΣΟΚ και ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Α. Το ΠΑΣΟΚ από σήμερα γίνεται ξανά κίνημα του ανθρώπου
Κίνημα του εργαζόμενου ανθρώπου,
Το ΠΑΣΟΚ είναι το κίνημα του εργαζόμενου Λαού, που δυστυχεί. που αγωνίζεται, που επιθυμεί, που παράγει, που ονειρεύεται ένα μέλλον χωρίς διακρίσεις, χωρίς φτώχεια, χωρίς ρατσισμό και ενάντια σε κάθε τι ή σε όποιους επιβουλεύονται τον ανθρώπινο χαρακτήρα των κοινωνιών, των πολιτισμών και της οικονομίας.
Κίνημα του νέου και της νέας, του φοιτητή, του σπουδαστή, του μαθητή,
Κίνημα του άνεργου και του χαμηλόμισθου που αγωνιά για το αύριο, για την ίδια του τη ζωή που κυλάει και φεύγει
Κίνημα του καταπιεσμένου αστού που συμπιέζεται προς την φτώχεια και την απαξίωση.
Κίνημα του συνταξιούχου, του περήφανου απόμαχου που λογαριάζει καθημερινά τα κέρματα, τα ψιχία της σύνταξής του και δεν του βγαίνουν, που σκέπτεται το θάνατο για να βγει από την αναξιοπρέπεια που τον καταδίκασαν
Κίνημα κάθε πολίτη αυτής της χώρας που πιστεύει στην ανθρωπιά, στην συλλογικότητα, στην συντροφικότητα, στην δημοκρατία και στην αξιοπρέπεια.
Το ΠΑΣΟΚ είναι το κίνημα των κινημάτων, της νεολαίας και του εργαζόμενου Λαού που προασπίζεται και διεκδικεί την δημοκρατία, την ισονομία, την ισοπολιτεία, την ευημερία των κοινωνιών, την ειρήνη και την συνύπαρξη, τον σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα και τις αξίες του Ουμανισμού που οδηγούν στον εξανθρωπισμό της κοινωνικής ζωής στο σύνολό της.
Κίνημα που πιστεύει μόνο στον ΑΝΘΡΩΠΟ και αυτόν θέτει στο κέντρο κάθε επιλογής και όχι τους ευημερούντες αριθμούς και τα ψευδεπίγραφα παγερά μεγέθη.
Ο ίδιος ο Ανθρωπος, εμείς όλοι πρέπει να πάρουμε τις αποφάσεις μας για τις κοινωνίες μας, να μετρήσουμε τις δυνάμεις μας απέναντι σε όσους θέλουν υποτιμητικά να μας θεωρούν μικρά γρανάζια στην μηχανή τους κέρδους τους, παραγωγούς όσων αυτοί τάσσουν και μονάδες κατανάλωσης όσων αυτοί μας δίνουν. Δεν είμαστε νούμερα σε στατιστικές, δεν είμαστε ανταλλακτικά στην μηχανή τους. Είμαστε άνθρωποι, εμείς αποτελούμε τις κοινωνίες, εμείς μοχθούμε για το σήμερα και το αύριο, εμείς είμαστε το κέντρο του κόσμου, της κοινωνίας και της πολιτικής και εμείς θα αποφασίσουμε για το μέλλον, για κοινωνίες ανθρώπων και όχι ζωωδικών ενστίκτων, για κοινωνίες αλληλεγγύης και συναδέλφωσης και όχι αλληλεξόντωσης και ανταγωνισμού, για ζωή και δημιουργία αληθινή και όχι για την ανάλωσή μας στον βωμό του κέρδους άλλων. 
Το ΠΑΣΟΚ πιστεύει και αποσκοπεί σε μία δίκαιη κοινωνία και ένα δίκαιο κράτος. Το ΠΑΣΟΚ έχει την θέση ότι αποτελεί φυσικό απαράβατο «δίκαιο» και δικαίωμα κάθε ανθρώπου να μην στερείται, αλλά να μπορεί ελεύθερα και απρόσκοπτα να απολαμβάνει τα βασικά για τις ανάγκες του βιοτικά αγαθά (υλικά και ψυχολογικά). Ο άνθρωπος που γνωρίζει πως δεν θα πεινάσει, δεν θα μείνει γυμνός, θα μορφωθεί, θα έχει ίση συμμετοχή σε όλα και κοινωνική αξία είναι ελεύθερος από εξαρτήσεις, είναι ελεύθερος να προχωρήσει στην ολοκλήρωσή του ατομική και κοινωνική. Η ίδια η ζωή του γίνεται χαρά, η εργασία του δεν είναι καθήκον ή εξαναγκασμός, αλλά  πραγματική δημιουργία.  Το ΠΑΣΟΚ έχει την θέση ότι το θεσπισμένο δίκαιο της κοινωνίας και του κράτους και η ίδια η λειτουργία τους πρέπει να κατατείνει, να αποσκοπεί και να αγωνίζεται για την ελεύθερη απόλαυση από τον άνθρωπο των βασικών αυτών βιοτικών αναγκών – αγαθών. Με κοινή προσπάθεια σε μια κοινωνία δημοκρατίας, πολιτικής ισότητας και συλλογικότητας θέτουμε ως σκοπό μας την ελεύθερη κτήση και απόλαυση από κάθε άνθρωπο των βασικών βιοτικών αγαθών.
Κανείς δεν μπορεί να χειραγωγείται από κανένα, να υποδουλώνει την συνείδησή του, κανείς δεν μπορεί να απαιτεί την ελευθερία του άλλου. Καταπιεστικά φαινόμενα, αντινομίες και παρεμπόδιση των επιδιώξεων αυτών πρέπει να παύσουν να υφίστανται για να οικοδομηθεί ένα δίκαιο κράτος μέσα σε μια δίκαιη κοινωνία με κέντρο της άνθρωπο.
Β . Δημοκρατία
Το ΠΑΣΟΚ είναι το κίνημα των Δημοκρατών αυτής της χώρας, της Δημοκρατίας  που ποτέ δεν έπαυσε από τα χρόνια του Περικλή να βρίσκεται στην ψυχή των Ελλήνων. Δημοκρατία σημαίνει να έχεις την δυνατότητα πρότασης και δεσμευτικής απόφασης, είναι το πρόταγμα της πολιτικής ισότητας, είναι το ζητούμενο της δημοκρατικής παράταξης του τόπου.
Η Δημοκρατία είναι το πολίτευμα της απόλυτης ισότητας, το πολίτευμα της ίσης έκφρασης, της ίσης δημιουργίας, της ίσης απόφασης. Η Δημοκρατία είναι το πολίτευμα του Ανθρώπου, του ελεύθερου Ανθρώπου.
Το ΠΑΣΟΚ ήδη στο καταστατικό του προωθεί θεσμούς δημοκρατίας, όπου τα μέλη του αποφασίζουν για την πολιτική, οι πολίτες παίρνουν οι ίδιοι τις αποφάσεις. Το «κοινό των Ελλήνων» αναβιώνει και για μας ως πολίτες ξεκινά το μακρύ ταξείδι της Δημοκρατίας.
Είναι δέσμευση του ΠΑΣΟΚ να φέρει πολιτικούς θεσμούς άμεσης δημοκρατίας, να δώσει ίση φωνή σε όλους τους Ελληνες, να αποφασίζουν από κοινού για τα θέματα της πολιτικής και της κοινωνίας και να μην στέκονται άφωνοι παρατηρητές, όσων αποφασίζουν για αυτούς, χωρίς όμως αυτούς.
Το ΠΑΣΟΚ δεν επικαλείται μόνο την «κοινωνία των πολιτών» και την «Συμμετοχική Δημοκρατία», την πραγματοποιεί και της δίνει πραγματική οντότητα, δυνατότητα πρότασης και δεσμευτικής απόφασης.
Το «κράτος» δεν είναι για το ΠΑΣΟΚ μία οντότητα τρίτη, έξω από τους πολίτες αυτής της χώρας. Το κράτος των Ελλήνων και η Πολιτεία των Ελλήνων είναι οι ίδιοι οι πολίτες αυτής χώρας,  αυτοί συγκροτούν το κράτος και αυτοί καθορίζουν την πορεία του.   
Το ΠΑΣΟΚ θέλει τον πολίτη να αποφασίζει αυτός για την τύχη του, να μπορεί να θέσει στους συνέλληνες πολίτες τις αγωνίες και τις προτάσεις του και να έχει την τύχη να συμβάλλει στην εξέλιξη και πορεία  της χώρας. Δεν θέλει τον πολίτη άφωνο, χωρίς δυνατότητες επί τέσσερα (4) χρόνια και μια μέρα μόνο πολίτη, τον θέλει κάθε μέρα πολίτη, να μην παρακαλάει για να ακουστεί, αλλά να έχει το δικαίωμα να τον ακούσουν.
Προχωράμε στην θέσπιση νέων θεσμών που οδηγούν στην Δημοκρατία. Με δύο παράλληλα βήματα η εξουσία γίνεται έκφραση της λαϊκής κυριαρχίας. Με την θέσπιση νέων δημοκρατικών αρχών, καθολικά εκλεγμένων, που ελέγχουν συνεχώς την άσκηση της εξουσίας και καθορίζουν την πορεία της, η κοινωνία παρεμβαίνει και καταλύει κάθε εξουσιαστικό φαινόμενο.
Μέσα από τους θεσμούς ουσιαστικής δημοκρατίας ο άνθρωπος εκφράζεται και ορίζει το μέλλον του, ένα μέλλον βασισμένο στην συντροφικότητα και την συλλογικότητα, στην κατανόηση και στην αλληλεγγύη.
Με την θέσπιση θεσμών καθολικής άμεσης δημοκρατίας, ο πολίτης όχι μόνο ελέγχει, αλλά προτείνει, καταδεικνύει και αποφασίζει ο ίδιος για την πολιτική πορεία της Ελλάδας και του τόπου. Οι συνελεύσεις των πολιτών και με την χρήση της τεχνολογίας καθιερώνονται ως συνελεύσεις σημαντικών αποφάσεων για τα τοπικά και πανελλήνια ζητήματα, ως έκφραση της ίδιας της Πολιτείας των Ελλήνων.
Ετσι θα οδηγηθούμε σε μία πραγματική δημοκρατία, σε μια δημοκρατία από τον λαό και μόνο για τον λαό.        
Αυτό είναι ξανά το ΠΑΣΟΚ και με εργαλείο την Δημοκρατία θα το διαμορφώσουμε όλοι μαζί, θα το ορίσουμε ξανά, μέσα από τις συλλογικότητές μας, που  αποκτούν νέα οντότητα από την πνοή και την σκέψη όλων μας.
Γ. Σοσιαλισμός
Ο σοσιαλισμός, χωρίς τάξεις, ανισότητες, εξουσίες και δόλια συμφέροντα είναι το μόνο πολίτευμα που εκφράζει τον άνθρωπο, τον ελεύθερο ολοκληρωμένο από κάθε άποψη άνθρωπο. Ο Δημοκρατικός Σοσιαλισμός είναι αυτός που εξασφαλίζει την αξία της ελευθερίας και της έκφρασης κάθε ανθρώπου.
 Για το ΠΑΣΟΚ το πρώτιστο είναι η συμφωνία μεταξύ των πολιτών αυτής της χώρας να μην υπάρχει άνθρωπος, ο οποίος να στερείται τα αναγκαία για την διαβίωσή του αγαθά, για κανένα λόγο και για καμιά αιτία. Με κοινή απόφαση πρέπει η κοινωνία να εξασφαλίσει από το πλεόνασμα του πλούτου που παράγει σε όλους αυτή την δυνατότητα. Είναι ανάγκη κάθε άνθρωπος που γεννιέται σε αυτή την χώρα να ξέρει ότι δεν θα ζήσει την αγωνία της πείνας και της απαξίωσης, την αγωνία της έλλειψης εκπαίδευσης – παιδείας, την αγωνία της αποξένωσης, της καταφρόνιας και της κοινωνίας των κλασμάτων, την αγωνία της έλλειψης δυνατοτήτων για ένα καλύτερο αύριο, γιατί πάνω στα στοιχεία αυτά οικοδομείται η ανεξαρτησία, η ελευθερία του ανθρώπου, η δυνατότητά του να σκέπτεται και να ενεργεί ελεύθερα, πάνω στα στοιχεία αυτά γεννιέται ο ελεύθερος άνθρωπος και πολίτης.
Για τους λόγους αυτούς 1ο μέλημα και δέσμευση του ΠΑΣΟΚ της κοινωνίας είναι η νομοθετική καθιέρωση και κατοχύρωση του δικαιώματος αυτού, ακόμα και με συνταγματική επιταγή.
Πάνω σε αυτή την κοινωνική συμφωνία χτίζεται η νέα ζωή, η νέα Ελλάδα.
Κανείς δεν πρέπει να σκέπτεται και να προβληματίζεται από την ανέχεια και την αβεβαιότητα ακόμα και να φέρει στην ζωή ένα παιδί, το παιδί αυτό είναι παιδί όλων και θα μεγαλώσει σαν παιδί της Ελλάδας και των Ελλήνων.
Οι σύγχρονες μορφές οικονομικής οργάνωσης δεν θέτουν ως σκοπό τους τον άνθρωπο, αλλά έννοιες έξω από τον άνθρωπο, όπως παραγωγικότητα και κέρδος. Ο άνθρωπος από σκοπό της πολιτικής και της κοινωνίας έχει μετατραπεί σε αντικείμενο κερδοφορίας, σε εξάρτημα της διαδικασίας παραγωγής και αντικείμενο εμπορίου. Ακόμα και βασικές θεμελιώδεις ανάγκες του, όπως ο έρωτας και η άθληση έχουν πλήρως εμπορευματοποιηθεί, αποτελούν αντικείμενο κερδοφορίας.
Στο πλαίσιο αυτό, το ΠΑΣΟΚ θεωρεί ως καίριο πρώτιστο βήμα και τον χαρακτηρισμό σειράς αναγκαίων βιοτικών αγαθών, ως πραγμάτων για τα οποία δεν επιτρέπεται η κερδοφορία. Αγαθών που ανήκουν στον άνθρωπο και στις κοινωνίες του. Το μόνο κέρδος που είναι νοητό είναι το κέρδος όλων των ανθρώπων, το κέρδος της ζωής και όχι το κέρδος των αδυσώπητων, άψυχων αριθμών.
Το ΠΑΣΟΚ θέτει ως κέντρο της πολιτικής και κοινωνικής ζωής τον άνθρωπο και στο σύστημα αξιών του κάθε άλλη έννοια υποχωρεί και είναι υποδεέστερη της αξίας του Ανθρώπου.
Το χτίσιμο μιας νέας κοινωνίας με βάση τις πιο πάνω αρχές και αξίες αποτελεί ένα στόχο που όλους μας αφορά και όλοι πρέπει να συναποφασίσουμε. Βήμα προς βήμα, περισσότερη δημοκρατία, περισσότερη κοινωνία, περισσότερος Ανθρωπος
Στον αγώνα αυτό σας καλούμε, όλους τους συνέλληνες, όλους τους ανθρώπους, στον δίκαιο για όλους αγώνα της δημοκρατίας, του σοσιαλισμού, του ΑΝΘΡΩΠΟΥ.       
3.         ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ
            Η οικογένεια είναι το κύτταρο της κοινωνικής ζωής, είναι η χαρά του παρόντος και η δημιουργία για το αύριο. Η ελληνική οικογένεια είναι ξεχασμένη, αποστεωμένη, ανύπαρκτη και διαλυμένη. Ο νέο-φιλελευθερισμός που μετατρέπει τον άνθρωπο σε μηχανή παραγωγής και κατανάλωσης έχει διαλύσει κάθε ανθρώπινη επαφή, έχει μετατρέψει την οικογένεια σε απλή τυπικότητα, σε απλή υποχρέωση. Γιατί ; διότι η οικογένεια είναι ένα μέτρο άδολης προσφοράς και πραγματικής ζωής, όπου δεν έχει θέση το κέρδος.
Κι όμως η νοοτροπία του κέρδους μόλυνε τον άνθρωπο και την οικογένειά του. Εφτιαξε εξουσίες και φραγμούς και περιόρισε την άδολη, την όμορφη αγάπη. Ηδη σήμερα η δημιουργία μιας οικογένειας αποτελεί άφταστο όνειρο για πολλούς ανθρώπους. Φθάσαμε στον πλήρη ατομισμό, αλλά φθάσαμε και στην πλήρη φοβία για την κάλυψη των υλικών υποχρεώσεων μιας οικογένειας.  Το ΠΑΣΟΚ και η κοινωνία μας που εκφράζει δεν μπορούν να σταθούν απαθείς και να αφήσουν την ζωή του ανθρώπου έρμαιο της κοινωνίας του κέρδους. Με όσα ήδη γράφτηκαν και με όσα θα γραφτούν πιο κάτω, το ΠΑΣΟΚ και η κοινωνία όλη θα δράσουν αποφασιστικά, εγγυούμενοι την κάλυψη των βιοτικών αναγκών, την ελευθερία επιλογής, την κοινωνική στήριξη, την αξία της άδολης οικογενειακής προσφοράς, τις αξίες του αύριο.
Η ίδια η μητρότητα παραμένει απροστάτευτη και γίνεται αντικείμενο αρνητικής αντιμετώπισης στο εργασιακό περιβάλλον. Η προστασία της μητρότητας είναι σήμερα ανεπαρκής και στην πραγματικότητα ουσιαστικά ανύπαρκτη σε σειρά τομέων του κοινωνικού βίου. Η κοινωνική αναγκαιότητα πραγματικής στήριξης της μητρότητας με νέες γενναίες κοινωνικά και ουσιαστικές ρυθμίσεις αποτελεί προτεραιότητα. Η πλήρης συνταξιοδότηση της πολύτεκνης μητέρας, η αυξανόμενη αδειοδότηση κάθε μητέρας από το 1ο κιόλας παιδί με επαύξηση από το επόμενο, η χορήγηση ειδικών επιδομάτων, η διαμόρφωση ενός νέου ουσιαστικού συστήματος βρεφονηπιακών σταθμών είναι μερικά μόνο από τα μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν. Παράλληλα, είναι αναγκαία η αυστηροποίηση της νομοθεσίας για όσους φέρονται υποτιμητικά και αρνητικά απέναντι στην μητρότητα.    
Οι ίδιες οι αξίες αυτές της προστασίας της οικογένειας και της μητρότητας διαμορφώνουν τον άνθρωπο στην κοινωνική του ζωή, τον δημιουργούν και τον κάνουν κομμάτι μιας δημοκρατικής κοινωνίας αλληλεγγύης, κομμάτι του ανθρώπινου «είναι».      
4. ΠΟΛΕΙΣ
Οι πόλεις της χώρας μας δεν είναι ανθρώπινες. Ανοικοδομήθηκαν και συγκροτήθηκαν στην παρούσα δομή τους, ανορθολογικά και απάνθρωπα με 1η την Αθήνα, ως αντικείμενα του θεωρήματος «οικοδομή = ανάπτυξη» που επέβαλλε ο Κ.Καραμανλής για να ευνοήσει πολιτικές και εργολάβους.
Πόλεις που ασφυκτιούν, πόλεις χωρίς διεξόδους, πόλεις μαρασμού και αντιλειτουργικότητας, πόλεις χωρίς κοινόχρηστους δημόσιους χώρους, χωρίς χώρους άθλησης, αναψυχής και επαφής με την γνώση, χωρίς χώρους συνάντησης και επαφής των ανθρώπων.
Μέχρι και η τελευταία σπιθαμή εδάφους παραδόθηκε στο κέρδος και επειδή αυτό ήταν πραγματικά αχόρταγο επιδόθηκε και σε κερδοφόρες αυθαιρεσίες.
Το μοντέλο της Αθήνας, επεκτάθηκε άκριτα σε όλη την Ελλάδα, καταστρέφοντας ταχύτατα πόλεις – κοσμήματα, πόλεις που αποτελούσαν ιστορικά μνημεία και παράγοντες μιας άλλης ανάπτυξης.
Στην χώρα μας οι προνομιούχες τάξεις υπερασπίστηκαν και επέβαλλαν τα κεκτημένα τους, με αποτέλεσμα να μην υπάρχουν επεκτάσεις των σχεδίων πόλεων και προγραμματισμός, αλλά κατά το συνήθως συμβαίνον, οι μη προνομιούχες τάξεις να οικοδομούν για να στεγάσουν τις ανάγκες τους, σε περιοχές εκτός σχεδίου, συχνότατα αυθαίρετα, χωρίς να υπάρχουν υποδομές, δρόμοι, πλατείες, αποχέτευση και όσα θα μπορούσε κανείς να ζητήσει από ένα κράτος του 20ου αιώνα.
Όλα διαπιστώνονταν εκ των υστέρων όταν ήδη ήταν αργά και κυρίως εις βάρος των ίδιων των κατοίκων και της ποιότητας της ζωής τους. Η Νέα Δημοκρατία του σήμερα δεν επεμβαίνει καθόλου στις λογικές αυτές, έρχεται μόνο να απαιτήσει υπέρογκα πρόστιμα και τέλη, τα οποία, ενώ έπρεπε να αξιοποιούνται στα ίδια αυτά τα οικιστικά μορφώματα, για να βελτιώσουν τις συνθήκες χρησιμοποιούνται ως γενικά έσοδα του αδιάφορου κράτους.
Σαν να μην ήταν τούτο αρκετό το κράτος απέχει επιδεικτικά από την ρύθμιση του ίδιου του χάους που άφησε ανέλεγκτο να εξελιχθεί στις ίδιες αυτές τις πόλεις. Το κράτος της Ν.Δ. δεν έχει ούτε καν την πρόθεση και την φαιά ουσία να ρυθμίσει την λειτουργία των φαναριών στις πόλεις, που σφύζουν, ασφυκτιούν και μολύνονται από τα χιλιάδες μποτιλιαρισμένα αυτοκίνητα. Όχι μόνο δεν προβάλλει άλλα πρότυπα πόλεων, αλλά αδιαφορεί και για το χάος, παραδίδοντας το πολίτη σε μια ανόητη σπατάλη που φέρνει κέρδος σε λίγους. Η μόλυνση και η υποβάθμιση του περιβάλλοντος και συνακόλουθα και της ποιότητας ζωής των ανθρώπων είναι φυσικό συνεπακόλουθο αυτών των καταστάσεων.
Το ΠΑΣΟΚ του ανθρώπου δεν μπορεί να μείνει αδιάφορο μπροστά σε όλα αυτά. Το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται στην θεραπεία των πιο πάνω προβλημάτων, δεσμεύεται στην άμεση επιστημονική μελέτη όλων των προβλημάτων των πόλεων και στην πρόταση και εφαρμογή λύσεων, τόσο για τις υπάρχουσες δομές, όσο και για την δημιουργία νέων πολεοδομικών συγκροτημάτων που θα εξανθρωπίσουν και θα καταστήσουν λειτουργικές τις υπάρχουσες πόλεις.
Το ΠΑΣΟΚ προβάλλει ένα νέο μοντέλο διαβίωσης, ανθρώπινο και ουσιαστικό. Μια νέα δομή και κουλτούρα πόλης είναι αναγκαία. Πόλη λειτουργική, με ασφαλή ενεργειακά κτίρια που εκμεταλλεύονται τα φυσικά φαινόμενα και τις καιρικές συνθήκες, και ταυτόχρονα προστατεύονται από αυτές. Πρότυπα οργάνωσης πόλεων και κτιρίων πάνω στα ανωτέρω δεδομένα, αποτελούν το αντικείμενο μελέτης που άμεσα  δίνεται δωρεάν σε κάθε ενδιαφερόμενο. Παράλληλα, θα συγκροτηθεί ειδικό ταμείο στο οποίο θα εισφέρονται ως έσοδα όλα τα πρόστιμα για αυθαίρετες κατασκευές προκειμένου να προχωρήσει ο εξανθρωπισμός των πόλεων. Η ποιότητα ζωής του ανθρώπου των πόλεων τίθεται στο επίκεντρο.
 Οι ίδιες οι πόλεις οφείλουν δημοκρατικά να αποφασίσουν για την πορεία της ανάπτυξής τους, να δηλώσουν τι θέλουν και να μετάσχουν στην ανάπτυξη της πατρίδας μας.
Πρώτιστη ανάγκη η διαχείριση των απορριμμάτων που κυκλώνουν τις πόλεις και μολύνουν την ύπαιθρο. Τα εργοστάσια ανακύκλωσης – κομποστοποίησης και κάθε τεχνολογική καινοτομία. πρέπει να προχωρήσουν άμεσα για να προστατεύσουν το περιβάλλον και την ποιότητα ζωής.
Το κράτος δεσμεύεται να προχωρήσει στην υλοποίηση των σχεδίων ανάπτυξης των πόλεων.
 Στην προσπάθεια αυτή για καλύτερη ποιότητα ζωής είναι αναγκαία και επιβεβλημένη η αποφασιστική συμμετοχή των κατοίκων. Ο,τι εφαρμοστεί πρέπει να εφαρμοστεί, όχι με την δύναμη της κρατικής επιβολής, αλλά με την συναπόφαση και τις υποδείξεις των ίδιων των πολιτών.
Για τον λόγο αυτό η έκφραση της βούλησής τους γίνεται θεσμική υποχρέωση.        
Οι πόλεις μας γίνονται ανθρώπινες και ουσιαστικές.
5. ΥΠΑΙΘΡΟΣ
Η ύπαιθρος της πατρίδας μας είναι η πατρίδα όλων μας και η ψυχή της Ελλάδας.
 Μαραζώνει από εγκατάλειψη και αδιαφορία.
Καμία μελέτη, καμία πρόταση ανάπτυξης.
Οι άνθρωποι της υπαίθρου είναι πολλές φορές εγκαταλελειμμένοι στην τύχη τους, απομονωμένοι από την υπόλοιπη χώρα, από τις παροχές υγείας, πολλές φορές από τροφοδοσία.
Το ΠΑΣΟΚ  πάλεψε με τα κέντρα υγείας να φέρει κάποιες υπηρεσίες υγείας πιο κοντά στους ανθρώπους της υπαίθρου. Η Νέα Δημοκρατία προέταξε το εμπορικό κέρδος, άφησε χωρίς καμμία μέριμνα την ύπαιθρο να ερημώνει, δεν προστάτευσε τα εισοδήματα, δεν φρόντισε για την παροχή υπηρεσιών στους ανθρώπους.
 Τα ακριτικά νησιά μας είναι απομονωμένα, χωρίς θαλάσσιες συγκοινωνίες.
Η Ολυμπιακή Αεροπορία οδηγείται σε κλείσιμο, λες και οι άνθρωποι της υπαίθρου είναι πολίτες δεύτερης κατηγορίας.
Η Ελλάδα χωρίς την ύπαιθρο και τους ανθρώπους της είναι μια άλλη χώρα, ένα κράτος λειψό και ημιθανές.
Το ΠΑΣΟΚ με την πρόταση της πράσινης ανάπτυξης ξαναθέτει την ύπαιθρο στο προσκήνιο, της ξαναδίνει πνοή και ζωή, πολεμά την αστυφιλία και δίνει κίνητρα για να ξαναζωντανέψουν οι δραστηριότητες σε αυτή.
Με τις μελέτες δίνονται διέξοδοι και η ύπαιθρος μετατρέπεται σε κέντρο της πανελλήνιας δραστηριότητας.
Θεσμοί παροχής κοινωνικής προστασίας δημιουργούνται από την αρχή και σχεδιάζονται ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες κάθε γωνιάς της χώρας.
Νέοι άνθρωποι, επιστήμονες που θέλουν να εγκατασταθούν στην ύπαιθρο, δεν αφήνονται στην αναζήτηση μιας καλύτερης τύχης, ενισχύονται πραγματικά και αμείβονται καθώς παράγουν κοινωνικό έργο.
6. ΠΛΟΥΤΟΣ
Ο τόπος αυτός ακόμα και όπως τον έχουν αφήσει, παρατημένο, παραμελημένο, χωρίς φροντίδα, χωρίς μελέτη των δυνατοτήτων του, έρμαιο χωρίς αξία στα χέρια λίγων επιτήδειων, μπορεί να παράγει και παράγει σημαντικό πλούτο- ανέθρεψε άλλωστε εκατοντάδες γενιές άξιων ανθρώπων.
Ο πλούτος αυτός νέμεται από λίγους, ολοένα και λιγότεροι νέμονται τον πλούτο των Ελλήνων, τον πλούτο που παράγουν οι Ελληνες, οι εργαζόμενοι με κάθε έννοια, τον πλούτο που παράγει ο τόπος μας.
Οι κοινωνίες κλασμάτων είναι παρούσες για να υποδηλώνουν τις τεράστιες αντιθέσεις που έρχονται.  
Είναι για μας αναγκαίο ο πλούτος αυτός να διανεμηθεί δίκαια σε όλους για το κοινό καλό, για το καλό όλων.
Η αναδιανομή των υπερκερδών είναι αναγκαία για να χτιστεί η νέα Ελλάδα, η Ελλάδα κόσμημα του πλανήτη, η Ελλάδα που θα γίνει ο φάρος του κόσμου ξανά, η Ελλάδα των ελεύθερων Ελλήνων πολιτών. Οποιος έχει την βούληση να δημιουργεί μπορεί να το κάνει ανεμπόδιστος, όμως το αποτέλεσμα της δημιουργίας του δεν μπορεί να ανήκει στον ίδιο αποκλειστικά, αλλά γίνεται και κτήμα όλων των ανθρώπων.  
Πέρα όμως από αυτό, με την βοήθεια της νεολαίας μας που δεσμεύεται σε γνώσεις παρωχημένες και άχρηστες, θα μελετήσουμε και θα μελετάμε συνέχεια τις ανάγκες και τις δυνατότητες του τόπου μας.
Το αποτέλεσμα των μελετών που ποτέ δεν θα σταματήσουν, θα είναι κτήμα όλων των Ελλήνων, όχι των λίγων, αλλά όλων, για να μάθουμε τον τόπο μας και τις δυνατότητές μας, για να μπορέσουμε ό,τι κάνουμε να το κάνουμε καλύτερα και ευκολότερα.
Για να δοθούν διέξοδοι και λύσεις σε όσους ασφυκτιούν ή προσπαθούν απεγνωσμένα για ένα καλύτερο αύριο.
Ετσι σύντομα θα ανατείλει μια νέα ημέρα για τον τόπο μας, ένα νέο αύριο χωρίς ανεργία, χωρίς αγωνία.
7. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ
Το δημόσιο χρήμα, το χρήμα όλων μας, με το οποίο η Ελλάδα θα μπορούσε και έπρεπε να έχει άλλη μορφή, νέμεται και χαρίζεται σε ημέτερους της κάθε εξουσίας και κόμματος.
Είναι σαφές και γνωστό σε όλους τους σκεπτόμενους Ελληνες, σε όσους έχουν την ελάχιστη έστω πρόσβαση στην εξουσία, ότι η πολιτική των κυβερνώντων πολλές φορές καθορίζεται από τις ορέξεις ισχυρών του πλούτου, που στηρίζουν κόμματα και μηχανισμούς ακόμα και οικονομικά.
 Τα ανταλλάγματα είναι η συμμετοχή στην διανομή – κέρδος από το βιός και το υστέρημα του Ελληνα, που αντί να πάει ατόφιο σε έργα και δαπάνες που έχει ανάγκη ο τόπος μας, ενθυλακώνεται από τους μηχανισμούς αυτούς.
Τίποτα στον τόπο δεν προχωρά με τον τρόπο αυτό, παρά μόνο η σήψη και η γενική αίσθηση διαφθοράς, μια γενική αίσθηση που σπάνια λανθάνει, αλλά και καλλιεργεί φαινόμενα αλλοτρίωσης, απαξίωσης των πάντων και μας «εκπαιδεύει» όλους, μας προετοιμάζει, να γίνουμε ένα ακόμα γρανάζι της διαφθοράς και της διαπλοκής αυτής με αντάλλαγμα προσωπικά οφέλη.
Το ίδιο το ΠΑΣΟΚ έχει τις ευθύνες του για όσα έγιναν, ήταν απροετοίμαστο και πολλές φορές απρόθυμο να λάβει δραστικά μέτρα, τίποτα όμως δεν συγκρίνεται με τα έργα και της ημέρες της Νέας Δημοκρατίας.
Το ΠΑΣΟΚ, ώριμο και αποφασιστικό όσο ποτέ, θέτει ως σύνθημα του την ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ, διαφάνεια παντού.
Η χρήση της σύγχρονης τεχνολογίας στην εξυπηρέτηση της διαφάνειας είναι αναγκαία.
Τίποτα δεν μπορεί να είναι κρυφό και σκοτεινό στην Ελλάδα του αύριο.
Κάθε προμήθεια και καταβολή από το Δημόσιο και κάθε νομικό πρόσωπο στο οποίο μετέχει ή το χρηματοδοτεί το Δημόσιο, θα δημοσιεύεται υποχρεωτικά και αναλυτικά στο διαδίκτυο.
Οι διαγωνισμοί προμηθειών και δημοσίων έργων παύουν να είναι κλειστοί και μυστικοί. Γίνονται όλοι δημόσιοι, ανοικτοί, με διάρκεια και μέσω διαδικτύου. Κάθε ενδιαφερόμενος ή πολίτης έχει πρόσβαση στα στοιχεία και μπορεί να εκφράσει τις επιφυλάξεις ή παρατηρήσεις του. Οι μετέχοντες μπορούν να υποβάλλουν βελτιωμένη προσφορά μέσα. Ετσι οι διαγωνισμοί γίνονται πραγματικά δημόσιοι και διάφανοι, δημοκρατικά ελεγχόμενοι και προς το συμφέρον του δημοσίου. Η πορεία υλοποίησης ενός έργου και οι αναπροσαρμογές τιμών παρακολουθούνται κατά τον αυτό τρόπο.
Κάθε πολίτης ή οργάνωση που έχει ερωτηματικά θα μπορεί να θέσει ερώτημα στον κάθε φορέα και αυτός σε σύντομο χρόνο και πλήρως αιτιολογημένα θα πρέπει να απαντήσει. Αν οι απαντήσεις δεν έλθουν ή δεν είναι ικανοποιητικές ο ποινικός νόμος θα έχει τον λόγο.
Η δημόσια σπατάλη υπέρ ημετέρων πρέπει να σταματήσει.
Η θέσπιση δημοκρατικά εκλεγμένης από όλους τους πολίτες αρχής ελέγχου διαφάνειας που θα συγκεντρώνει τα ανωτέρω, που θα μεριμνά και θα ελέγχει είναι επιβεβλημένη.
Το αυτό θα ισχύσει και σε κάθε κρατική επιχορήγηση.
Πέραν τούτου παύουν οι επιχορηγήσεις άνευ αιτιολογίας, κάθε σωματείο ή ένωση προσώπων που επιθυμεί επιχορήγηση θα χρηματοδοτείται μόνο για συγκεκριμένη εκδήλωση ή σκόπιμη δαπάνη και με την υποβολή και έλεγχο των αντιστοίχων παραστατικών.
Ούτε μία δεκάρα του Ελληνα φορολογούμενου δεν μπορεί να πηγαίνει χαμένη, είναι καθήκον όλων.
8. ΕΡΓΑΣΙΑ
Το ΠΑΣΟΚ ως κίνημα δημοκρατικού σοσιαλισμού δεν αποδέχεται την εξάρτηση ανθρώπου από άνθρωπο, πολύ περισσότερο δεν αποδέχεται την πρόταξη της κερδώας οικονομίας έναντι του ανθρώπου.
 Το ΠΑΣΟΚ θα αγωνιστεί στην Ελλάδα και σε όλο τον πλανήτη για την δημιουργία μιας νέας οικονομίας με κέντρο και σκοπό της, την κοινωνική προσφορά και τον άνθρωπο.
Μια νέα οικονομία που δεν θα έχει ως σκοπό το κέρδος, αλλά την απόλαυση της ζωής του ανθρώπου μέσα από λογικές και παραγωγικές διαδικασίες που δεν θα καταστρέφουν, δεν θα αναλώνουν τον πλανήτη εις όφελος κανενός, πόσο μάλλον εις όφελος λίγων.
Το ΠΑΣΟΚ σκοπεύει, σχεδιάζει και προτείνει την οικονομία της κοινωνίας και του ανθρώπου.
 Ένα μέσο για αυτό είναι η εξοικονόμηση ωρών  εργασίας από τις εφαρμογές της τεχνολογίας υπέρ του κοινωνικού συνόλου, υπέρ του εργαζόμενου.
 
Παράλληλα, το ΠΑΣΟΚ δεν παραβλέπει τις σύγχρονες οικονομικές συνθήκες και την ανάγκη ρύθμισής τους, ώστε να εξυπηρετούν τον άνθρωπο και να καλύπτουν τις βιοτικές του ανάγκες.
Οι αμοιβές της εργασίας στην Ελλάδα είναι από τις χαμηλότερες στην Ευρωζώνη. Ουσιαστικά αντιστοιχούν σε βιοτικό επίπεδο φτώχειας και τούτο είναι μια κατάσταση που πρέπει να σταματήσει άμεσα.
Δεν είναι δυνατόν ο εργαζόμενος άνθρωπος που αφιερώνει την ζωή στην εργασία του να μην μπορεί να εξασφαλίσει από αυτή τα αναγκαία προς το ζείν, να δεσμεύεται και να διαιωνίζεται η προοπτική φτώχειας και ανέχειας για τον ίδιο και την οικογένειά του.
Το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται και θα αγωνιστεί ώστε ο ελάχιστος καταβαλλόμενος μισθός να είναι πάντοτε ο διπλάσιος των βασικών υλικών ανθρώπινων βιοτικών αναγκών.
Στα θέματα κοινωνικής δικαιοσύνης και ανθρώπινης αξιοπρέπειας  δεν μπορεί να γίνει καμία έκπτωση και κανένας συμψηφισμός.
Το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται να ορίσει ως ελάχιστο μηνιαίο μισθό του ανειδίκευτου εργάτη το ποσό των ….. Ευρώ, το οποίο θα αυξάνεται μέχρι να καλύπτει τον πιο πάνω στόχο.
Οι ανώτεροι του ελαχίστου μισθού αυξάνονται άμεσα κατά ποσοστό … % .
  
Η Ελλάδα διατηρεί ένα από τα πιο ασφυκτικά και μειωτικά για τον εργαζόμενο άνθρωπο νομικά καθεστώτα της Ευρώπης.
Η αναιτιολόγητη απόλυση δίνει το στίγμα της αυθαιρεσίας και των εξουσιών του εργοδότη.
Ολοι πρέπει να γίνουμε πιο υπεύθυνοι απέναντι στην εργασία μας, εργαζόμενοι και εργοδότες.
Το ΠΑΣΟΚ άμεσα θα καταργήσει όλες τις διατάξεις που δημιουργούν το πλαίσιο αυθαιρεσίας και θα τις αντικαταστήσει με νέες που θα δίνουν το στίγμα της δημοκρατίας και της συνεργατικότητας στους χώρους δουλειάς.
Η αναιτιολόγητη απόλυση καταργείται και πρέπει να είναι αιτιολογημένη, η αιτιολογία σημειώνεται σε ειδικό βιβλίο εργαζομένου.
Το εργατικό δίκαιο, ατομικό και συλλογικό αλλάζει και κωδικοποιείται για να εξασφαλίσει την σαφή γνώση, την ποιότητα της εργασίας και την υπευθυνότητα, για να καταστείλει την αυθαιρεσία, για να μετατρέψει άμεσα την δουλειά – λέξη απότοκο της δουλείας – σε εργασία.
Θεσμοί μερικής απασχόλησης και δανεισμού εργαζομένων μειωτικοί για την ανθρώπινη υπόσταση καταργούνται ή τροποποιούνται.
Μερική απασχόληση σημαίνει ολόκληρο ημερομίσθιο, δανεισμός εργαζομένων σημαίνει άνθρωπο – εμπόρευμα και καταργείται.
9. ΑΝΕΡΓΙΑ
Η σύγχρονη μάστιγα της Ελλάδας που δεν παράγει πλέον, αλλά μόνο καταναλώνει είναι η ανεργία.
Η ανεργία δημιουργεί στρατιές απελπισμένων ανθρώπων, ανθρώπων χωρίς αύριο και ελπίδα για τους ίδιους και τις οικογένειές τους, ανθρώπων που πολλές φορές θυσιάζουν την αξιοπρέπειά του για να μπορέσουν να εξασφαλίσουν τα ελάχιστα αγαθά της διαβίωσης.
Το ΠΑΣΟΚ δεν δίνει επιδόματα και δεν αρκείται σε ελεημοσύνες, το ΠΑΣΟΚ του σήμερα εξασφαλίζει τις βιοτικές ανάγκες κάθε Ελληνα, με αντίστοιχη υποχρέωσή του για παροχή κοινωνικά επωφελούς εργασίας.
Το σχέδιο του ΠΑΣΟΚ για την εξάλειψη της ανεργίας εδράζεται σε σειρά ρυθμίσεων και παρεμβάσεων στην οικονομία, που ξεκινούν όχι μόνο από την πολιτική στήριξης των ανέργων σε κάθε επίπεδο,  αλλά και την μελέτη των παραγωγικών δυνατοτήτων της χώρας, την ενίσχυση των παραγωγικών δομών, την δυνατότητα αυτοοργάνωσης των εργαζομένων, την δημιουργία αυτοδιαχειριζόμενων μονάδων παραγωγής σε τομείς που πράγματι μπορούν να είναι παραγωγικοί, την δημιουργία πανεπιστημιακών, παραγωγικών και επιμορφωτικών σχολών με ειδικά αντικείμενα και γνώση επιχειρηματικής οργάνωσης.
Το νομικό πλαίσιο αλλάζει, ο Ο.Α.Ε.Δ. αλλάζει μορφή και γίνεται ένα σύγχρονο κοινωνικό εργαλείο προσφοράς γνώσης, σύντομα ο άνεργος θα μπορεί να  επανέλθει στην εργασία, είτε ως εργαζόμενος είτε απασχολούμενος σε νέες επιχειρήσεις που θα δημιουργούνται με την συμμετοχή του.  
Κανένας Ελληνας δεν μπορεί να είναι στην γωνία της νέας Ελλάδας, όλοι είμαστε κομμάτι της και συμμέτοχοι σε αυτή.
10. ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Το ΠΑΣΟΚ οραματίζεται μια νέα οικονομία, μια οικονομία πρωτοπόρα, δημιουργική. Μια οικονομία σοσιαλιστική με κέντρο τον άνθρωπο.
Βασικοί τομείς της οικονομίας που είναι ταγμένοι για την εξυπηρέτηση βασικών βιοτικών ανθρώπινων αγαθών ή εξυπηρετούν τα εθνικά συμφέροντα τίθενται με απόφαση των Ελλήνων υπό τον έλεγχο του «κοινού των Ελλήνων» και ως αγαθά εκτός ή περιορισμένης κερδοφορίας ανάλογα με την περίπτωση.
Το κράτος ανακτά την κυριότητα των μέσων παραγωγής, όπου αυτό είναι εφικτό ή ιδρύει νέες μορφές συμμετοχής στην παραγωγή βασικών βιοτικών αγαθών. Σε κάθε περίπτωση και σε πρώτη φάση τα αγαθά αυτά τίθενται υπό τον άμεσο κοινωνικό έλεγχο.
Το κερδοσκοπικό ιδιωτικό κεφάλαιο δεν μπορεί να επεκταθεί σε νέες μορφές δραστηριότητας που αφορούν τους βασικούς αυτούς τομείς και να καταστεί θεσμικός ρυθμιστής των κοινωνικών αναγκών και του κόστους τους.
Τα βασικά βιοτικά αγαθά πρέπει να ελέγχονται από την κοινωνία, να είναι κτήμα όλων για να μπορεί ο άνθρωπος – πολίτης να βιώσει ελεύθερος την ζωή του.
 Η ίδια η βούληση του ανθρώπου, τα ταλέντα και οι κλίσεις του γίνονται αντικείμενο ουσιαστικής συνεχούς μελέτης και έκφρασης, ώστε ο κάθε άνθρωπος  να μπορεί να δημιουργήσει και να προσφέρει στον τομέα που επιθυμεί. Η ίδια η δημιουργία του καθίσταται αγαθό έκφρασης, αγαθό ιδιαίτερης αξίας.   
   Με την συνεχή μελέτη και ανάλυση κάθε δυνατότητας του τόπου, την οποία διενεργούν τα πανεπιστήμια και προσφέρουν δωρεάν σε όλους τους Ελληνες, καθίστανται σαφείς και γνωστές σε όλους οι παραγωγικές δυνατότητες της χώρας.
Η οικονομία αναπτύσσεται σε ουσιαστική και ορθή βάση. Η γνώση γίνεται κτήμα όλων και όχι των λίγων.
Το κράτος αναλαμβάνει την γενναία ενίσχυση των παραγωγικών επενδυτικών προτάσεων που προτείνονται στα πλαίσια αυτά και καθίσταται μέτοχος των εταιρειών που ιδρύονται, εφόσον επιλέξει τούτο.
   Για να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο εξόδου από την χώρα των επιδοτούμενων επιχειρήσεων καθιερώνεται ειδικό κρατικό ενέχυρο στις εγκαταστάσεις και τον εξοπλισμό των επιδοτούμενων επιχειρήσεων που καθιστά αδύνατη την μεταφορά ολόκληρων μονάδων στο εξωτερικό και εξασφαλίζει την διατήρηση των παραγωγικών μονάδων στην χώρα.
   Επίσης η ελληνική πολιτεία δημιουργεί νομικό πλαίσιο για την δυνατότητα των εργαζομένων να δημιουργήσουν ανεξάρτητες απόλυτα αυτοδιοικούμενες επιχειρήσεις, με στόχο το κοινωνικό συμφέρον. Τούτο ιδίως σε επιχειρήσεις  βιώσιμες που κλείνουν στο πλαίσιο της «επιχειρηματικής μετανάστευσης» με σκοπό τα υπερκέρδη. 
   Για άπαντα τα ανωτέρω οι έλληνες πολίτες έχουν άμεσο και αποφασιστικό ρόλο και λαμβάνουν οι ίδιοι τις αποφάσεις μέσα από δημοκρατικούς κοινωνικούς θεσμούς.
10.1          Οι Ελληνες αγρότες (κτηνοτρόφοι, αλιείς) που τόσο δεινοπάθησαν ενισχύονται:
– στο επίπεδο της γνώσης, με  βάση μελέτες και αναλύσεις αλλά και επιμορφωτικά προγράμματα, ώστε να επιλέξουν τις σωστές για τον τόπο τους παραγωγές.
–  μη τον ανασχεδιασμό και άμεση συνδρομή ειδικών στα επιτόπου προβλήματα.
–  με τον καθορισμό ελάχιστης τιμής πώλησης των προϊόντων τους, ώστε να αποφευχθεί η αισχροκέρδεια των μεσαζόντων, την ενίσχυση του συνεταιριστικού κινήματος με νέους θεσμούς, με την ενίσχυση των δυνατοτήτων τυποποίησης και εμπορίας και την επιλογή των εξαγωγικών αγορών.
– με την λήψη χαμηλότοκων παραγωγικών δανείων από τον ΕΛΓΑ και την ρύθμιση των παλαιών δυσβάστακτων δανεισμών.
 
Παράλληλα στην Ε.Ε. δίνεται μάχη για την κατάργηση των ποσοστώσεων στα βασικά βιοτικά αγαθά.             
Ποτέ πια ο έλληνας αγρότης δεν πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο εκμετάλλευσης.
  
10.2 Ο Ελληνας παραγωγός σε κάθε τομέα παραγωγής αξίζει του σεβασμού και της συνδρομής όλων μας και ενισχύεται με γνώση και ανάλογους θεσμούς.  Στηρίζεται στον αγώνα της παραγωγής έναντι σε όσους θέλουν να τον καταστήσουν υποχείριό τους.
10.3 Οι τράπεζες που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα καταγράφουν κέρδη που ξεπερνούν την φαντασία και είναι πολλαπλάσια του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Οι τράπεζες έχουν καταστεί σύγχρονοι τοκογλύφοι και εμποδίζουν την ανάπτυξη της χώρας και της οικονομίας. Τα ελληνικά νοικοκυριά για να ξεφύγουν προσωρινά από την ανέχεια και για να καλύψουν τις ανάγκες τους καταφεύγουν σε δανεισμό με επαχθέστατους όρους, υποθηκεύοντας  την ίδια τους τη ζωή και το μέλλον τους. Το ΠΑΣΟΚ προτείνει σειρά μέτρων από το πάγωμα των τόκων μέχρι την διαγραφή χρεών. Οι Ελληνες οφείλουν και δικαιούνται να συναποφασίσουν για μία σύγχρονη «σεισάχθεια».
11. ΑΙΣΧΡΟΚΕΡΔΕΙΑ – ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΑ
Σύγχρονη μάστιγα της εποχής έχει καταντήσει η κερδοσκοπία, η αισχροκέρδεια ορισμένων που θεωρούν πως μπορούν να κερδίζουν απεριόριστα εκμεταλλευόμενοι τις βιοτικές ανάγκες των Ελλήνων.
 Ο,τι κερδίζει  ο εργαζόμενος άνθρωπος με τους αγώνες του στην φάση της παραγωγής γίνεται σύντομα βορά στα χέρια της κερδοσκοπίας.
Το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται ότι θα θεσπίσει νομοθετικά σε κάθε τομέα της οικονομίας το όριο της κερδοσκοπίας σε ποσοστό κέρδους.
Πέραν του ποσοστού αυτού το κέρδος θα αποτελεί αισχροκέρδεια και θα επιβάλλονται βαρύτατες κυρώσεις στους κερδοσκόπους της αγοράς.
Το κράτος οφείλει παράλληλα να προστατεύει τον Ελληνα καταναλωτή.
Κανένα προϊόν επισφαλές για την υγεία δεν επιτρέπεται να κυκλοφορήσει στην ελληνική αγορά.
Όλα τα προϊόντα πρέπει να αναφέρουν στα ελληνικά τα συστατικά τους. Όλα τα προϊόντα πρέπει να συνοδεύονται από πιστοποιητικά ελέγχου που αποδεικνύουν την ακινδυνότητα των συστατικών τους.
Μέσα από δημοκρατικούς θεσμούς οι Ελληνες καταναλωτές εκφράζουν την δεσμευτική θέλησή τους για ρυθμίσεις σε συγκεκριμένους τομείς της οικονομικής δραστηριότητας.    
12. ΙΔΙΩΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ – ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ
Υπάρχουν τομείς της οικονομίας που διαγράφουν τεράστια υπερκέρδη χωρίς να προσφέρουν στην ελληνική κοινωνία ανάλογα.
Η κυβέρνηση της Ν.Δ. ταυτισμένη πλήρως με τα δόγματα του νέο-φιλελευθερισμού όχι μόνο παρέδωσε κάθε μορφής δημόσια εξουσία στα χέρια ολίγων, αλλά και λειτούργησε και λειτουργεί για την μεγιστοποίηση των καθαρών κερδών τους, έναντι και εις βάρος της ελληνικής κοινωνίας.
Παρακολουθήσαμε όλοι την τεράστια μείωση της φορολογίας των μεγάλων επιχειρήσεων, των υπερκερδών και την ταύτισή τους με τις μικρές επιχειρήσεις του μοχθούντα έλληνα βιοτέχνη.
Παρακολουθήσαμε την αποβιομηχάνιση της ελληνικής οικονομίας και την μεταφορά επιχειρήσεων που επιχορηγήθηκαν με τεράστια ποσά από το εισόδημα του ελληνικού λαού, σε γειτονικές χώρες, όπου οι συνθήκες του νεοφιλελευθερισμού προσφέρουν τεράστια επιπλέον υπερκέρδη.
Το καθεστώς αφορολογησίας των επιχειρήσεων αυτών πρέπει να σταματήσει.
Το καθεστώς μηδαμινής κοινωνικής συμμετοχής και προσφοράς πρέπει επίσης να λάβει τέλος.
Η φορολογία των κερδών πρέπει να γίνει ανάλογη του επενδεδυμένου κεφαλαίου των επιχειρήσεων σε σχέση με τα κέρδη τους και του αριθμού των εργαζομένων που απασχολούν.
Η φορολογία πρέπει να καλύπτει και να αντιστοιχεί στην κοινωνική προσφορά των επιχειρήσεων.
Οι ισολογισμοί των επιχειρήσεων πρέπει να ελέγχονται υποχρεωτικά ετησίως από δημόσιους κοινωνικούς φορείς.
Οι ελληνικές βιοτεχνίες ενισχύονται πολλαπλώς με την διαφοροποίηση της φορολογίας τους ανά τομέα οικονομίας. Οι παραγωγικές βιοτεχνικές επιχειρήσεις έχουν την ελάχιστη φορολογία. Ενώσεις επιχειρήσεων βιοτεχνών τυγχάνουν ειδικών φορολογικών καθεστώτων.
13. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Η τεχνολογία είναι δημιούργημα του ανθρώπου, όμως τις περισσότερες φορές τα επιτεύγματά της δεν φτιάχνονται για τον άνθρωπο, ούτε πρώτιστα για να εξυπηρετήσουν τις ανάγκες του. Αντίθετα, αποτελούν δημιουργήματα που αποσκοπούν στην εμπορική κερδώα εκμετάλλευση.
Η τεχνολογία τείνει να γίνει δυνάστης της ανθρωπότητας και να μετατρέψει όλους τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας από την αγροτική παραγωγή έως την βιολογία σε ένα απέραντο σαφάρι κέρδους και εξάρτησης.
Το ΠΑΣΟΚ ζητά από την ελληνική και την παγκόσμια κοινωνία να επαναπροσδιοριστεί ο ρόλος και ο σκοπός της τεχνολογίας.
Πρώτα απ΄όλα, επιτεύγματα της τεχνολογίας που αφορούν άμεσα τον άνθρωπο και τις βιοτικές ανάγκες του, τίθενται στην κοινή κτήση της ανθρωπότητας. Οι δημιουργοί τους λαμβάνουν μια εύλογη αμοιβή και τις ανώτερες τιμητικές διακρίσεις. Οι εφαρμογές της μετατρέπονται σε δημόσια, κοινά αγαθά.
Οι κοινωνίες αποφασίζουν για τον χαρακτήρα, την εμπορική εκμετάλλευση ή μη των τεχνολογιών αυτών και την συμμετοχή του δημιουργού.
Η κατάργηση ή τροποποίηση του υπάρχοντος συστήματος δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας τίθεται υπό την αποφασιστική αρμοδιότητα της παγκόσμιας κοινότητας και των κοινωνιών που την συναπαρτίζουν. Στην Ελλάδα δημιουργείται παράλληλο σύστημα «κοινωνικής ευρεσιτεχνίας», όσοι θέλουν καταθέτουν σε αυτό την καινοτομία τους, για κοινωνική χρήση και λαμβάνουν αντίστοιχη αμοιβή που αποφασίζεται από δημοκρατικά εκλεγμένη αρχή.
Η τεχνολογία δεν μπορεί να εξελίσσεται θέτοντας σε κίνδυνο ή επιβαρύνοντας το περιβάλλον.
Κάθε τεχνολογική εφαρμογή πρέπει να είναι φιλική προς το περιβάλλον.  Η ανάπτυξη ειδικών τεχνολογιών για την προστασία και την σωτηρία του περιβάλλοντος αποτελεί πρώτιστη προτεραιότητα.
Η τεχνολογία πρέπει να εξυπηρετεί τον άνθρωπο και τις ανάγκες του.
Η τεχνολογία μπορεί να μας οδηγήσει σε μία κοινωνία αυτάρκειας, σε ανώτερες μορφές κοινωνικής οργάνωσης, όπου ο άνθρωπος θα ζει απεξαρτημένος από την ανάγκη της «δουλειάς» και θα εργάζεται μόνο για την πρόοδο του κοινωνικού συνόλου.
Ανάπτυξη τεχνολογικών εφαρμογών δεν μπορεί να σημαίνει απώλεια θέσεων εργασίας.
Τουναντίον, οι νέες τεχνολογίες δημιουργούν νέες δυνατότητες στην απασχόληση – εργασία του ανθρώπου. Νέα επαγγέλματα, νέες ειδικότητες και υποχρέωση του κράτους για μετεκπαίδευση και φροντίδα σηματοδοτείται και καθίσταται αναγκαία και δέσμευση του ΠΑΣΟΚ..
Η ανάπτυξη τεχνολογικών εφαρμογών σημαίνει την ανάγκη για λιγότερες ώρες εργασίας για τον άνθρωπο.
Το όραμα αυτό θα προχωρήσει, χωρίς αυτό να μπορεί να σημαίνει μείωση των αποδοχών του εργαζομένου.
Το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται να φέρει νομοθετικά το πλαίσιο που θα εξασφαλίζει τον κοινωνικό έλεγχο των τεχνολογικών μέσων παραγωγής και την εξασφάλιση του δικαιώματος της εργασίας με βάση τις ανωτέρω αρχές.
Η τεχνολογική ανάπτυξη της Ελλάδας σε νέες μορφές τεχνολογίας που θα φέρουν τα ανωτέρω χαρακτηριστικά αποτελεί προτεραιότητα για το ΠΑΣΟΚ του Ανθρώπου, για το ΠΑΣΟΚ των Ελλήνων.
Η νέα γενιά της χώρας μας έχει τον πρώτο λόγο και μετέχει με όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης στην μελέτη και στην πρόταση, ακόμα και με «διαγωνισμό» κιόλας από την 1οβάθμια εκπαίδευση. Η εφευρετικότητα του Ελληνα πρέπει να αξιοποιηθεί προς το κοινό καλό.
Συγκροτείται Δημοκρατική ανεξάρτητη αρχή που επικουρεί και ελέγχει.
Μέσω της δημόσιας οργάνωσης και της κρατικής συμμετοχής εξασφαλίζεται ο κοινός «δημόσιος» χαρακτήρας των τεχνολογιών που θα αναπτυχθούν.
Η τεχνολογία καθίσταται αποφασιστικός παράγοντας της δημόσιας ζωής, όργανο για την δημοκρατία και τη νέα κοινωνική πορεία.
Η τεχνολογία ανήκει σε όλους και πρέπει να υφίσταται προς το κοινό ανθρώπινο συμφέρον.     
14. ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ
Η Δημόσια διοίκηση στην Ελλάδα σχεδιάστηκε ως μηχανισμός επιβολής, καταπίεσης και ελέγχου.
Με την υπάρχουσα δομή δεν μπορεί να προσφέρει στο σύγχρονο γίγνεσθαι. Η Δημόσια διοίκηση αλλάζει δομή, σχεδιάζεται από την αρχή με μοναδικό στόχο και σκοπό την προσφορά στον πολίτη και στο κοινωνικό σύνολο.
Αυτός είναι ο σκοπός της. Τέρμα στον υπάλληλο φόβητρο ναι στον υπάλληλο φίλο και αρωγό της κοινωνίας.
Ο πολίτης δεν αιτείται πια, αλλά προτείνει στην διοίκηση.
Οι θεσμοί δημοκρατικού κοινωνικού ελέγχου, μέσα από πολυμελή όργανα καθιερώνονται παντού.
Οι διάφορες «ανεξάρτητες αρχές» παύουν να αποτελούν όργανα της εκάστοτε κυβέρνησης, αλλά πλέον οι διοικήσεις τους θα εκλέγονται από τους πολίτες με ανοικτές ψηφοφορίες, οι δε πολίτες μετέχουν σε αυτές και στα διοικητικά τους συμβούλια πλειοψηφικά και με βραχυχρόνιες εναλλαγές των προσώπων και καθορίζουν τις αποφάσεις τους και τους στόχους τους με γνώμονα το κοινωνικό συμφέρον.
Η ίδια η δημόσια διοίκηση που ενεργεί στο όνομα του ελληνικού λαού, επανέρχεται στον έλεγχό του.
Με θεσμούς δημοκρατίας καθιερώνονται πολυσυμμετοχικοί κοινωνικοί μηχανισμοί αρωγής και ελέγχου.
Τίποτα δεν μένει κρυφό από τους πολίτες.
Καθιερώνεται παράλληλα τήρηση ηλεκτρονικού αρχείου από όλες τις δημόσιες υπηρεσίες με δυνατότητα του πολίτη να λαμβάνει ηλεκτρονικά και άμεσα κάθε απαραίτητο πιστοποιητικό ή βεβαίωση. 
Η γραφειοκρατία αυτής της μορφής είναι εύκολο πλέον να νικηθεί.
Καθεστώς εργασίας στο δημόσιο
Το δημόσιο ιστορικά έγινε και παραμένει μηχανισμός επιβολής κομματικών – παραταξιακών επιλογών και προσώπων.
Η παθογένειά του, οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο φαινόμενο αυτό που πρέπει να σταματήσει.
Η Ν.Δ. με την άρση της μονιμότητας επιχειρεί να γυρίσει την Ελλάδα στον καιρό των Τρικουπικών και Δεληγιαννικών, στον καιρό των Βενιζελικών και Αντιβενιζελικών, τότε που κάθε παράταξη απέλυε και εξεδίωχνε τους οπαδούς της άλλης. Για την προστασία από τα φαινόμενα αυτά θεσπίστηκε η μονιμότητα των δημ. υπαλλήλων, αλλά και αυστηρό πειθαρχικό δίκαιο.
Ο δημ. υπάλληλος ως πρόσωπο εκφραστής των αποφάσεων του Ελληνικού λαού, δεν μπορεί να βρίσκεται υπό την αίρεση προϊσταμένων και κομματικών συμφερόντων. Η μονιμότητα και το πειθαρχικό δίκαιο επανέρχεται και εφαρμόζεται.
Καθιερώνεται δημόσιο και ανοικτό σύστημα αξιολόγησης – βαθμολόγησης των δημ. Υπαλλήλων με την ευρεία συμμετοχή κοινωνικών φορέων και των ίδιων των υπαλλήλων.
Η σχετική εξουσία μονοπρόσωπων οργάνων – προϊσταμένων καταργείται, η κοινωνία και οι ίδιοι οι υπάλληλοι έχουν πλέον θεσμικά τον λόγο στα τεκταινόμενα και οφείλουν οι ίδιοι να προτείνουν και να μετέχουν αποφασιστικά και πλειοψηφικά στην εκλογή των προϊσταμένων τους και  στα συμβούλια προαγωγών.
Για κάθε λειτουργό και υπάλληλο θεσπίζονται δεδομένα κριτήρια τοποθέτησης με βαθμολογία.
Για τα κριτήρια και την βαθμολογία αποφασίζουν οι Ελληνες σε καθολική ψηφοφορία.
Κάθε δημόσιος υπάλληλος και λειτουργός υποχρεούται να μην συναινέσει και ενεργήσει σε εντολές που είναι αντίθετες με το Σύνταγμα και τους νόμους.
Προσλήψεις στο Δημόσιο.
Ονειρο εκατομμυρίων Ελλήνων για να ξεφύγουν από την αβεβαιότητα της επιβίωσης.
Το νέο ΠΑΣΟΚ, το ΠΑΣΟΚ του σήμερα σέβεται και ενισχύει τους θεσμούς εργασίας παντού, ώστε να παύσει η αβεβαιότητα.
Το ΠΑΣΟΚ καθιέρωσε τον Α.Σ.Ε.Π. και τα ελάχιστα στοιχεία ελέγχου της νομιμότητας μιας απόφασης, ήταν πολιτικό ζητούμενο του ελληνικού λαού από την ίδρυση του Ελληνικού κράτους. Η Ν.Δ. για να βολέψει ευκολότερα ημετέρους κατήργησε ουσιαστικά την όποια αξιοκρατία υπήρχε με τον διάτρητο θεσμό της συνέντευξης.
Το ΑΣΕΠ ως «ανεξάρτητη δημοκρατικά εκλεγμένη διοικητική αρχή» με τη νέα του μορφή, επανέρχεται στην κρίση κάθε πρόσληψης, τα κριτήρια αντικειμενικοποιούνται και γίνονται περισσότερα και οι κρίσεις δημοσιεύονται.
Οργανώσεις πολιτών από την κοινωνία μπορούν να προτείνουν την κάλυψη θέσεων από συγκεκριμένους πολίτες που κατά τη γνώμη τους δικαιούνται την πρόσληψη στο δημόσιο και θα είναι χρήσιμοι στις θέσεις τους.
Περισσότερη δημοκρατία, περισσότερη κοινωνική συμμετοχή.
Συμβασιούχοι
Οι σύγχρονοι αιχμάλωτοι των κυβερνήσεων και των κομματικών πολέμων.
Το καθεστώς ομηρίας σταματά οριστικά.
Προκηρύσσονται προς πλήρωση όλες οι κενές θέσεις που θα δημιουργηθούν στο δημόσιο.
 Οι συμβασιούχοι λαμβάνουν ειδική μοριοδότηση ανάλογα με τα χρόνια, την απόδοση τους και τα οικογενειακά τους δεδομένα. 
Ενοπλες δυνάμεις και σώματα ασφαλείας
Στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας, αλλά και στα σώματα ασφαλείας, επικρατεί πλήρης κομματική φαυλοκρατία και αδιαφάνεια. Τομείς τόσο ευαίσθητοι για την χώρα μας έχουν γίνει θέατρο κομματικών επιλογών και οικονομικών σκανδάλων. Η ικανότητα δεν μετρά στο ελάχιστο, οι αξιολογήσεις γίνονται στα κομματικά γραφεία ανάλογα με την κομματική ταυτότητα του καθενός. Ακόμα και τα Συνταγματικά δικαιώματα καταπατούνται και βρίσκονται υπο αίρεση.
Για το ΠΑΣΟΚ όλα αυτά πρέπει να σταματήσουν.
Το ΠΑΣΟΚ θέλει και θα δημιουργήσει ένα στράτευμα του ελληνικού λαού, ικανό, αποτελεσματικό, δημοκρατικό στην ουσία του και δίκαιο απέναντι στους μετέχοντες ενεργά σε αυτό. Το ίδια ισχύουν και για τα σώματα ασφαλείας.
Είναι για αυτό αναγκαία πρώτα απ’ όλα η ορθολογική δημοκρατική αξιολόγηση κάθε στελέχους, με σύγχρονες μεθόδους που να ανταποκρίνονται στις πιο πάνω κατευθύνσεις.
Η φαυλοκρατία και οι κομματικοί διωγμοί πρέπει να σταματήσουν άμεσα.
Θέση του ΠΑΣΟΚ είναι ότι ο στρατός πρέπει να εκδημοκρατιστεί εκ βάθρων. 
Οι αξιολογήσεις, τοποθετήσεις, μεταθέσεις, προαγωγές, αλλά και ο έλεγχος των προμηθειών  παύουν να γίνονται μέσα από τα κομματικά ή υπουργικά γραφεία, αλλά αποτελούν έργο ανεξάρτητης πολυμελούς αρχής που εκλέγεται δημοκρατικά από τον ελληνικό λαό, σύμφωνα με τις αρχές που έχουν τεθεί και αλλού στο παρόν.
Οι αμοιβές στις ένοπλες δυνάμεις αυξάνονται και συνδέονται με αυτές των δικαστικών λειτουργών. Σημαντικές αυξήσεις γίνονται και στα σώματα ασφαλείας για να πάψει η αβεβαιότητα και τα παράλληλα και «παράπλευρα» επαγγέλματα.
Ο συνδικαλισμός επιτρέπεται και αποτελεί την φωνή των μετεχόντων στις ένοπλες δυνάμεις.
Η εκπαίδευση και επιμόρφωση των στελεχών γίνεται υποχρεωτική και τίθεται σε ορθολογικές βάσεις.
Η θητεία καταργείται, αντ’ αυτής Ελληνες και Ελληνίδες μετέχουν σε σύντομα προγράμματα εκπαίδευσης, ώστε να εξοικειωθούν με τον χειρισμό των αμυντικών συστημάτων και να μπορέσουν να συγκροτήσουν ενεργά το θεσμό της παλλαϊκής άμυνας. Αντίστοιχη εκπαίδευση λαμβάνουν οι πολίτες σε ζητήματα πυρασφάλειας και προσωπικής άμυνας – ασφάλειας.
Η άμυνα της χώρας και η εκπαίδευση σε ζητήματα ασφάλειας γίνεται θέμα της ελληνικής κοινωνίας. Παίρνουμε την ζωή μας και την ασφάλειά μας στα χέρια μας, για να φτιάξουμε μια χώρα ικανή να αμυνθεί απέναντι σε κάθε κίνδυνο. 
Ειδικά : αστυνομία και αστυνομικά μέτρα.
Η αστυνομία αλλάζει μορφή και σκοπό. Γίνεται αστυνομία του πολίτη και η δράση της ελέγχεται από την κοινωνία, μέσω των θεσμών δημοκρατίας.
Οι πολίτες είναι ίσοι απέναντι στο νόμο και δεν μπορεί να είναι απροστάτευτοι, με κενά αστυνομικά τμήματα, την ίδια ώρα που χιλιάδες αστυνομικοί προστατεύουν ειδικούς στόχους.
Η αστυνομία παύει να διαχειρίζεται κατά το δοκούν ευρύτατες εξουσίες.
Η αστυνομία και κάθε κρατική υπηρεσία απαγορεύεται να έρχεται σε οποιουδήποτε είδους μυστική επαφή με ομάδες ταραξιών με σκοπό την εισχώρηση σε αυτές. Τούτο είναι έργο μόνο της Ε.Υ.Π. και μόνο με ρητή εντολή του πρωθυπουργού της χώρας.
Η αστυνομία παύει να είναι παρούσα σε πορείες κοινωνικών φορέων και να βλέπουμε ως επακόλουθο να χτυπιούνται ανηλεώς συνδικαλιστές, ακόμα και βουλευτές, επειδή θέλουν να επιδώσουν ένα ψήφισμα σε υπουργούς και κάθε είδους κρατικούς αξιωματούχους..
Οι δημόσιοι λειτουργοί κάθε βαθμίδας, υπάλληλοι στην ουσία των πολιτών, είναι υποχρεωμένοι να δέχονται αντιπροσωπείες, να παραλαμβάνουν ψηφίσματα και να συζητούν με τους κοινωνικούς φορείς. Ο παραβάτης παύεται άμεσα και χάνει την θέση του.   
15.       ΝΕΑ ΓΕΝΙΑ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΑΔΙΚΗΜΕΝΗ, Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
Η νέα γενιά της χώρας μας μεγάλωσε μέσα από ένα εκπαιδευτικό σύστημα και ένα κοινωνικό περιβάλλον που την έχει καταστήσει αντικείμενο έντονης οικονομικής και προσωπικής εκμετάλλευσης, αντικείμενο ψευδεπίγραφων «αγωνιών».
Της έχει στερήσει το λόγο, της έχει πάρει τη φωνή, τη ζωντάνια του νέου ανθρώπου, έχει κουράσει το μυαλό της με τόσα ψεύτικα «πρέπει» και τόσα ανούσια «θα».
Ένα κομμάτι της νέας γενιάς, αναγκασμένο και καταπιεσμένο, κινείται σύμφωνα με τις βουλήσεις του συστήματος αξιών που θέλει το νέο άνθρωπο θύμα της κερδώας εκμετάλλευσης.
Κάποιο άλλο κομμάτι της απορεί, αναζητά, αντιδρά.
Ολοι μαζί οι νέοι και νέες μας γίνονται κομμάτι ενός συστήματος που σκοπεύει να τους αναλώσει, να εκμηδενίσει και να ματαιώσει τα όνειρά τους.
Η νέα γενιά έχει δικαίωμα στο όνειρο, έχει δικαίωμα στην ζωή, στην αναζήτηση, έχει δικαίωμα στο αύριο της χώρας και του πλανήτη.
Ο κόσμος και η πατρίδα που της παραδίδουμε για να ζήσει και να ενεργήσει είναι σίγουρα χειρότερος από τον κόσμο που παραλάβαμε εμείς. Μολυσμένος, καταπιεστικός, χωρίς αναζητήσεις, χωρίς ποιότητα.
Η μαζική παραγωγή πάνω σε καθετί χαρακτηρίζει και δηλητηριάζει την ανθρώπινη ζωή, ισοπεδώνει το δημιουργικό, το καινοτόμο, το ωραίο.
Η πρόκληση για όλους μας είναι μεγάλη και έχει αξία.
Η νέα γενιά πρέπει να φύγει από τα δεσμά των μηχανισμών, πρέπει να αφεθεί να στοχαστεί, να δημιουργήσει, ένα κόσμο καλύτερο, δίκαιο, ειρηνικό, ένα κόσμο δημοκρατίας, συντροφικότητας, συλλογικότητας, πραγματικού σοσιαλισμού.
Η νέα γενιά δεν είναι κομμάτι του οράματός μας, είναι το όραμά μας το ίδιο.
Ας της παραδώσουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε, ας της δώσουμε απλόχερα και ελεύθερα την γνώση και την δική μας εμπειρία.
Το ΠΑΣΟΚ θέτει μπροστάρη τη νέα γενιά στην μελέτη και την ανάπτυξη της χώρας, παύει να την δεσμεύει, να την καταρρακώνει, να την τυφλώνει με ένα σύστημα παιδείας που προσφέρει μόνο δοτή γνώση και συμβιβασμούς.
Το ΠΑΣΟΚ εξασφαλίζει την αξιοπρέπεια και την ανεξαρτησία της νέας γενιάς με την εγγύηση των βιοτικών αναγκών κάθε ανθρώπου.
Της εξασφαλίζει ένα μέλλον δημιουργίας.
Το ΠΑΣΟΚ θέτει τα οράματά του στα χέρια της νέας γενιάς.
Οσα δεν ξεπεράσουμε εμείς δεσμευμένοι από όσα πικρά μας γαλούχησαν, τα αφήνουμε παρακαταθήκη και σύμβολο αγώνα για τη νέα γενιά της πατρίδας μας.      
16.       ΠΑΙΔΕΙΑ – ΓΝΩΣΗ
Η παιδεία αποτελεί τον κύριο άξονα αναγέννησης της Ελλάδας και των Ελλήνων. Το ΠΑΣΟΚ ρίχνει όλο το βάρος των ενεργειών του στην παιδεία για να δημιουργήσει σκεπτόμενους, μορφωμένους, ελεύθερους ανθρώπους πολίτες.
Το σχολείο με την σημερινή του μορφή δεν είναι θελκτικό για τους μαθητές.
Η παιδεία αντί να εξυπηρετεί τους προαιώνιους σκοπούς της, να διαμορφώσει δηλ. ανθρώπους με ελεύθερη κρίση και γνώση, λειτουργεί ως εξεταστικό κέντρο, ως μηχανή του κιμά από την οποία παράγονται άνθρωποι αμόρφωτοι στην ουσία, έτοιμοι για την αγορά εργασίας και έτοιμοι να αποδεχθούν κάθε μείωση και παραλογισμό του συστήματος.
Το ΠΑΣΟΚ θέλει η παιδεία να διαμορφώνει μαθητές, φοιτητές, σπουδαστές που να έχουν διδαχθεί τον τρόπο να προσεγγίζουν τη γνώση, να αναλύουν και να συνθέτουν δημιουργικά και ελεύθερα και όχι να παπαγαλίζουν άχρηστες γνώσεις.
Μόνο έτσι μπορούμε να οδηγηθούμε με βεβαιότητα στην Ελλάδα του αύριο.
Η παιδεία αναμορφώνεται, αλλάζει ριζικά και επιστρέφει στα νάματα της αρχαίας σκέψης.
Η μαθητεία γίνεται ευχάριστη και δημιουργική επαφή με την γνώση και την σκέψη.
Ο μαθητής μετατρέπεται σε δάσκαλο των συμμαθητών του και ο εκπαιδευτικός διδάσκει τον τρόπο σκέψης, ανάλυσης και σύνθεσης.
Για το ΠΑΣΟΚ η γνώση πρέπει να είναι κτήμα όλων και να μην υπάρχει κανένας αποκλεισμός ή διαβάθμιση ανάλογα με την κοινωνική προέλευση ή τις οικονομικές δυνατότητες κάθε παιδιού και της οικογένειάς του.
Οι εισαγωγικές εξετάσεις στα ΑΕΙ καταργούνται και αντικαθίστανται από ειδικό σύστημα επιλογής που συναποφασίζει ο ελληνικός λαός.
Η παραπαιδεία απαγορεύεται και παύει να είναι αναγκαία. Ολοι οι άνεργοι εκπαιδευτικοί προσλαμβάνονται και απασχολούνται σε φορέα επιμόρφωσης.      
Θεσπίζονται φορείς εκπαιδευτικών με ευρεία κοινωνική συμμετοχή που έχει λόγο σε κάθε εκπαιδευτική δραστηριότητα.
Τα ΑΕΙ επανιδρύονται, με νέα τμήματα και νέες σχολές που ανταποκρίνονται στο γνωσιακό αντικείμενο του σήμερα.
Οι πανεπιστημιακοί γίνονται κομμάτι της ενεργής κοινωνίας και άξονας της ανάπτυξης της χώρας. Κρίνονται και υποχρεούνται να ανανεώνουν το επιστημονικό τους έργο.
Οι φοιτητές συμμετέχουν στην διοίκηση των ΑΕΙ. Δημιουργούνται φορείς παρέμβασης και έκφρασης των γονέων των φοιτητών.  
Καθιερώνεται ειδική διαδικασία επαναβαθμολόγησης και ποινικές ευθύνες  για τους παραβάτες.
Πέραν των ανωτέρω οι εξετάσεις σε ομάδες μαθημάτων καταργούνται και αντικαθίστανται από ειδικές μελέτες που πραγματοποιούν και δημοσιεύουν οι φοιτητές πάνω στο γνωσιακό τους αντικείμενο, με ουσιαστική επαφή με την πράξη του επιστημονικού τους αντικειμένου.
Οι μελέτες και αναλύσεις τους αποτελούν βάση δεδομένων στην οποία έχουν πρόσβαση όλοι οι Ελληνες και αποτελούν την βάση των μελετών και αναλύσεων που τόσο έχει ανάγκη η χώρα για την πρόοδό της σε κάθε επίπεδο της ζωής.  
Το ποσοστό του ΑΕΠ που δαπανάται για την παιδεία ανέρχεται με συνταγματική τροποποίηση στο … % κατ’ ελάχιστο.
17. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
O Πολιτισμός κάθε επιπέδου πρέπει να είναι κτήμα όλων και όχι των λίγων.
Ο πολιτισμός είναι η έκφραση της κοινωνικής κινητικότητας και της ανθρώπινης σκέψης και αναζήτησης.
Δημοκρατία και κοινωνία χωρίς πολιτισμό είναι καταδικασμένη στην πνευματική ανέχεια και την εξάρτηση.
Ο Πολιτισμός είναι η ανώτερη εσωτερική έκφραση των ανθρώπων και φτιάχνεται για αυτούς.
Το ΠΑΣΟΚ, ως κίνημα του ανθρώπου και της ελευθερίας, θα εργαστεί για την διαμόρφωση κοινωνικών θεσμών που θα προάγουν τον πολιτισμό σε κάθε του μορφή, ως μέσο για την ολοκλήρωση του ανθρώπου.
Το ΠΑΣΟΚ θα απλώσει τον πολιτισμό σε όλη την χώρα δημιουργώντας και ενισχύοντας θεσμούς πολιτιστικής άμιλλας, εκθέσεις, πολιτιστικούς «αγώνες» και κάθε μορφής εκδηλώσεις που προάγουν την τέχνη και τον πολιτισμό και την καθιστούν κτήμα των Ελλήνων.     
Ο πολιτισμός μπαίνει στην εκπαίδευση του Ελληνα, το μάθημα της κριτικής ιστορίας της τέχνης διδάσκεται σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης.
Η τέχνη κάθε μορφής γίνεται κτήμα του Ελληνα, αρχαία κείμενα όπως οι τραγωδίες δεν διδάσκονται απλώς ως ξερά κείμενα, αλλά διδασκαλία τους αποτελεί το ανέβασμα τους ως παραστάσεων. Θεσπίζονται παράλληλα μαθητικοί αγώνες για κάθε μορφή τέχνης και οι νικητές λαμβάνουν τιμητικές διακρίσεις.
18. ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ
Η πολιτιστική κληρονομιά αυτού του τόπου είναι ένας από τους ανεκτίμητους μοναδικούς θησαυρούς όλου του πλανήτη.
Η πολιτιστική κληρονομιά της Ελλάδος δεν είναι κάτι στατικό και πεθαμένο, κάθε γενιά έχει την υποχρέωση να την ανακαλύψει, να διδαχθεί από αυτή και να την παραδώσει επαυξημένη, συγκροτημένη και επιστημονικά μελετημένη στην επόμενη γενιά.
Είναι το χρέος μας, ως ιστορική συνέχεια αλλά και ως μέλλον ενός λαού που έχει ανεξίτηλα αφήσει τα ίχνη του στην ιστορία και φιλοδοξεί να συνεχίσει να αποτελεί φάρο της ανθρωπότητας.
Παράλληλα ο ανεκτίμητος αυτός θησαυρός συνθέτει και αποτελεί ένα τεράστιο πλούτο για όλους τους Ελληνες.
Είναι ανάγκη οι κοινωνικές δυνάμεις του τόπου μας να μετάσχουν ενεργά και εθελοντικά στην διαδικασία ανεύρεσης, μελέτης και ανάδειξης της ιστορικής κληρονομιάς του τόπου μας, από τα βάθη των χιλιετιών μέχρι το πρόσφατο χθες.
Δημιουργούνται αυτοδιοικούμενοι δημοκρατικά θεσμοί που αναλαμβάνουν την ευθύνη και την αρωγή τέτοιων προσπαθειών.
Αρχαιολόγοι, μελετητές, ιστορικοί διευκολύνονται, ενισχύονται και λαμβάνουν επιτέλους αμοιβές ουσιαστικές, αντίστοιχες της τεράστιας προσφοράς τους στον τόπο. Η έρευνα γενικεύεται και τα αποτελέσματά της ανήκουν σε όλους τους Ελληνες.  
Το εισιτήριο εισόδου σε αρχαιολογικούς χώρους καταργείται για όλους τους Ελληνες πολίτες. Είναι αδιανόητο ο Ελληνας φορολογούμενος να αποφεύγει και να αποτρέπεται από την γνωριμία και την παρουσία του στους χώρους δημιουργίας των προγόνων του, από το γεγονός ότι μία εσφαλμένη αντίληψη, αναγκάζει μια μέση τετραμελή οικογένεια να καταβάλλει πάνω από ένα μέσα ημερομίσθιο για τον σκοπό αυτό. Το ειδικό πρόγραμμα γνωριμίας περιλαμβάνει πλήθος εκδηλώσεων και ονομάζεται «Μελίνα Μερκούρη» προς τιμήν της μεγάλης αγωνίστριας υπουργού που είχε αυτές τις θέσεις.
Η πολιτιστική κληρονομιά της χώρας ανήκει σε κάθε άνθρωπο και σε κανένα ειδικά.
Η διάδοση των ευρημάτων του τόπου μας ανά τον πλανήτη πρέπει να είναι ελεύθερη.
Οποιαδήποτε παρεμπόδιση της γνώσης ή απόκρυψη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδας είναι καταδικαστέα.
Η Ελλάδα χτίζει το δικό της αύριο πάνω στην κληρονομιά της, η δημοκρατία –  δικό της μεγαλείο και δημιούργημα – ξαναζεί καθώς οι πολίτες αναλαμβάνουν ενεργό δράση μέσα από θεσμούς και αρχές.        
19. ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
Ο αθλητισμός είναι μια φυσική ανάγκη του ανθρώπου, είναι η χαρά της σωματικής ευεξίας, της δυνατότητας του σώματος να στηρίζει το ανθρώπινο πνεύμα και στοιχείο της ανάγκης του ανθρώπου για βελτίωσή του, ατομική και συλλογική.
Ο αθλητισμός είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα πλήρους και τραγικής πολλές φορές εμπορευματοποίησης μιας φυσικής ανθρώπινης δραστηριότητας.
Το ΠΑΣΟΚ απορρίπτει τις λογικές αυτές, ξαναφέρνει τον άνθρωπο στην άδολη χαρά της προσωπικής βελτίωσης, της προσωπικής και ομαδικής νίκης, χωρίς οικονομικά ανταλλάγματα.
Ο αθλητισμός ανήκει σε όλους, ανεξαρτήτως δυνατοτήτων πρωταθλητισμού και ρεκόρ.
Το ρεκόρ και η επίδοση είναι πρώτα απ΄ όλα προσωπικό δεδομένο και αγώνας, ο αθλητισμός είναι μια συνολική δυνατότητα και αναγκαιότητα για την οποία πρέπει να φροντίζει η κοινωνία και κατά συνέπεια η Πολιτεία, έξω από κάθε μορφής οικονομική κερδοσκοπία.
20. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
Το περιβάλλον συνεχώς υποβαθμίζεται και καταστρέφεται.
Ενας πλανήτης ηλικίας δισεκατομμυρίων ετών καταστράφηκε μέσα σε ένα αιώνα, απύθμενης και αχαλίνωτης ανθρώπινης απληστίας και ματαιοδοξίας.
Η υπερεκμετάλλευση του πλανήτη με σκοπό το κέρδος θα παραδώσει στις επόμενες γενιές ένα πλανήτη φτωχό και ανίκανο να διατηρηθεί στην ζωή.
Το μέλλον του κάθε ανθρώπου εξαρτάται από το μέλλον του πλανήτη και αυτό κάποιοι δεν εννοούν να το καταλάβουν.
Ο άνθρωπος δεν μπορεί να ξεπεράσει την φύση του, πρέπει να την σεβαστεί γιατί είναι μόνο ένα κομμάτι της.
Μέσα σε όλα αυτά ο αδυσώπητος καπιταλισμός δημιουργεί οικολογικά προβλήματα για να τα «θεραπεύσει» με νέες κερδώες μεθόδους που αυξάνουν την εξάρτηση των ανθρώπων από αυτόν. Δεν είναι δυνατόν να παραδώσουμε ως άνθρωποι, το μέλλον του πλανήτη σε αυτούς που τον κατέστρεψαν. Τις ίδιες λογικές είναι βέβαιο πως έχουν και στα ίδια αδιέξοδα θα οδηγήσουν.
Κάθε δράση σωτηρίας του πλανήτη πρέπει να τεθεί υπό τον άμεσο κοινωνικό έλεγχο.
Κάθε σχετική δραστηριότητα δεν μπορεί να έχει κερδώα φύση, δεν μπορεί ο άκρατος καπιταλισμός να ζητεί  να πληρώσουμε ξανά και ξανά τον λογαριασμό.   
Το ΠΑΣΟΚ θα αγωνιστεί για το μέλλον του πλανήτη με όλες του τις δυνάμεις, γιατί το μέλλον του φυσικού περιβάλλοντος είναι το μέλλον του ίδιου του ανθρώπου.
Το ΠΑΣΟΚ δεν θα παραδώσει την σωτηρία του περιβάλλοντος, κερδώο επιχειρηματικό αντικείμενο στα χέρια των καταστροφέων του. Ο αγώνας ανήκει στις κοινωνίες και το «κέρδος» κάθε σχετικής δραστηριότητας σε αυτές και στον άνθρωπο.
Η χώρα μας από την άθλια αδιαφορία και την προώθηση της κερδοσκοπίας από τη Ν.Δ. γνώρισε και γνωρίζει τεράστιες οικολογικές καταστροφές.
Το φυσικό περιβάλλον συρρικνώνεται και η ποιότητά του μειώνεται διαρκώς.
Ο Ελληνας άνθρωπος είναι κομμάτι της φύσης του, της γης αυτής που μπορεί να μην παράγει έντονα, αλλά εμπνέει και χαρίζει ένα άφταστο μεγαλείο που ύμνησαν οι μεγάλοι ποιητές μας και ο ίδιος ο λαός.
Ο ίδιος ο ελληνικός λαός, κυρίαρχος και αποφασιστικός, όπως τον θέλει το ΠΑΣΟΚ θα δώσει την λύση μέσα από την ευαισθησία και την άφταστη έμπνευσή του. Σαν 1η κίνηση το ΠΑΣΟΚ προτείνει την δημιουργία αυτοδιοικούμενων φυσικών ενοτήτων (π.χ. δασών), στις οποίες θα μετέχουν εθελοντικά οι πολίτες με αποκλειστικό σκοπό την ποιοτική και ποσοτική αναβάθμισή τους.   
21. ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΝΟΙΑ – ΥΓΕΙΑ – ΑΣΦΑΛΙΣΗ
Κοινότητα ανθρώπων, κοινότητα Ελλήνων χωρίς την φροντίδα όσων ανθρώπων έχουν την ανάγκη μας για να επιβιώσουν δεν είναι νοητή για το ΠΑΣΟΚ του ΑΝΘΡΩΠΟΥ.  
Κάθε άνθρωπος που ζει στην Ελλάδα δικαιούται την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και αξιοπρεπή διαβίωση όταν η ανικανότητά του στερεί τη δυνατότητα εξασφάλισης των αναγκαίων από την εργασία του.
Πέρα από την υλική επάρκεια οι ειδικές ανάγκες, ψυχικές και σωματικές πρέπει να γίνουν στόχος μας, στόχος όλων των Ελλήνων.
Πέρα από την δημιουργία ειδικών κρατικών θεσμών υποστήριξης, δημιουργείται και δίκτυο εθελοντών με τον τίτλο «ξέρω κάποιον που έχει την ανάγκη μας», για να παρέχει υποστήριξη σε όλους τους Ελληνες που βιώνουν την μοναξιά και την αδυναμία.
Η υγεία είναι δημόσιο αγαθό στο οποίο δεν χωρούν παιχνίδια κερδοσκοπίας. Η Ν.Δ. και ο νεοφιλελευθερισμός έχουν καταφέρει να κάνουν την υγεία πεδίο αχαλίνωτης κερδοσκοπίας. Εάν έχεις χρήματα μπορείς να ζήσεις, εάν δεν έχεις πίστευε στην φιλευσπλαχνία του Θεού, αυτό είναι το σύγχρονο ρητό του λαού.
Η υγεία αταλάντευτα και ανυποχώρητα γίνεται ξανά δημόσιο αγαθό μη επιδεκτικό κερδοσκοπίας.
Δημιουργούνται άμεσα νέες σύγχρονες νοσοκομειακές μονάδες για να καλύψουν τις ανάγκες.
Τα νοσοκομεία στελεχώνονται με προσωπικό, οι γιατροί και οι νοσηλευτές αμείβονται δίκαια. Κατόπιν τούτου, η λήψη δώρου, το γνωστό «φακελάκι» εξομοιώνεται ποινικά με δωροληψία. Τιμωρείται μόνο ο αποδέκτης.
Το σύστημα προμηθειών που αποτελεί αδύναμο κρίκο κερδοσκοπίας αναμορφώνεται, με πλήρη διαφάνεια και υπό ενιαίο φορέα.
Οι πολίτες μέσα από την δημιουργία ανοικτών κοινωνικών θεσμών – αρχών, ελέγχουν και υποδεικνύουν τα προβλήματα με αποφασιστικό ρόλο και λόγο.
Οι ιδιώτες πάροχοι υπηρεσιών υγείας ελέγχονται επίσης για την ποιότητα και την σκοπιμότητα, όσων πράττουν ή παραλείπουν.
Η κοινωνική ασφάλιση είναι επίσης δημόσιο αγαθό. Η σύνταξη επίσης.
Οι συντάξεις πείνας αποτελούν παρελθόν. Η ελάχιστη σύνταξη εξομοιώνεται με το ελάχιστο επιτρεπτό όριο διαβίωσης.
Το σύστημα αναμορφώνεται και εκδημοκρατίζεται με την ευρεία συμμετοχή κοινωνικών φορέων στην διοίκηση και τον έλεγχο. Δημιουργείται δημοκρατικά εκλεγμένη αρχή που ελέγχει και προτείνει.
Το σύστημα αποκτά ευρείς κοινωνικούς πόρους από τα υπερκέρδη του χρηματιστηρίου.
Ο κλάδος υγείας αποκόπτεται και εντάσσεται στο Ε.Σ.Υ. .  
Είναι λίγα μόνο από όσα πρέπει να κάνουμε για να νοιώθει ο περήφανος απόμαχος Ελληνας ασφαλής και αξιοπρεπής από κάθε άποψη.    
22. ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ
Το κοινό αισθητήριο των Ελλήνων γνωρίζει το επίπεδο και τις μαύρες σελίδες της δικαιοσύνης.
Ο πολίτης βιώνει και ο ίδιος την αβεβαιότητα της αδικίας, της παρέμβασης, της μονόφθαλμης προοπτικής μιας δίκης.
 Η ελληνική δικαιοσύνη δεν είναι ανεξάρτητη.
Η ηγεσία της καθορίζεται από τις εκάστοτε κυβερνήσεις.
Ο Ελληνας δικαστής πιέζεται ποικιλοτρόπως και είναι ανυπεράσπιστος απέναντι στα κέντρα εξουσίας του τόπου.
Ο κατήφορος πρέπει να σταματήσει.
Η δικαιοσύνη ανήκει στον κυρίαρχο λαό, είναι δική του εξουσία και πρέπει να ασκείται προς το συμφέρον του.
Ο Ελληνας δικαστής επιλέγεται με την συμμετοχή του λαού και λογοδοτεί μόνο σε αυτόν και σε κανένα άλλο.
Η ηγεσία της δικαιοσύνης δεν μπορεί να έχει διοικητικά καθήκοντα παρά μόνο νομικά.
Τις επιλογές, προαγωγές και πειθαρχικό έλεγχο ασκεί σε 1η φάση ανεξάρτητη αρχή. Πραγματικά ανεξάρτητη που εκλέγεται και διοικείται με την πλειοψηφική συμμετοχή του ελληνικού λαού.
Το αστικό και ποινικό δίκαιο αναμορφώνεται για να εκφράσει την δημοκρατία και την προσήλωση στην αξία του ανθρώπου.   
Θεσπίζονται επίσης νέοι θεσμοί κοινωνικής επανένταξης και αντικαθίσταται σειρά ποινών φυλακίσεως με τον θεσμό της κοινωνικής εργασίας – προσφοράς.
Το ΠΑΣΟΚ θέλει κάθε άνθρωπο ενεργό κομμάτι της κοινωνίας και όχι θύμα ενός ιδιότυπου απαρτχάϊντ.  
23. ΕΞΑΡΤΗΣΙΟΓΟΝΕΣ ΟΥΣΙΕΣ
Το ΠΑΣΟΚ είναι ενάντιο σε κάθε μορφή ανθρώπινης εξάρτηση, σε κάθε δέσμευση που τον μετατρέπει από αυτεξούσιο πολίτη σε υποχείριο.
Οι εξαρτησιογόνες ουσίες αποτελούν και αυτές ένα όργανο εξάρτησης του ανθρώπου. Μια παγκόσμια αδίστακτη παραοικονομία με τεράστιες προεκτάσεις και διασυνδέσεις που καταδυναστεύει τον άνθρωπο και κερδίζει αιματοβαμμένο χρήμα από μια αλυσίδα ανθρώπων που προσπαθούν να καλύψουν τις ψυχολογικές τους ανάγκες με σφαλερά υποκατάστατα.
Για το ΠΑΣΟΚ η κάλυψη των βιοτικών ψυχικών αναγκών του ανθρώπου είναι πρώτιστος αγώνας και σκοπός.
Η συνειδητοποίηση, η μόρφωση και η συμμετοχή στο κοινωνικό γίγνεσθαι είναι φραγμός στις ουσίες που δημιουργούν ψεύτικους κόσμους.
Ο χρήστης των ουσιών αυτών είναι για το ΠΑΣΟΚ ασθενής και όχι εγκληματίας. Όχι άλλες ψυχές χαμένες.
Στον έμπορο του κέρδους και του θανάτου, που σκοτώνει ανθρώπους και ψυχές αρμόζει η κοινωνική καταφρόνια και οι βαρύτερες ποινές του ποινικού κώδικα.
Το ΠΑΣΟΚ πέρα από άλλα μέτρα και την ενίσχυση των θεσμών κοινωνικής επανένταξης θα αγωνιστεί για την αποεμπορευματοποίηση των ουσιών αυτών. Διότι πέρα από όλα το κέρδος κάνει τους ανθρώπους εκμεταλλευτές και δίνει ώθηση στην προβολή των άθλιων προϊόντων τους.
    
24. ΙΣΟΤΗΤΑ, ΓΥΝΑΙΚΑ, ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ 
Η ισότητα και η ελευθερία είναι δεδομένη για κάθε άνθρωπο που ζει στην χώρα αυτή ανεξαρτήτως φύλου, ικανοτήτων και κάθε μορφής προέλευσης.
Η κερδοσκοπία από την εκμετάλλευση ανθρώπων γίνεται ποινικό αδίκημα.

Ομως πέρα από τις ανωτέρω θέσεις, αρχές και αξίες μας, η νομική ισότητα δεν αρκεί για να λύσει τα ζητήματα της πραγματικής κοινωνικής ισότητας. Η υποθάθμιση του ρόλου της γυναίκας είναι μια ζοφερή πραγματικότητα και σε αυτό συντελούν σειρά παθογενειών που ήδη αναφέρθηκαν. Για το ΠΑΣΟΚ, ως την μόνη πολιτική δύναμη που θέσπισε την ισότητα των δυο φύλων, είναι προτεραιότητα και θα γίνει πράξη με σειρά ρυθμίσεων η πραγματική, η ουσιαστική ισότητα των φύλων, η πλήρης ισοτιμία και οι ίσες ευκαιρίες και δυνατότητες κάθε ανθρώπου. 

 

25. ΜΜΕ και Ενημέρωση
Οι σύγχρονες κοινωνίες εξαρτώνται άμεσα και ορίζονται από την ενημέρωση.
Η ενημέρωση και τα μέσα της έχουν προ πολλού καταστεί αντικείμενο και όργανο στα χέρια ολίγων κεφαλαιούχων και μηχανισμών εξουσίας.
Το ΠΑΣΟΚ έχει αγωνιστεί για την ελευθερία στα μέσα ενημέρωσης, είναι κρίσιμο και κομβικό στοιχείο της σύγχρονης δημοκρατίας, της γνώσης και της ελευθερίας του πολίτη, αλλά και του ίδιου του δημοσιογράφου.
Το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται για μία σειρά μέτρων κοινωνικής ελευθερίας απέναντι και για στα ΜΜΕ.
Ο τύπος πρέπει να είναι πραγματικά ελεύθερος.
Οι ιδιοκτήτες των ΜΜΕ θα απαγορευτεί δια νόμου να παρεμβαίνουν στο έργο των δημοσιογράφων.  
Για τους πολίτες, κοινωνικούς  φορείς και ενώσεις πολιτών θα υπάρχει συγκεκριμένος ικανός αριθμός σελίδων και ωρών ενημέρωσης στις οποίες θα μπορούν ελεύθερα να εκθέτουν τις απόψεις τους.
Αντίστοιχα στη νέα ψηφιακή τεχνολογία κοινωνικοί φορείς και οργανώσεις θα έχουν τις συχνότητες, τον λόγο και τον χώρο τους τους, τροποποιούμενου του νόμου της Ν.Δ. που παραδίδει τα πάντα στους επιχειρηματίες των Μ.Μ.Ε..
Το δημόσιο συμφέρον προηγείται της ηθικής βλάβης και το ελάχιστο όριο αποζημίωσης κατά των ΜΜΕ καταργείται.
Το δημοσιογραφικό απόρρητο θεσμοθετείται και ισχύει μόνο όταν πρέπει να προστατευτεί ο απλός πολίτης και όχι κρατικός αξιωματούχος.  
26. ΤΟΠΙΚΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΕΣ – ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ
Οι τοπικές κοινωνίες, οι γειτονιές της χώρας είναι το κύτταρο της κοινωνικότητας.
Ο σύγχρονος άνθρωπος βιώνει την αλλοτρίωση και την ατομικότητα στην χείριστη μορφή της. Συχνά το σπίτι του είναι ένας χώρος που μόνο κοιμάται για να ξεκινήσει την επόμενη ημέρα για την δουλειά του. Η γειτονιά του είναι συχνά άγνωστος τόπος.
Στις μεγάλες πόλεις οι γειτονιές υφίστανται μόνο ως οικοδομικά τετράγωνα και οι άνθρωποι είναι κλειδωμένοι στην ατομικότητα και την καχυποψία.
Θέλουμε και βλέπουμε μια άλλη Ελλάδα, μια Ελλάδα στην οποία η κοινωνικοποίηση και η συλλογικότητα ξεκινά από το σπίτι και την γειτονιά. Η γειτονιά, η συνοικία αποκτά ξανά το θεσμικό δικαίωμα για αυτό-οργάνωση και έκφραση.
Η τοπική αυτοδιοίκηση, το επόμενο σκαλοπάτι κοινωνικοποίησης και έκφρασης της κοινωνίας υποφέρει επίσης θανάσιμα.
Ελλειψη πόρων, καιροσκοπισμός των αρχόντων, έλλειψη διαφάνειας, έλλειψη δημοκρατικότητας, ανικανότητα, διασπάθιση πόρων και έλλειψη σχεδιασμού και αναπτυξιακής τακτικής είναι μερικά μόνο από τα μεγάλα προβλήματα που μαστίζουν την τοπική αυτοδιοίκηση.
Η τοπική αυτοδιοίκηση πρέπει πρώτα απ’ όλα να εκδημοκρατιστεί και να καταστεί διάφανη ως προς την διάθεση των πόρων.
 Για την διαφάνεια εφαρμόζεται το σύστημα που ήδη εκτέθηκε για το δημόσιο.
Ο εκδημοκρατισμός είναι μια μακρά αλλά απλή στην εφαρμογή της πορεία που θα ξεκινήσει άμεσα. Απαιτεί την ενεργοποίηση και συμμετοχή των πολιτών. Κίνητρο για αυτό είναι η δυνατότητα να προτείνουν και να αποφασίζουν για τα θέματα που τους αφορούν.
   Πρώτα απ’ όλα πρέπει να καταργηθεί ο νόμος της Ν.Δ., ο νόμος που ανορθολογικά ορίζει το μισό του 100 σε 42. Τα δημοτικά συμβούλια δεν πρέπει να είναι χώρος αντεγκλήσεων, αλλά χώρος συναδέλφωσης, κατάθεσης θέσεων και συναπόφασης.
Καθιερώνεται η απλή αναλογική, που ευνοεί την δημιουργική, συνθετική αναζήτηση, που προάγει την διαφάνεια.
Οι πολίτες μπορούν να εκφραστούν στο δημοτικό συμβούλιο, εισάγουν τις προτάσεις τους προς ψήφιση.
Επίσης ζητήματα σημαντικά κατόπιν πρότασης του 1/3 των μελών του δημοτικού συμβουλίου ή του 1/50 των δημοτών εισάγονται σε καθολική ψηφοφορία. Οι διοικήσεις των δημοτικών επιχειρήσεων εκλέγονται με καθολική ψηφοφορία, το ίδιο και τα μέλη των δημοτικών επιτροπών.
Θεσπίζονται επίσης δημοκρατικά εκλεγμένες πολυμελείς αρχές ελέγχου και τοποθετήσεων σε δήμους και σε δημοτικές επιχειρήσεις.
Τα πάντα πρέπει να είναι διάφανα.
Δημιουργείται σε κάθε ιστότοπο δήμου ειδικό τμήμα ψηφοφορίας και προτάσεων πολιτών. Αντίστοιχα, όσοι δεν διαθέτουν σύνδεση ή γνώση χειρισμού, βρίσκουν στο δημοτικό κατάστημα έτοιμα έγγραφα ψηφοφοριών και ψηφίζουν. Οι αποφάσεις τους είναι δεσμευτικές.
   Ως προς τους πόρους είναι ευνόητο και δέσμευση του ΠΑΣΟΚ, ότι θα καταβληθεί προσπάθεια για γενναία χρηματοδότηση.
   Αντίστοιχη είναι η παθογένεια και στις Νομαρχιακές Αυτοδιοικήσεις. Αμέσως ανάλογα εφαρμόζονται και οι πιο πάνω λύσεις.
Ο 3ος βαθμός αυτοδιοίκησης χρειάζεται αναθεώρηση, μέχρι σήμερα αυξάνει το κόστος διοίκησης, την γραφειοκρατία και κυρίως λειτουργεί ως τροχοπέδη στις αποφάσεις των Δημοτικών και Νομαρχιακών εκλεγμένων Αυτοδιοικήσεων, πολλές φορές και με κομματικά κριτήρια.
Εάν θέλουμε την διατήρησή της, καθώς αποτελεί συγκεντρωτικό ελεγκτικό μηχανισμό πρέπει να σκεφτούμε και να αναθεωρήσουμε πολλά σχετικά με την λειτουργία της.
Πρώτα απ’ όλα πρέπει να έχει δημοκρατική νομιμοποίηση, το οποίο σημαίνει εκλογές για την ανάδειξη περιφερειάρχη και περιφερειακού συμβουλίου.
Ο ρόλος της πρέπει να είναι οργανωτικός, συμβουλευτικός και συντονιστικός και όχι λειτουργεί ως μηχανισμός τροχοπέδησης και επιλεκτικών χρηματοδοτήσεων.
Το ΠΑΣΟΚ πρώτα απ’ όλα δεσμεύεται να θέσει τις προτάσεις του για την διατήρηση του θεσμού στην δημοκρατική επιλογή των ίδιων των πολιτών, με την προκήρυξη σχετικού δημοψηφίσματος.
27.          ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ Ε.Ε.
Η Ευρωπαϊκή Ενωση πάσχει σε δημοκρατία και κοινωνικό πρόσωπο. Πιστεύουμε σε μία Ευρώπη των λαών και όχι των επιχειρήσεων και των οικονομικών κερδών, σε μία Ευρώπη αδελφοσύνης και κατανόησης με κέντρο τον άνθρωπο.
Ο αγώνας μας για την αλλαγή του χαρακτήρα της Ε.Ε. πρέπει να είναι διαρκής, έντονος και επίμονος.
Το πολιτικό κόστος δεν μπορεί να λογαριάζεται μπροστά στην αξία του ανθρώπου.   
Παράλληλα η Ευρωπαϊκή Ενωση με τα σύμφωνα σταθερότητας, τις ποσοστώσεις και ειδικές επιμέρους ρυθμίσεις καταδικάζει την χώρα και τις λοιπές μικρές και μεσαίες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης σε μόνιμη ελεγχόμενη ανάπτυξη, σε μόνιμη υπανάπτυξη. Τα σύμφωνα σταθερότητας και όλες οι ρυθμίσεις που παρεμποδίζουν την πρόοδο της χώρας και την κρατούν καθηλωμένη στην 2η ή 3η ταχύτητα της Ευρώπης, πρέπει να καταργηθούν και το ΠΑΣΟΚ θα αγωνιστεί μέχρις εσχάτων για τον στόχο αυτό.   
28. ΕΛΛΑΔΑ και ΠΛΑΝΗΤΗΣ
Το ΠΑΣΟΚ είναι αλληλέγγυο με τους λαούς του πλανήτη που αγωνίζονται για ένα πραγματικά καλύτερο αύριο, που αγωνίζονται για την ελευθερία τους, για την προστασία του τρόπου ζωής και της κουλτούρας τους, ενάντια σε κάθε ληστρικό ιμπεριαλιστικό πέρασμα που τους οδηγεί σε αφαίμαξη, στην πείνα και στην δυστυχία, στην κλοπή των πλουτοπαραγωγικών τους πηγών.
Η ίδια η μετανάστευση είναι αποτέλεσμα τέτοιων πρακτικών. Η ανάγκη της μετανάστευσης πρέπει να καταπολεμηθεί στην βάση της. Οι κάτοικοι κάθε τόπου πρέπει να τύχουν της αμέριστης αρωγής όλων, ώστε να μπορούν να διαβιώσουν υπό καθεστώς ασφάλειας, δημιουργίας και ελευθερίας στον τόπο που γεννήθηκαν.
Το ΠΑΣΟΚ συνεργάζεται και ενισχύει κάθε αντίστοιχο λαϊκό κίνημα που έχει τις πιο πάνω αρχές και πιστεύει στον άνθρωπο και την αξία του.
Το ΠΑΣΟΚ είναι το κίνημα της αδελφοσύνης των λαών και του σεβασμού της ανθρώπινης αξίας και κουλτούρας.       
29. ΘΕΣΜΟΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Όπως ήδη δηλώσαμε, για το ΠΑΣΟΚ, το κράτος των Ελλήνων και η Πολιτεία των Ελλήνων είναι οι ίδιοι οι πολίτες αυτής χώρας,  αυτοί συγκροτούν το κράτος και αυτοί καθορίζουν την πορεία του.
Η δημιουργία μιας πραγματικής «Πολιτείας των Ελλήνων», όπου μετέχουν όλοι οι πολίτες αυτής της χώρας, είναι ο πολιτικός στόχος του κινήματός μας. Για να υπάρξει «Πολιτεία των Ελλήνων», Πολιτεία των Ανθρώπων, είναι αναγκαία η πραγματική Δημοκρατία.
Η τεχνολογία δίνει σήμερα δυνατότητες έκφρασης απόψεων που δεν υπήρχαν στο παρελθόν. Με την σωστή και ασφαλή χρήση της τεχνολογίας μπορούμε να δημιουργήσουμε θεσμούς δημοκρατίας. συν-πρότασης και συν-απόφασης των πολιτών και σε αυτό τον στόχο κινείται το κίνημά μας.
Πρώτα απ’ όλα είναι για μας αδιανόητο οι πολίτες να μην μετέχουν στις αποφάσεις για θεσμούς της Πολιτείας τους.
Το πρόσφατο παράδειγμα της πλήρους ανικανότητας των κομματικών επιλογών της Ν.Δ. στα σώματα ασφαλείας, την εγκατάλειψης και της ανοργανωσιάς με αποτέλεσμα να κατακαεί από την ανικανότητα η Ελλάδα και να θρηνήσουμε εκατόμβες χαμένων ανθρώπινων ζωών είναι χαρακτηριστικό και τραγικό.
Πρέπει να τεθεί ένα τέρμα στις επιλογές ανικάνων με βάση μόνο τα κομματικά κριτήρια, η επιλογή ικανών προσώπων είναι θωράκιση της αποτελεσματικότητας των δημοσίων υπηρεσιών.
Με το πρώτο παράλληλο βήμα Δημοκρατίας, το ΠΑΣΟΚ απαντά στην πρόκληση αυτή με την δημιουργία ανεξάρτητων αρχών και την ανεξαρτητοποίηση των ήδη υπαρχουσών.
Οι πολυμελείς αυτές αρχές, θα εκλέγονται άμεσα από τους πολίτες.
Θα αποφασίζουν για ζητήματα που αφορούν τον Δημόσιο βίο και παράλληλα θα ελέγχουν την λειτουργία του.
Η αρχή ή οι αρχές είναι πολυμελείς (π.χ. 60 – 100 μέλη) , τα μέλη τους εκλέγονται άμεσα από όλους τους πολίτες, σε ενιαίο ψηφοδέλτιο και με απλή αναλογική, με διάρκεια θητείας 2 έτη και δυνατότητα ανανέωσης θητείας 1 φορά.
Αποφάσεις όπως οι προαγωγές και τοποθετήσεις στο Δημόσιο, παύουν να είναι αρμοδιότητα της κυβέρνησης – κόμματος και γίνονται αντικείμενο της αρμοδιότητας τέτοιων αρχών. Το ΠΑΣΟΚ πιστεύει ότι ως 1ο βήμα είναι αναγκαία η  δημιουργία ανεξάρτητων αρχών για τις προαγωγές, τοποθετήσεις, αξιολογήσεις και ελέγχους σε δημόσιο, ΔΕΚΟ, στρατό, σώματα ασφαλείας κλπ. .
Αντίστοιχες επιτροπές – αρχές δημιουργούνται σε νομούς και περιφέρειες και κατ’ αντιστοιχία η επιλογή των διοικούντων σε υπηρεσίες και επιχειρήσεις δήμων γίνεται με καθολική ψηφοφορία, τούτο είναι πιο εφικτό σε δήμους κάτω των 150.000 κατοίκων.
Παράλληλα η επιλογή των διοικούντων σε θέσεις κλειδιά που ενδιαφέρουν το πανελλήνιο, π.χ. Διοικητικό Συμβούλιο ΔΕΗ, γίνεται με καθολική ψηφοφορία.
Η ανάκληση απάντων είναι δυνατή μετά από πρόταση ικανού αριθμού πολιτών και αντίστοιχη ψηφοφορία.
Παράλληλα σε κάθε τομέα της κοινωνικής δημόσιας ζωής δημιουργούνται θεσμοί δημοκρατικής πρότασης και ελέγχου.
Κάθε δημόσια ανεξάρτητη αρχή που συγκροτείται έχει τα ανωτέρω χαρακτηριστικά και θεσμίζεται από τις ανωτέρω αρχές.
Το 2ο παράλληλο βήμα δημοκρατίας και ακόμα σπουδαιότερο στην αξία του είναι οι πολίτες από κοινού έχουν το δικαίωμα της απόφασης σε ζητήματα ευρύτερης πολιτικής σημασίας, να έχουν επίσης με την συλλογή αριθμού υπογραφών το δικαίωμα της πρότασης στο πανελλήνιο όλων των ζητημάτων που αφορούν την κοινωνία.
Για τον σκοπό αυτό συγκροτείται ανεξάρτητη αρχή κατά το ανωτέρω σύστημα. Η ψηφοφορία είναι ηλεκτρονική, μυστική και διαρκεί ικανό χρονικό διάστημα και με σύστημα που εξασφαλίζει την εγκυρότητα της ψήφου.
Δημιουργείται σε κάθε δημοτικό κατάστημα ειδικός χώρος έγγραφης και ηλεκτρονικής ψηφοφορίας.
Οι αποφάσεις των της κοινωνίας είναι απόλυτα δεσμευτικές για κάθε κυβέρνηση και αρχή.
Το ΠΑΣΟΚ πιστεύει στην Δημοκρατία και το εννοεί θεσμίζοντας και πραγματώνοντάς την.
30. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ – ΚΟΙΝΩΝΙΑ – ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Το ΠΑΣΟΚ είναι κίνημα της Δημοκρατίας, της Κοινωνίας, του Ανθρώπου.
Στόχος του είναι να εισάγει παντού θεσμούς δημοκρατίας, σε κάθε μορφή της ανθρώπινης δραστηριότητας για να καταστήσει τον πολίτη ενεργό και αποφασιστικό άξονα της κοινωνικής ζωής. Σε κάθε θεσμό, σε κάθε νόμο, σε κάθε ρύθμιση η κοινωνία είναι περισσότερο παρούσα, αποφασίζει και δεσμεύει.
Το κράτος ξαναγίνεται Πολιτεία, πολιτεία των ανθρώπων, των πολιτών, αυτοί ορίζουν την πορεία της.
Αυτοί ξεφεύγουν από την αλλοτρίωση και την απαξίωση και έρχονται στην θέση που τους αξίζει, στο κέντρο της ίδιας τους της ζωής.
Μέσα από τους θεσμούς της δημοκρατίας, η συντροφικότητα, η συλλογικότητα, η κοινωνία και οι ανάγκες της έρχονται στο κέντρο της ζωής.
Η δημοκρατία των Ελλήνων μπορεί με γενναίες αποφάσεις να μεταβάλλει τον ρου της Ιστορίας, να απελευθερώσει τους ανθρώπους από τις εξαρτήσεις τους, να τους χαρίσει μια πραγματική ζωή.
Στην πραγματική ζωή στοχεύει το ΠΑΣΟΚ, στην πραγματική ζωή, στην ελευθερία και στην αξιοπρέπεια των ανθρώπων πολιτών και δεν θα πάψει ποτέ να αγωνίζεται για αυτό.
31. ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Το ΠΑΣΟΚ μετά από ένα μακρύ ταξείδι, ένα ταξείδι προσφοράς, αλλά πολλές φορές και αστοχιών και απογοήτευσης ξαναγυρνά στον εαυτό του.
Γυρίζει πίσω στα όμορφα βουνά, στις φουσκωμένες θάλασσες, που το γέννησαν και το ανάθρεψαν με τις πανανθρώπινες αξίες της δημοκρατίας, του κοινωνισμού, της ελευθερίας.
Το ΠΑΣΟΚ που είμαστε όλοι εμείς διδάχθηκε από τα λάθη του και τιμωρήθηκε για αυτά.
Απλοί άδολοι άνθρωποι, μέλη και φίλοι του ΠΑΣΟΚ, απλοί ψηφοφόροι που ποτέ δεν ζήτησαν αντάλλαγμα για τα πιστεύω τους, πληγώθηκαν και αυτοί, μαζί με χιλιάδες άλλους Ελληνες, βλέποντας το κίνημα των ελπίδων να μετατρέπεται σε κόμμα διαχείρισης και εξουσίας.                                 
Εμείς οι άνθρωποι αυτοί, ερχόμαστε ξανά δικαιωματικά στο προσκήνιο, ως κομμάτι της κοινωνίας  ζητούμε τον λόγο για να τον δώσουμε στην κοινωνία των Ελλήνων.
Το ΠΑΣΟΚ ξαναγίνεται κίνημα, κίνημα της κοινωνίας, της δημοκρατίας, της συντροφικότητας, της ισότητας, της ελευθερίας. 
Όπως εύστοχα  δήλωσε και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ «Το μέλλον μας, δεν είναι μια κοινωνία – ζούγκλα, όπου θα βασιλεύει το δίκαιο του ισχυρού. Μια κοινωνία, χωρίς ηθική, χωρίς αξίες και αλληλεγγύη. Μια κοινωνία, βαθιά διχασμένη από την ανισότητα και καταδικασμένη στην υπανάπτυξη. Με ένα μεγάλο μέρος του δημιουργικού της δυναμικού στο περιθώριο.
Το μέλλον μας δεν βρίσκεται στον δρόμο αυτής της νεοσυντήρησης.
Εμείς, συγκεντρώνουμε την προσοχή μας σε όλες τις πηγές και διαστάσεις της ανισότητας, παλιάς ή και νέας. Ανισότητας στο εισόδημα, στην πρόσβαση στις θέσεις απασχόλησης, σε κοινωνικές υπηρεσίες. Ανισότητες φύλου και γενεών, ανισότητες εθνοφυλετικές, ανισότητες που η μετανάστευση δημιουργεί, ανισότητες οικιστικές, χωροταξικές, περιφερειακές, πολιτιστικές, περιβαλλοντικές ή και μορφωτικές.
Εμείς, οι σοσιαλιστές, λέμε ότι υπάρχει άλλος δρόμος»
Ο τόπος αυτός μεγαλούργησε μέσα στις  αντιξοότητες,  με την δημοκρατία περιτράνωσε την ψυχή του.
Ο Ελληνας και ο ελληνισμός σαν τον πρόγονό του τον Οδυσσέα, αναζητεί την ελπίδα, αναζητεί να ορίσει το μέλλον του και θα τα καταφέρει.
Θα τα καταφέρει με την με την ψυχή και το πνεύμα όλων των Ελλήνων, όλων των Ελλήνων, που θέλουν ένα κοινό καλύτερο αύριο, που θέλουν να ξανα-ανατείλει ο ζωοδότης ήλιος στις ψυχές τους και στην χώρα αυτή.
Θα τα καταφέρουμε όλοι μαζί, με τις ιδέες μας, με την δύναμη του μόχθου μας, με το μεγαλείο της ψυχής μας.
Κανείς Ελληνας να μην μείνει σιωπηλός, κανείς δεν πρέπει να λείψει από την συνάντηση με την δική μας παγκόσμια ιστορία.    

  

Φεβρουαρίου 16, 2008

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ

Το κείμενο δεν αφορά αποκλειστικά το ΠΑ.ΣΟ.Κ. , το κείμενο αφορά κάθε δημοκράτη πολίτη και κάθε πολιτικό σχηματισμό. 

 

                                                                                    ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΙΔΡΥΣΗ

                                                             ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ

 Η πρόταση για αλλαγές στο καταστατικό διαμορφώθηκε εδώ στο dialogos.pasok με την συμμετοχή αρκετών συντρόφων.

                                                                                                                     – Ι –

Α.        Η κεντρική έννοια και τροποποίηση του καταστατικού αφορά τις Δημοκρατικές Τοπικές Οργανώσεις (ΔΗ.Τ.Ο). Επιχειρείται και στοχεύεται η καταξίωση του ανθρώπου, του πολίτη, μέσω της πραγματικής δημοκρατίας. Η ίδια η δημοκρατία αποτελεί το «τέλειον πολίτευμα» είναι η ουσιαστική κοινωνική συμβολή στην πολιτική πρόοδο. Ταυτόχρονα είναι και η αξίωση του ΠΑΣΟΚ, η επαναφορά του στην κοινωνική συνείδηση και στην πολιτική πρωτοπορία.

Η πραγματική δημοκρατία είναι και το κίνητρο που θα κάνει την κοινωνία να αγκαλιάσει το ΠΑΣΟΚ και πάλι. Όταν ξέρεις ότι η γνώμη και η απόφασή σου έχει ισχύ πραγματική, τότε αντιλαμβάνεσαι την αξία της συμμετοχής και την αξία του ΠΑΣΟΚ, ως κινήματος πραγματικής δημοκρατίας.

Η εξουσιαστική γραφειοκρατία που τόσο έχει ταλαιπωρήσει το κίνημα χάνει την ισχύ της με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις. Κάθε ιδέα κρίνεται από τους πολίτες, η αξιοσύνη του καθενός από μας μετριέται στην κοινωνία, άμεσα και χωρίς παρεμβάσεις. Οι κληρώσεις αποτελούν μια καινοτομία που έρχεται από την σοφία της Αθηναϊκής δημοκρατίας, σκοπός τους να μην επιτρέψουν την δημιουργία γραφειοκρατών. Αλλωστε, πλέον οι ίδιοι οι πολίτες αποφασίζουν για τα ζητήματα που τους αφορούν και εντέλλουν για την υλοποιησή τους.    

Β. Αφήνουμε ανοικτό το ζήτημα των συλλογικών οργάνων και του προέδρου.Η πρόταση είναι Κεντρική Επιτροπή, συνέδριο και πρόεδρος.  

Γ.         Τα άρθρα που αναφέρονται στις Νομαρχιακές και Περιφερειακές επιτροπές καταργούνται. Η αποτυχία τους και το γραφειοκρατικό καπέλωμα των απόψεων των πολιτών ήταν παροιμιώδης και συνέτεινε στην απαξίωση του ΠΑΣΟΚ και των Τοπικών οργανώσεων. Οι γραφειοκράτες κρατούσαν τα κλειδιά και τις σφραγίδες και απαξίωναν τον κοινωνικό ρόλο του ΠΑΣΟΚ Αντ’ αυτών: ελεύθερες οργανώσεις συντονιστικού ή οργανωτικού χαρακτήρα με απόφαση των ΔΗ.Τ.Ο. .

Δ.      Υπάρχουν τέλος παρεμβάσεις στην κατοχύρωση του πολιτικού χαρακτήρα του κινήματος.

Οπου αναφέρεται αντιπροσωπευτικό όργανο εννοείται η κεντρική επιτροπή ή το συλλογικό όργανο που θα επιλεγεί.

ΙΙ. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΒΑΣΗ – ΠΡΟΟΙΜΙΟ

TO ΜΕΓΙΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ.  

Α.      Ξεκινώντας την αναζήτηση για την σύνθεση του δημοκρατικού οργανωτικού πλαισίου λειτουργίας ενός κόμματος, θεωρούσα δεδομένο ότι το δικό μου κεκτημένο γνώσης πάνω στο ζήτημα της δημοκρατίας, το μοιράζεται το σύνολο του ελληνικού λαού μέσα από την βασική εκπαιδευτική διαδικασία. Στην πορεία διαπίστωσα ότι, για μία ακόμα φορά, από τον ελληνικό λαό έχει αποστερηθεί η γνώση και η παιδεία ακόμα και για τέτοια κεφαλαιώδη πολιτικά ζητήματα που αποτελούν και μία από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις που έγιναν σε τούτο εδώ τον τόπο, την έννοια της Δημοκρατίας. 

Β.      Για την Δημοκρατία όμως θα πρέπει πρώτιστα να αναφερθώ στο ίδιο το ΠΑ.ΣΟ.Κ. καθώς η δημοκρατία αποτέλεσε ζητούμενο της ιδρυτικής διακήρυξής του και πάγιο πολιτικό ζητούμενο. Αλλωστε, η ανάγκη για ουσιαστική άμεση δημοκρατία αποτελεί αναζήτηση του ελληνικού λαού όχι μόνο από τους αρχαίους χρόνους, αλλά και από την πρώτη στιγμή της αναγέννησης του ελληνικού έθνους και της πορείας του προς την ελευθερία. Η ανάγκη και απαίτηση αυτή αποτυπώνεται εύγλωττα και άμεσα στο σύνολο των πολιτικών κειμένων του ελληνικού διαφωτισμού και λαμβάνει σάρκα και οστά σε όλα τα Συντάγματα της περιόδου 1821-1827. Η αναζήτηση συνεχίστηκε έντονα και αποτέλεσε την ψυχή και αιτία όλων των επαναστάσεων, στάσεων, κινημάτων και ριζοσπαστικών μεταρρυθμίσεων που ακολούθησαν μέχρι σήμερα. 

Για τους Ελληνες η δημοκρατία και η συνεπαγόμενη αυτής πολιτική ελευθερία δεν αποτελεί μοντέλο έξωθεν μεταφερθείσας πολιτειακής συγκρότησης, αλλά ιστορικό πολιτικό δεδομένο που αποτελεί μόνιμη αναζήτηση και σκοπό.      

Γ.        Θα μπορούσα, εγώ και άλλοι, να μιλούμε ώρες, ημέρες και να γράψουμε χιλιάδες σελίδες για την δημοκρατία και τα αγαθά που προσφέρει στο σύνολο και στον ίδιο τον άνθρωπο – πολίτη. Θα προσπαθήσω να συνοψίσω και να αναφερθώ σε μερικά μόνο από αυτά για να τονιστεί και να αιτιολογηθεί η αναγκαιότητα της δημοκρατίας για την κοινωνία, τον άνθρωπο και ένα σοσιαλιστικό πολιτικό κόμμα – κίνημα.  

α.       Ως προοίμιο, είναι αναγκαίο να ορίσουμε την έννοια της δημοκρατίας. Δημοκρατία είναι το πολίτευμα στο οποίο η αρμοδιότητα κάθε απόφασης ανήκει στους πολίτες και ασκείται από αυτούς άμεσα Αντίστοιχα, οι πολίτες έχουν και μπορούν να ασκήσουν και το δικαίωμα της πρότασης μιας δεσμευτικής διάταξης ή ψηφίσματος που μετά την αποδοχή της από το αποφασίζον σώμα τους, έχει δεσμευτική ισχύ για τα πολιτειακά όργανα.  

β.       Όχι δημοκρατία, αλλά μορφώματα δημοκρατίας, θα ονομάσουμε τα πολιτεύματα αυτά που ξεκινούν στα νεότερα χρόνια από τα αγγλικά συντάγματα και επικρατούν σε όλο τον δυτικό κόσμο υποκαθιστώντας εννοιολογικά και ουσιαστικά την αληθή – πραγματική έννοια της δημοκρατίας με ψευδεπίγραφα δημοκρατικοφανή πολιτικά μορφώματα, που περιορίζουν τον πολίτη από εκφραστή και αρμόδιο για την επιλογή της πολιτικής σε απλό εκλέκτορα άλλων. Στην πραγματικότητα, το πολίτευμα που αποκαλείται σήμερα σε όλο τον κόσμο δημοκρατία αποτελεί νόσφιση ενός μεγάλου οράματος, μιας ιδέας, και ψευδεπίγραφο τίτλο, ενός άλλου πολιτεύματος, με το οποίο – κατ’ ακριβολογία – έχει ελάχιστη σχέση και διαφέρει από αυτό στα ουσιώδη του εννοιολογικά χαρακτηριστικά. Το πολίτευμα που σήμερα ευρέως αποκαλείται δημοκρατία, στην πραγματικότητα δεν είναι τίποτε άλλο από ένα αντιπροσωπευτικό πολιτικό σύστημα που εκφράζει μία πολιτική αριστοκρατία και απομονώνει την κοινωνία από την πολιτική εξουσία και την άμεση άσκησή της, περιθωριοποιώντας ουσιαστικά τον ίδιο τον πολίτη από την πολιτική έκφραση. Είναι δηλαδή αντίθετο και δεν συμβαδίζει με το μοναδικό ουσιώδες χαρακτηριστικό της δημοκρατίας, την άμεση άσκηση της αποφασιστικής αρμοδιότητας από το σύνολο των πολιτών. Ουσιαστικά μάλιστα οι πολίτες έχουν απολέσει και το δικαίωμα της πρότασης. Εάν, συνεπώς, κάνουμε λόγο για δημοκρατία ως στόχο ενός πολιτικού κινήματος ή κόμματος, θα πρέπει να απεγκλωβίσουμε τις έννοιες και να τις αποκαθάρουμε από τις ψευδεπίγραφες ονομασίες και τα στοιχεία εκείνα που καθιστούν το σημερινό πολίτευμα ή τις όποιες επιμέρους λειτουργίες αυταπάτη ή και απάτη.   

γ.       Η Δημοκρατία ως αναγκαίο πολιτικό ζητούμενο δεν αποτελεί μόνο συνταγματική επιταγή που μόνο αυτή πραγματώνει την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας ή την εντολή για δημοκρατικές διαδικασίες εντός των πολιτικών κομμάτων. Η Δημοκρατία αποτελεί αναγκαίο πολιτικό ζητούμενο για την απελευθέρωση, χειραφέτηση, ωρίμανση και ουσιαστική παιδεία του ανθρώπου – πολίτη και της κοινωνίας.  

δ.       Για ένα προοδευτικό, δημοκρατικό, σοσιαλιστικό κίνημα η καθιέρωση δημοκρατικών θεσμών στην εσωτερική του λειτουργία αποτελεί ζητούμενο για την εμπέδωση της δημοκρατίας στην κοινωνία, την απελευθέρωσή της και την πολιτική απομόνωση κάθε είδους καιροσκοπισμών. Βασικός πολιτικός στόχος του ΠΑΣΟΚ πρέπει να είναι η εξάλειψη κάθε ανισότητας στην κοινωνία και την οργάνωσή της και το μέσο για τούτο, που δεν εγκλωβίζει αλλά αναδεικνύει τις ανάγκες του ανθρώπου, είναι η Δημοκρατία. Η Δημοκρατία για το ΠΑΣΟΚ αποτελεί όχι μόνο κεφαλαιώδη πολιτική στόχευση, αλλά έναν από τους ελάχιστους πολιτικούς αυτοσκοπούς του. Στην σημερινή φάση της ιστορίας του το ΠΑΣΟΚ έχει θέσει ως πρώτιστο σκοπό του την δημοκρατία σε κάθε επίπεδο της πολιτικής και κοινωνικής ζωής. Είναι σαφές ότι η πρώτη αλλαγή πρέπει να γίνει στο τρόπο της εσωτερικής του λειτουργίας, ο οποίος προσκολλημένος στα πολιτικά δεδομένα του παρελθόντος λειτούργησε και λειτουργεί αρχηγοκεντρικά και στα πλαίσια συστήματος έμμεσης και περαιτέρω έμμεσης αντιπροσώπευσης.

 Δ.      Το σύστημα που ακολουθεί έρχεται όχι μόνο να θεραπεύσει σειρά κομματικών δυσλειτουργιών και προβλημάτων, αλλά και να θέσει τον άνθρωπο και την κοινωνία στο επίκεντρο της πολιτικής επανασυνδέοντας το κίνημα με την κοινωνία και αναβαπτίζοντάς το στα νάματά του, ώστε να καταστεί και πάλι κύριος εκφραστής των αναζητήσεων και αγωνιών της μέσα σε ένα προοδευτικό σοσιαλιστικό πολιτικό πλαίσιο. Με το σύστημα κομματικής δημοκρατίας, που προτείνεται κατωτέρω, επιδιώκεται η άμεση συμμετοχή της κοινωνίας και των ανθρώπων – πολιτών στην διαμόρφωση της πολιτικής του κινήματος. Οι Τοπικές Οργανώσεις ξανανοίγουν και λειτουργούν ουσιαστικά και δεσμευτικά δίδοντας άμεσες «εντολές» προς το κίνημα, ο πολίτης με το κίνητρο της συμμετοχής στην διαμόρφωση της πολιτικής συμμετέχει και πάλι για να εκφράσει τις αγωνίες και τις αναζητήσεις του για ένα καλύτερο μέλλον της πατρίδας μας και ολόκληρου του πλανήτη. Ο πολίτης προσφέρει στην κοινωνία και στο κίνημα τις απόψεις του, προσέρχεται σε διάλογο και παράθεση απόψεων, εκπαιδεύεται και εκπαιδεύει, βρίσκει την παιδεία που δεν του προσέφερε η πατρίδα του, ανταλλάσσει απόψεις και γνώσεις, προβληματίζεται, απελευθερώνεται από εξαρτήσεις και ιδεοληψίες, παράγει πολιτική σκέψη και αντιλαμβάνεται την σημασία των θεσμών, αλλά και την τεράστια σημασία της συμμετοχής του στο πολιτικό και κοινωνικό γίγνεσθαι. Τέλος διδάσκεται δημοκρατικότητα αλλά και υπευθυνότητα από τις ίδιες τις αποφάσεις και τα σφάλματά του. Το ίδιο το κίνημα όχι μόνο μετέχει ενεργά στην πολιτική και ουσιαστική πρόοδο στην χειραφέτηση και απελευθέρωση της κοινωνίας, αλλά και μπορεί πλέον να λειτουργήσει με τον ελάχιστο δυνατό κίνδυνο προώθησης απόψεων και πολιτικών πρακτικών που δεν εκφράζουν την κοινωνία και τις ανάγκες της. Ο πολιτικός τυχοδιωκτισμός απομονώνεται και ταυτόχρονα ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος από πρόσωπα που δεν προσβλέπουν στην συνολική κοινωνική πρόοδο, αλλά μόνο στην προσωπική τους άνοδο, προβολή και ευημερία. Τα πρόσωπα αυτά λειτουργώντας πλέον υπό καθεστώς πλήρους ισότητας με τους άλλους πολίτες, θα πρέπει τίθενται συνεχώς υπό την δοκιμασία και «βάσανο» των δημοκρατικών θεσμών, έχοντας ως μοναδικό όπλο τις απόψεις και θέσεις τους. Είναι ευνόητο ότι οι ίδιοι οι πολίτες, εάν διαπιστώσουν τυχοδιωκτισμό και καιροσκοπισμό, είναι υπεύθυνοι και αρμόδιοι να απομονώσουν τα φαινόμενα και τους φορείς τους. Η διοίκηση των Δ.Η.Τ.Ο. αποκτά οργανωτικό μόνο χαρακτήρα και αρμοδιότητες, ώστε να γίνει δυσκολότερη έως αδύνατη η νόσφιση τίτλων από τους εκφραστές του πολιτικού τυχοδιωκτισμού και καιροσκοπισμού.Παράλληλα οι Δ.Η.Τ.Ο. με την δυνατότητα συμμετοχής όχι μόνο φίλων, αλλά και άλλων κοινωνικών και πολιτικών φορέων, γίνονται πεδίο κοινωνικής και πολιτικής σύνθεσης, διαμόρφωσης ευρύτερων στρατηγικών και συμμαχιών στο κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι.Οι Δ.Η.Τ.Ο. είναι αρμόδιες για την επιλογή των υποψηφίων του κινήματος στις διάφορες αιρετές θέσεις, ενώ θεσμοθετείται η συμμετοχή – αντιπροσώπευση μεγάλων γεωγραφικών ενοτήτων στις βουλευτικές εκλογές.                        

Θεσπίζονται επίσης ελάχιστα όρια για την απαρτία των Δ.Η.Τ.Ο., που μπορούν να εκφράσουν την κοινωνία, χωρίς η αριθμητική παρουσία να καθίσταται και τροχοπέδη στην έκφραση πολιτικής άποψης.          Εν κατακλείδι, μέσα από την πολιτική δημοκρατία στο χώρο του κινήματος εκφράζονται, αξιοποιούνται και εκπαιδεύονται υπεύθυνοι πολίτες, ενώ το ίδιο το κίνημα επανέρχεται στην κοινωνία και γίνεται ξανά κομμάτι της και ο κύριος εκφραστής της.  

 

ΙΙΙ. Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ

 

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

Ίδρυση, Αξίες και Στόχοι του ΠΑΣΟΚ

Άρθρο 1 Ίδρυση

Το πολιτικό Κίνημα που ιδρύθηκε στις 3 του Σεπτέμβρη 1974 ονομάζεται ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ (ΠΑΣΟΚ). Τις πολιτικές αρχές που διατυπώθηκαν με την διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη 1974 ασπάζεται και οφείλει να ασπάζεται το ΠΑΣΟΚ και κάθε μέλος του.

Άρθρο 2 Έδρα – Έμβλημα

1. Η έδρα του ΠΑΣΟΚ βρίσκεται στην Αθήνα.

2. Το έμβλημά του έχει πράσινο χρώμα και απεικονίζει έναν ήλιο που ανατέλλει, κάτω από τον οποίο υπάρχει η συντομογραφία «ΠΑΣΟΚ».

 

ΑΡΘΡΟ 3

_______

Το ΠΑΣΟΚ ως κοινωνικό κίνημα αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής και της παγκόσμιας κοινωνίας, δρα κοινωνικά και σύμφωνα με τις αρχές του για την δημιουργία θεσμών δημοκρατίας και σοσιαλισμού. Το ΠΑΣΟΚ συνεργάζεται και ενισχύει ενεργά τα κόμματα και τα κοινωνικά κινήματα που ασπάζονται και υπηρετούν τις βασικές του αξίες.

Ως εκ τούτου είναι μέλος του ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ και της ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ και συμμετέχει ενεργά με πρωτοβουλίες, στα όργανα και στη διαμόρφωση των αποφάσεών τους.

ΑΡΘΡΟ 4

_______

1. Το ΠΑΣΟΚ αποτελεί πολιτικό και κοινωνικό κίνημα, οργανωμένο ως κόμμα κατά τις επιταγές του Συντάγματος.

2. Απαρέγκλιτες αρχές και σκοπούς του ΠΑΣΟΚ και του κοινωνικού – πολιτικού κινήματος που εκφράζει αποτελούν η πραγμάτωση της συνταγματικής αρχής της λαϊκής κυριαρχίας με την διαμόρφωση συνθηκών άμεσης ανόθευτης πολιτικής δημοκρατίας και τον σοσιαλιστικό μετασχηματισμό της κοινωνίας. Για τους σκοπούς αυτούς το κίνημα επιλέγει και εφαρμόζει κάθε νόμιμη ειρηνική πολιτική πρακτική.

3. Το ΠΑΣΟΚ σε κάθε λειτουργία και πρότασή του, εφαρμόζει τις ανωτέρω κατευθυντήριες πολιτικές και κοινωνικές αρχές αποβλέποντας στην εμπέδωση της κοινωνικής και πολιτικής ισότητας και ειρήνης και όσων δεδομένων εκφράζουν οι αρχές της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού.

4. Στο πλαίσιο του σκοπού του και για την εμπέδωση της δημοκρατίας το ΠΑΣΟΚ αποβλέπει στην ανάπτυξη της συμμετοχικής δημοκρατίας με δικαίωμα πρότασης και δεσμευτικής για το κίνημα απόφασης, εφόσον πληρούνται οι όροι των αρχών της δημοκρατικής έκφρασης της κοινωνίας. Σκοπό του ΠΑΣΟΚ αποτελεί διαμόρφωση και στήριξη θεσμών δημοκρατίας.

5. Στο πλαίσιο των αρχών της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού το ΠΑΣΟΚ θεωρεί ότι η απόλαυση των βασικών βιοτικών αγαθών (υλικών και ψυχικών) είναι δικαίωμα κάθε ανθρώπου στην χώρα και στον πλανήτη.

6. To ΠΑΣΟΚ έχει την αταλάντευτη θέση ότι αποκλειστικός σκοπός της οικονομίας πρέπει να είναι η συλλογική κοινωνική πρόοδος και ευμάρεια.

7. Το ΠΑΣΟΚ πιστεύει στην αυτονομία του ανθρώπου, στην απόλυτη ελευθερία του να βιώνει την ζωή του χωρίς να μειώνει ή να εκμεταλλεύεται τον συνάνθρωπό του. Οι αρχές τις ισότητας και της αλληλεγγύης αποτελούν απαράβατες αρχές του κοινωνικού και προσωπικού βίου. Η απελευθέρωση του ανθρώπου από κάθε είδους εξαρτήσεις, βία, καταπίεση, εκμετάλλευση και δεισιδαιμονία αποτελούν σκοπούς και στόχους του κινήματος.

8. Η σωτηρία του πλανήτη από τα αποτελέσματα της κερδώας υπερεκμετάλλευσης των φυσικών πηγών του, αποτελούν υποχρέωση του ΠΑΣΟΚ και κάθε μέλους του. Η κληρονομιά στις επόμενες γενιές ενός πλανήτη βιώσιμου αποτελεί υποχρέωση του κινήματος και κάθε μέλους του.

10. Η γνώση είναι ελεύθερη για όλους. Η πραγμάτωση της αρχής αυτής αποτελεί απαράβατη αρχή του κινήματος.

11. Το ΠΑΣΟΚ στα πλαίσια της άμεσης λειτουργίας του οφείλει να θέσει εκτός οικονομικής εκμετάλλευσης τα αγαθά εκείνα που αποτελούν ή στηρίζουν τα άμεσα βιοτικά δεδομένα του ανθρώπου.

12. Το ΠΑΣΟΚ στην εσωτερική του λειτουργία οφείλει να εφαρμόζει χωρίς καμία παρέκκλιση τις ανωτέρω αρχές και στόχους.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ

Αρχές δημοκρατικής λειτουργίας

 

Άρθρο 5

——–

Αρχές λειτουργίας

Το ΠΑΣΟΚ λειτουργεί με δημοκρατικές διαδικασίες και διαφάνεια σε όλα τα επίπεδα της οργάνωσης και λειτουργίας του. Κατοχυρώνει την έκφραση της βούλησης και την ουσιαστική συμμετοχή των μελών του, αξιοποιώντας θεσμούς άμεσης και έμμεσης δημοκρατίας και διαρκούς διαβούλευσης στα όργανα και τις διαδικασίες του. Στόχος του ΠΑΣΟΚ είναι η καθιέρωση και ενίσχυση θεσμών άμεσης δημοκρατίας στο σύνολο της λειτουργίας του.

Άρθρο 6

Εσωκομματική δημοκρατία

1.         Στο εσωτερικό του κινήματος κατοχυρώνεται πλήρως η εσωκομματική δημοκρατία, η ελευθερία στις ιδεολογικές αναζητήσεις, στην έκφραση, στο διάλογο, στην αντιπαράθεση ιδεών και απόψεων και το δικαίωμα υποβολής και δημοσιοποίησης ατομικών και συλλογικών προτάσεων.

2.         Συνυπάρχουν και διακινούνται ελεύθερα, γραπτά ή προφορικά, όλες οι απόψεις,τάσεις και τα ρεύματα ιδεών και αντιλήψεων, χωρίς οργανωμένη δομή, πειθαρχία και εκπροσώπηση στα όργανά του. H θεσμική αυτο-οργάνωση είναι ελεύθερη.

Τα όργανα κάθε βαθμίδας του κινήματος έχουν το δικαίωμα να αποφασίζουν για τους κανόνες που θα διέπουν την λειτουργία τους, αρκεί να σέβονται τις αρχές του κινήματος, ιδίως του άρθρου 4.

3.         Η έκφραση και η διακίνηση ιδεών και απόψεων γίνεται με σεβασμό στις αρχές και αξίες του Κινήματος και των συλλογικών του αποφάσεων.

4.         Μέσα από τον διάλογο και την επιμορφωτική δραστηριότητα διασφαλίζεται η ιδεολογική συνοχή και η ενότητα της δράσης του. Σε κάθε περίπτωση διχογνωμίας μεταξύ μελών ή οργάνων εφαρμοστέα είναι η εκπεφρασμένη άποψη του μεγαλύτερου αριθμού των μετεχόντων στις οργανώσεις.

5.         Η αλληλεγγύη μεταξύ των μελών και φίλων του ΠΑΣΟΚ αποτελεί θεμελιώδη αρχή της λειτουργίας του.

6.         Τα όργανα του Κινήματος λειτουργούν με βάση τις αρχές της συλλογικότητας και της διαβούλευσης με τον πολίτη και τους οργανωμένους φορείς ως προς τη λήψη των αποφάσεων. Τα μέλη του συμμετέχουν στην υλοποίησή τους με πρωτοβουλίες και οργανωμένη δράση.

7.         Η αρχή της πλειοψηφίας είναι δεσμευτική για τα μέλη κάθε οργάνου. Είναι σεβαστά και κατοχυρώνονται τα δικαιώματα της μειοψηφίας.

Άρθρο 7 Λογοδοσία – Ανάκληση

1.         Όλα τα όργανα αιρετά ή μη λογοδοτούν τακτικά μία φορά το χρόνο στα σώματα που τα εξέλεξαν και έκτακτα, όταν αυτά το ζητήσουν.

2.         Όλα τα αιρετά όργανα μπορούν να ανακληθούν από τα σώματα που τα εξέλεξαν. Η ανάκληση γίνεται μετά από αιτιολογημένη γνώμη και απόφαση των μελών τους.

3.         Η απόφαση ανάκλησης για τα  εκλεγμένα όργανα λαμβάνεται από το ½ + 1 του αριθμού των Mελών και Φίλων που μετείχαν στη διαδικασία εκλογής τους ή σύμφωνα με τους κανόνες που μπορεί να θεσπίζει κάθε οργάνωση.

4.         Οι διαδικασίες λογοδοσίας και ανάκλησης ρυθμίζονται από Κανονισμό Λειτουργίας ή σύμφωνα με τους κανόνες που μπορεί να θεσπίζει κάθε οργάνωση».

 

Άρθρο 8

Εκπροσώπηση των μελών

1.         Η εκπροσώπηση των μελών και των πρωτοβάθμιων οργανώσεων βάσης στα Συνέδρια, τις Συνδιασκέψεις και άλλες συλλογικές διαδικασίες του Κινήματος είναι ανάλογη με τον αριθμό των μελών της κάθε οργάνωσης που μετείχαν στην σχετική επιλογή.

2.         Εξασφαλίζεται σε όλα τα όργανα η μεγαλύτερη δυνατή εκπροσώπηση των περιφερειών της χώρας.

3.         Η εκλογή όλων των οργάνων και αντιπροσώπων είναι μυστική ή σύμφωνη με τους κανόνες που μπορεί να θεσπίζει κάθε οργάνωση.

4.         Η χορήγηση πληρεξουσιότητας για την εκπροσώπηση σε Συνελεύσεις, Συνέδρια ή όργανα δεν είναι δυνατή.

5.         Κάθε Μέλος που συμμετέχει σε Συνέδρια ή σε Συνελεύσεις διαθέτει μία μόνο ψήφο.

6.         Για την εκλογή των συνέδρων και των μελών των αντιπροσωπευτικών οργάνων ο αριθμός των σταυρών προτίμησης δεν μπορεί να υπερβαίνει το 10% των προς εκλογή θέσεων. Το αντιπροσωπευτικό όργανο μπορεί να αποφασίζει για τον αριθμό των σταυρών προτίμησης στην εκλογή των άλλων οργάνων.

7.         Είναι δυνατή η συμμετοχή με επιστολική ψήφο ή μέσω διαδικτύου, εφόσον διασφαλίζονται οι βασικές αρχές των εκλογικών διαδικασιών.

8.         Οι αντιπρόσωποι των Μελών και των οργανώσεων στις διαδικασίες και τα όργανα του Κινήματος οφείλουν να μεταφέρουν τις απόψεις και τις αποφάσεις των Μελών και οργάνων που τους εξέλεξαν. Έχουν το δικαίωμα να εκθέσουν και τις δικές τους απόψεις και είναι ελεύθεροι να διαμορφώσουν την τελική τους γνώμη πάνω στα θέματα της ημερήσιας διάταξης.

9.         Αναπλήρωση των μελών όλων των οργάνων του Κινήματος γίνεται από τους επιλαχόντες, σύμφωνα με την σειρά κατάταξής τους στην σχετική ψηφοφορία, εκτός των μελών των οργάνων που εκλέγει το αντιπροσωπευτικό όργανο, για τα οποία διενεργείται νέα εκλογή.

10.       Οι εκλογές για την ανάδειξη των οργάνων και των αντιπροσώπων για τις διαδικασίες του Κινήματος γίνονται με ενιαίες αρχές και ρυθμίζονται από Κανονισμό Λειτουργίας ή σύμφωνα με τους κανόνες που μπορεί να θεσπίζει κάθε οργάνωση.

Άρθρο 9

Συμμετοχή πολιτών

1.         Η εσωτερική λειτουργία του Κινήματος στηρίζει και αναδεικνύει τη σημασία της συμμετοχής όλων των ενδιαφερόμενων ενεργών πολιτών στις διαδικασίες, στις εκδηλώσεις και στα όργανά του, με απαραβίαστες τις αρχές και αξίες της δημοκρατίας.

2.         Κάθε πολίτης έχει δικαίωμα συμμετοχής σε όλες τις εκδηλώσεις και τις διαδικασίες του Κινήματος, εξαιρουμένων των ψηφοφοριών και των συνεδριάσεων των οργάνων του.

3.         Θεσπίζεται το δικαίωμα οργάνωσης πολιτών που συνδέονται μέσω του διαδικτύου και με αναλογική εφαρμογή όσων ορίζονται για τις λοιπές οργανώσεις.

Άρθρο 10

Δημοψηφίσματα

1.         Με απόφαση του αντιπροσωπευτικού οργάνου λαμβανομένων υπόψη και ενδεχόμενων προτάσεων από Δημοτικές Οργανώσεις, μπορεί να διενεργείται κομματικό δημοψήφισμα για θέματα ιδιαίτερης πολιτικής σημασίας.

2.         Η διεξαγωγή δημοψηφίσματος είναι υποχρεωτική όταν το ζητήσουν τουλάχιστον 20.000 Μέλη ή Φίλοι του Κινήματος ή το 1/5 των Δημοτικών Οργανώσεων. Το αποτέλεσμα δημοψηφίσματος δεσμεύει την ηγεσία του Κινήματος ως προς την κατεύθυνση συγκεκριμένης απόφασης.

3.         Στο δημοψήφισμα λαμβάνουν μέρος τα Μέλη και οι Φίλοι του Κινήματος.
4.         Οι όροι διεξαγωγής του δημοψηφίσματος, η αναγκαία συμμετοχή για τη δεσμευτικότητά του και άλλες ειδικές ρυθμίσεις περιέχονται σε Κανονισμό Λειτουργίας και στην απόφαση περί προκήρυξής του.

Άρθρο 11

Ισότητα των φύλων

Η ισότητα των φύλων αποτελεί αρχή εφαρμοστέα σε κάθε όργανο του κινήματος, οποιοσδήποτε περιοριστικός όρος ή πρακτική αντιβαίνει στις αρχές του κινήματος.

Άρθρο 12

Αυτονομία του Κινήματος και ασυμβίβαστα

1.         Το ΠΑΣΟΚ διατηρεί ως μόνιμη και αταλάντευτη επιλογή την ανεξαρτησία και την αυτονομία της πολιτικής του λειτουργίας και δράσης από οργανωμένα συμφέροντα και κάθε είδους ομάδες ή πρόσωπα που λειτουργούν χωρίς διαφάνεια και για την εξυπηρέτηση προσωπικών συμφερόντων.

2.         Το ΠΑΣΟΚ και τα στελέχη του διατηρούν και διαφυλάσσουν την πολιτική τους αυτονομία από ιδιωτικούς και δημόσιους οικονομικούς φορείς, από τη Δημόσια Διοίκηση και από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης.

3.         Εκμετάλλευση ή επιρροή μέσω της κατεχόμενης εξωκομματικής ή ενδοκομματικής θέσης απαγορεύεται.

Άρθρο 13

Δημοσιότητα και Διαφάνεια

1.         Κάθε απόφαση ή πράξη οργάνου του Κινήματος δημοσιοποιείται με ευθύνη του οργάνου στο δικτυακό τόπο του Κινήματος.

2.         Η υποχρέωση δημοσιότητας ισχύει και για τα πρακτικά συνεδριάσεων κάθε συλλογικού οργάνου του Κινήματος. Εξαίρεση επιτρέπεται με ειδικά αιτιολογημένη απόφαση που λαμβάνεται με πλειοψηφία των 2/3 των μελών του ή σύμφωνα με τους κανόνες που μπορεί να θεσπίζει κάθε οργάνωση.

3.         Το διαδίκτυο αποτελεί βασικό μέσο διαφάνειας με την δημοσιοποίηση των εργασιών, δραστηριοτήτων, των απόψεων των Μελών και των αποφάσεων των οργάνων του Κινήματος.

4.         Η Κεντρική Επιτροπή συντάσσει Κώδικα Διαφάνειας, που περιέχει τις κατευθυντήριες αρχές. Κάθε όργανο μεριμνά για την τήρησή του, καθώς και για τη δημοσιότητα των λειτουργιών, συζητήσεων και αποφάσεών του.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ

Μέλη και Φίλοι του ΠΑΣΟΚ

Άρθρο 14

Συμμετοχή στο ΠΑΣΟΚ

1.         Έλληνες πολίτες που έχουν συμπληρώσει το 16ο έτος της ηλικίας τους, που αποδέχονται τις αρχές και τους στόχους του Κινήματος και που δεν συμμετέχουν σε άλλο ελληνικό κόμμα, μπορούν να συμμετάσχουν στο ΠΑΣΟΚ ως Μέλη του ή ως Φίλοι του.

2.         Με τις ίδιες προϋποθέσεις συμμετέχουν και πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και αλλοδαποί πολίτες που διαμένουν νόμιμα στην Ελλάδα.

3.         Όσοι επιθυμούν να είναι Μέλη ή Φίλοι του ΠΑΣΟΚ, εγγράφονται αυτοπροσώπως στο μητρώο Μελών ή Φίλων του.

4.         Τα Μέλη και Φίλοι του μπορούν να παραιτηθούν με απλή δήλωσή τους προς τη Δημοτική Οργάνωση όπου ανήκουν ή προς την Επιτροπή Καταστατικού και Πιστοποίησης του Κινήματος, η οποία τους διαγράφει από το μητρώο Μελών ή Φίλων.

Άρθρο 15

Δικαιώματα και υποχρεώσεις των Μελών

1.         Τα Μέλη του ΠΑΣΟΚ συμμετέχουν αποφασιστικά και ισότιμα στο σύνολο της πολιτικής ζωής του Κινήματος ,ενδεικτικά :
– εκλέγουν τους εκπροσώπους τους και εκλέγονται σε όλα τα όργανα,
– καλούν σε λογοδοσία, ελέγχουν και ανακαλούν όλα τα εκλεγμένα όργανα,
– συμμετέχουν στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων που αφορούν στην διαμόρφωση του προγράμματος και των πολιτικών του Κινήματος,
– έχουν πρόσβαση σε όλες τις πληροφορίες σχετικά με τις πολιτικές αποφάσεις, την οργανωτική λειτουργία και την οικονομική διαχείριση του Κινήματος,
– συμμετέχουν στις προκριματικές εκλογές και στα δημοψηφίσματα που διοργανώνονται σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο,
– συμμετέχουν σε όλες τις δραστηριότητες των οργανώσεων και φορέων του ΠΑΣΟΚ, πολιτικού, επιμορφωτικού, πολιτιστικού, επιστημονικού ή άλλου περιεχομένου.

2.         Το ΠΑΣΟΚ διασφαλίζει σε κάθε Μέλος το δικαίωμα συμμετοχής στη διεκδίκηση αξιωμάτων, στην αξιολόγηση και στην αξιοκρατική ανάδειξη μέσω δημοκρατικών διαδικασιών και βάσει της δράσης και προσφοράς του στο κοινωνικό σύνολο.

3.         Τα Μέλη του ΠΑΣΟΚ συμμετέχουν ενεργά στην (έλεγε το περιοριστικό : Δημοτική) Οργάνωση στην οποία ανήκουν. Δραστηριοποιούνται για την προώθηση των αρχών, των στόχων και της πολιτικής του Κινήματος στην ελληνική κοινωνία, καθώς και για την οργανωτική του ανάπτυξη. Δραστηριοποιούνται στα κοινωνικά και συνδικαλιστικά κινήματα και έχουν δικαίωμα συμμετοχής στην νεολαία του Κινήματος και τις Τομεακές Οργανώσεις εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις, τα όρια ηλικίας ή ανήκουν στους οικείους επαγγελματικούς ή άλλους χώρους αντιστοίχως .

4.         Η πολιτική στάση των μελών του ΠΑΣΟΚ είναι σύμφωνη με τις αξίες και τις αρχές που εμπνέουν το Κίνημα. Δεσμεύονται για την τήρηση του Καταστατικού και τις αποφάσεις των οργάνων και «αποδέχονται να» ελέγχονται για τυχόν παράβασή τους. Εκπληρώνουν τις οικονομικές τους υποχρεώσεις και συνεισφέρουν στην υλοποίηση των οικονομικών του στόχων.

5.         Απώλεια της ιδιότητας Μέλους επέρχεται αν δεν ανανεωθεί η ταυτότητα Μέλους εντός έξι (6) μηνών από την λήξη της και μετά από έγγραφη προειδοποίηση. Το μέλος που απώλεσε την ιδιότητα του αυτή εγγράφεται στα Μητρώα Φίλων του Κινήματος.

6.         Τα Μέλη του ΠΑΣΟΚ είναι δυνατόν να υποχρεωθούν σε απώλεια της ιδιότητάς τους σύμφωνα μόνο με τις διαδικασίες και «τις προϋποθέσεις που θέτει το παρόν καταστατικό ή οι οργανώσεις στις οποίες ανήκουν. Η έννοια του παραπτώματος πρέπει να είναι ορισμένη πριν από την διάπραξή του

Άρθρο 16

Δικαιώματα των Φίλων

1.         Οι Φίλοι του ΠΑΣΟΚ έχουν δικαίωμα συμμετοχής στη διαμόρφωση των πολιτικών θέσεων του Κινήματος. Έχουν το δικαίωμα του εκλέγειν σε όλες τις εκλογικές διαδικασίες. Συμμετέχουν με δικαίωμα ψήφου στις άλλες διαδικασίες που προβλέπονται από το Καταστατικό ή τους Κανονισμούς Λειτουργίας «ή σύμφωνα με τους κανόνες που μπορεί να θεσπίζει κάθε οργάνωση».

2.         Οι Φίλοι μπορούν να καταστούν Μέλη του με απλή δήλωσή τους στα αρμόδια όργανα, τα οποία και τους εγγράφουν στο οικείο Μητρώο.

3.         Πολίτες που έλαβαν μέρος σε εσωτερικές διαδικασίες του Κινήματος εγγράφονται στο Μητρώο Φίλων, εκτός αν δηλώσουν ότι δεν το επιθυμούν.

Άρθρο 17

 Δραστηριοποίηση Μελών και Φίλων

1.         Κάθε Μέλος ή Φίλος εγγράφεται υποχρεωτικά σε μία Οργάνωση. Έχει επίσης τη δυνατότητα συμμετοχής και δραστηριοποίησης και σε άλλες οργανώσεις του Κινήματος, που συγκροτούνται και λειτουργούν σε επίπεδο νομού ή περιφέρειας, καθώς και στις Επιτροπές Πρωτοβουλίας, που συγκροτούνται και λειτουργούν σε δημοτικό επίπεδο.

2.         Κάθε Μέλος ή Φίλος, εφόσον αλλάξει τόπο κατοικίας ή εργασίας, μπορεί να μεταγράφεται σε άλλη Δημοτική Οργάνωση με απλή δήλωσή του, αφού ενημερώσει την οργάνωση από την οποία αποχωρεί.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ

Εσωτερική Οργάνωση

Άρθρο 19 Αρχές οργάνωσης του Κινήματος

1.         Το ΠΑΣΟΚ αποτελώντας κοινωνικό κίνημα με στόχο τον δημοκρατικό σοσιαλιστικό μετασχηματισμό της κοινωνίας, είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένο με αυτή. Οργανώνεται απόλυτα δημοκρατικά με στόχο την δεσμευτική έκφραση της κοινωνίας μέσα από τα όργανά του και σύμφωνα με τις αρχές του.

2.         Το ΠΑΣΟΚ οργανώνεται ως δίκτυο Μελών, Φίλων, οργανώσεων, φορέων και κινήσεων πολιτών σε όλα τα επίπεδα της δράσης του. Για την λήψη των πολιτικών του αποφάσεων εξασφαλίζει ελευθερία συμμετοχής των πολιτών, ισότητα στην πρόσβαση σε όλες τις διαδικασίες του, καθώς και στη πληροφόρηση και τη γνώση. Οι αποφάσεις της πλειοψηφίας των μελών και φίλων, όπως αυτή διαμορφώνεται μέσα από την συμμετοχή είναι δεσμευτικές για κάθε όργανο του κινήματος.

3.         Αξιοποιεί το διαδίκτυο και τις τεχνολογίες του ως σημαντικό μέσο επικοινωνίας, οργάνωσης, συμμετοχής, διαβούλευσης, απόφασης και διαφάνειας.

4.         Εξασφαλίζει στα άτομα με αναπηρία προσβασιμότητα σε όλες τις οργανώσεις και διαδικασίες καθώς και στην απαραίτητη πληροφόρηση για τη συμμετοχή τους.

Άρθρο 20 Δημοκρατική Τοπική Οργάνωση

1. Το ΠΑΣΟΚ είναι κίνημα που εκφράζει δημοκρατικά την κοινωνία και τις ανάγκες της. Το ΠΑΣΟΚ για την εμπέδωση της δημοκρατίας στην κοινωνία αποφασίζει την συγκρότηση δημοκρατικά λειτουργούντων οργάνων με ουσιαστικές και αποφασιστικές αρμοδιότητες. Οι αποφάσεις της κοινωνίας και δη των μελών και φίλων του ΠΑΣΟΚ που συγκροτούν τα όργανα αυτά, αποτελούν απαράβατη και απαρέγκλιτη εντολή προς τα όργανα του κινήματος να αγωνιστούν για την υλοποίησή τους.

2. Το βασικότερο και πιο θεμελιώδες όργανο του ΠΑΣΟΚ είναι οι τοπικές οργανώσεις. Οι τοπικές οργανώσεις εκφράζουν την κοινωνία και τους πολίτες.

3. Τοπική συγκρότηση

α. Οι τοπικές οργανώσεις συγκροτούνται τοπικά σε δήμους, δημοτικά διαμερίσματα και κοινότητες. Ο ελάχιστος αριθμός προσώπων που μπορούν να συγκροτήσουν μία τοπική οργάνωση ορίζεται σε είκοσι (20). Με τον αυτό αριθμό προσώπων συγκροτούνται τοπικές οργανώσεις και εκτός Ελλάδος.

β. Η περιφέρεια που περιλαμβάνει κάθε τοπική οργάνωση ταυτίζεται καταρχήν με την περιφέρεια της τοπικής αυτοδιοίκησης στην οποία συγκροτείται. Σε μεγάλους δήμους είναι δυνατός ο διαχωρισμός σε επιμέρους Δ.Η.Τ.Ο. με απόφαση των μελών της υπάρχουσας και με ειδική νόμιμη αιτιολογία που δεν μπορεί να συνίσταται σε ατομικά συμφέροντα. Σε μικρά δημοτικά διαμερίσματα μπορούν να συγκροτηθούν κοινές τοπικές οργανώσεις που περιλαμβάνουν περισσότερα του ενός διαμερίσματα. Την συγκρότηση των Δ.Η.Τ.Ο. εγκρίνει το τυπικά η Κεντρική Επιτροπή του ΠΑΣΟΚ, η οποί< καθορίζει και την περιφέρεια δραστηριότητάς τους, όπου υφίσταται πρόβλημα ή διάσπαση σε επιμέρους Δ.Η.Τ.Ο. . Η Κεντρική Επιτροπή είναι αρμόδια για την επίλυση και κάθε διαφωνίας ή ένστασης.

4. Τα μέλη και οι φίλοι του ΠΑΣΟΚ οφείλουν να είναι μέλη των Δ.Η.Τ.Ο. καθώς αυτές εκφράζουν γνήσια και άμεσα την κοινωνία. Μέλη των Δ.Η.Τ.Ο. μπορούν να είναι τα μέλη και οι φίλοι του ΠΑ.ΣΟ.Κ.. Η ιδιότητα του φίλου πιστοποιείται από ένα μέλος της Δ.Η.Τ.Ο. και τυπικά εγγράφεται με βεβαίωση του οργανωτικού γραμματέα. Η συνέλευση είναι αρμόδια να αποφασίσει για κάθε θέμα που μπορεί να προκύψει σχετικά. Εφόσον πρόκειται να συζητηθούν θέματα ευρύτερου ενδιαφέροντος μπορούν να συμμετέχουν στις Δ.Η.Τ.Ο., χωρίς δικαίωμα ψήφου και προσκεκλημένοι από άλλους πολιτικούς και κοινωνικούς χώρους. Η σχετική απόφαση λαμβάνεται από την Δ.Η.Τ.Ο. σε συνέλευση με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών.

5. Διοικητική διάρθρωση – Απαρτία – Πλειοψηφία.

α. Για την λειτουργία των Δ.Η.Τ.Ο. είναι αρμόδια επταμελής οργανωτική επιτροπή (Ο.Ε.) με ενιαύσια θητεία. Της οργανωτικής επιτροπής προεδρεύει οργανωτικός γραμματέας. Η επιλογή των μελών της Ο.Ε. των Δ.Η.Τ.Ο. γίνεται με κλήρωση που διεξάγεται σε συνέλευση. Στην κλήρωση μπορούν να μετέχουν όλα τα μέλη της Δ.Η.Τ.Ο. που εκδηλώνουν για τούτο ενδιαφέρον με έγγραφη δήλωσή τους που κατατίθεται στο οργανωτικό συμβούλιο. Την κλήρωση διεξάγουν το νεότερο και το παλαιότερο παρόν μέλος της Δ.Η.Τ.Ο., που παρευρίσκονται στην συνέλευση. Η συνέλευση για την κλήρωση των νέων μελών διεξάγεται υποχρεωτικά μέσα στον τελευταίο μήνα πλην την λήξη της θητείας της απερχόμενης Δ.Η.Τ.Ο. Παράταση θητείας της απερχόμενης Ο.Ε. δεν είναι δυνατή. Δεν μπορούν να μετάσχουν της κληρώσεως τα μέλη της απερχόμενης Οργανωτικής Επιτροπής.Με την αυτή διαδικασία εκλέγονται και τρία αναπληρωματικά μέλη της οργανωτικής επιτροπής.

β. Ο Οργανωτικός γραμματέας εκλέγεται με ψηφοφορία μεταξύ των τακτικών μελών της Ο.Ε. που λαμβάνεται με την συνήθη πλειοψηφία και απαρτία των 5/7 των μελών της. Σε περίπτωση κατά την οποία εκλείπουν, παραιτούνται ή απουσιάζουν συστηματικά τα τακτικά μέλη, αναπληρώνονται ή αντικαθίστανται με απόφαση της Δ.Η.Τ.Ο. σε συνέλευση από τα αναπληρωματικά κατά την σειρά κληρώσεώς τους.. Σε περίπτωση που τα μέλη της Ο.Ε. μείνουν λιγότερα από πέντε (5), γίνεται νέα κλήρωση κατά τα ανωτέρω ορισθέντα προς αναπλήρωση των μελών που λείπουν. Η θητεία των μελών αυτών λήγει με την θητεία της Ο.Ε. την οποία στελεχώνουν. Τα αναπληρούντα μέλη μπορούν να τεθούν εντός της κληρωτίδας για την επόμενη Ο.Ε. .

γ. Η οργανωτική επιτροπή και ο οργανωτικός γραμματέας έχουν μόνο οργανωτικές αρμοδιότητες, λειτουργούν δε και αποφασίζουν συλλογικά με απαρτία και πλειοψηφία του ½ των μελών του διοικητικού συμβουλίου. Είναι υπεύθυνη για την φροντίδα του χώρου που στεγάζει την Δ.Η.Τ.Ο., για την κατάρτιση της ημερήσιας διάταξης, για την τήρηση της αλληλογραφίας, την οργανωτική επαφή με άλλες Δ.Η.Τ.Ο. ή άλλους πολιτικούς χώρους, την γραμματειακή υποστήριξη και έχουν εν γένει την φροντίδα όλων των οργανωτικών θεμάτων. Η Δ.Η.Τ.Ο. με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών μπορεί να αναθέτει οργανωτικά καθήκοντα σε άλλα μέλη της, για ορισμένο θέμα και για ορισμένο χρόνο. Με την αυτή διαδικασία κληρώσεως επιλέγονται για ένα (1) έτος τρείς (3) υπεύθυνοι ταμειακής διαχείρισης των πόρων της Δ.Η.Τ.Ο. . Οι υπεύθυνοι ταμειακής διαχείρισης λειτουργούν συλλογικά και υποχρεούνται σε μηνιαία βάση να ενημερώνουν τα μέλη της Ο.Ε. και τα μέλη της Τ.Ο για την πορεία των οικονομικών και να καταθέτουν ένα προσχέδιο για τις βραχυμεσοπρόθεσμες υποχρεώσεις της Δ.Η.Τ.Ο. . Στο τέλος κάθε τριμήνου καταρτίζουν πρόχειρο ισολογισμό, ο οποίος μετά από διαβούλευση και συζήτηση εγκρίνεται ή απορρίπτεται από την συνέλευση της Δ.Η.Τ.Ο. .

6. Αρμοδιότητες

α. Οι αποφάσεις των Τ.Ο λαμβάνονται σε συνέλευση. Οι συνελεύσεις των Δ.Η.Τ.Ο. έχουν την αρμοδιότητα να κρίνουν για κάθε θέμα που αφορά το κίνημα και την κοινωνία. Μπορούν να υποβάλλουν προτάσεις, να κρίνουν επί αποφάσεων του κινήματος, να διενεργούν μελέτες και να πραγματοποιούν κάθε είδους εκδηλώσεις. Σε περιπτώσεις κρισίμων θεμάτων τα άλλα όργανα του κόμματος θέτουν υποχρεωτικά αυτά σε συζήτηση ενώπιον των Δ.Η.Τ.Ο. . Οι αποφάσεις των Δ.Η.Τ.Ο. είναι δεσμευτικές για τα όργανα του κινήματος. Η δέσμευση προκύπτει για την σχετικώς πλειοψηφούσα άποψη μεταξύ των Δ.Η.Τ.Ο. . Δεσμευτικότερη μεταξύ των αποφάσεων των Δ.Η.Τ.Ο. είναι αυτή που συγκεντρώνει πανελλαδικά των μεγαλύτερο αριθμό ψήφων αποδοχής. Τα όργανα του κινήματος είναι υποχρεωμένα να σεβαστούν την πλειοψηφούσα άποψη και να κινηθούν προς την κατεύθυνση της υλοποίησής της.

β. Οι συνελεύσεις των Δ.Η.Τ.Ο. είναι αρμόδιες να αποφασίζουν για όλα τα θέματα που τις αφορούν και όλα τα θέματα της εσωτερικής λειτουργίας τους με γνώμονα την δημοκρατία και τις αρχές του δημοκρατικού διαλόγου. Η ισότητα των μελών αποτελεί απαράβατη αρχή της λειτουργίας των Δ.Η.Τ.Ο. .

γ. Οι Δ.Η.Τ.Ο. βρίσκονται σε απαρτία όταν παρευρίσκονται στις συνελεύσεις τους δώδεκα (12) τουλάχιστον μέλη τους. Σε θέματα με γενικότερη σημασία οι Δ.Η.Τ.Ο. μπορούν με απόφασή τους να ορίζουν αυξημένη της ανωτέρω απαρτία που ισχύει μόνο για την συζήτηση του συγκεκριμένου θέματος και για την επόμενη μόνο συνέλευση. Οι Δ.Η.Τ.Ο. αποφασίζουν με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων στην συνέλευση μελών.

δ. Οι Δ.Η.Τ.Ο. είναι αποκλειστικά αρμόδιες για την εκλογή των οργάνων του κινήματος και των υποψηφίων ή υποψηφιοτήτων σε κάθε αιρετή θέση. Για τους υποψηφίους στις βουλευτικές εκλογές, το Πολιτικό Συμβούλιο ή το εκάστοτε αρμόδιο λιγότερο αντιπροσωπευτικό όργανο του κινήματος, έχει την αρμοδιότητα να επιλέξει το 20% των υποψηφίων αντικαθιστώντας τους τελευταίους επιλαχόντες κάθε νομού. Η εκπροσώπηση είναι αναλογική και ένας τουλάχιστον υποψήφιος εκλέγεται από τις Δ.Η.Τ.Ο. της επαρχίας προέλευσής του.

ε. Οι Δ.Η.Τ.Ο. μπορούν να θέτουν τις θέσεις τους προς διαβούλευση μέσω διαδικτύου. Με απόφαση των Δ.Η.Τ.Ο. που λαμβάνεται κατά πανελλαδική πλειοψηφία μπορεί ένα ζήτημα να τεθεί σε πανελλήνια διαδικτυακή ψηφοφορία. Σε κάθε Δ.Η.Τ.Ο. τηρείται δημόσια και ανοικτά προσβάσιμο αρχείο με τις απόψεις που προτάθηκαν και ψηφίστηκαν. Το κίνημα οφείλει να οργανώσει βάση δεδομένων ελεύθερα προσβάσιμη, όπου θα εκτίθενται οι αποφάσεις και απόψεις των Δ.Η.Τ.Ο. .Μέσω βήματος ανοικτού διαλόγου μπορούν οι Δ.Η.Τ.Ο. και τα μέλη τους να θέτουν ζητήματα προς επεξεργασία, συνδρομή, εξέταση και ψήφιση. Το κίνημα παρέχει τα απαραίτητα τεχνικά μέσα για την ασφαλή εκτέλεση των ανωτέρω.
στ.. Σε θέματα τοπικού ενδιαφέροντος δεσμευτικές κατά τα ανωτέρω είναι οι αποφάσεις των Δ.Η.Τ.Ο. της περιφέρειας ή του τόπου που αφορά το εκάστοτε ζήτημα.
ζ. Η συνέλευση της Δ.Η.Τ.Ο. είναι η μόνη αρμόδια για κάθε θέμα που αφορά την λειτουργία και την οργάνωσή της και μπορεί ελεύθερα με πλειοψηφία 3/5 των παρόντων μελών της να παύει ή να αντικαθιστά κάθε της όργανο. Η σχετική προς τούτο πρόσκληση πρέπει υποχρεωτικά να εγγράφεται στην ημερήσια διάταξη και να κοινοποιείται στα μέλη, με κάθε πρόσφορο τρόπο δέκα (10) τουλάχιστον ημέρες πριν την συνέλευση.

7. Επιτροπές

Για την μελέτη συγκεκριμένων θεμάτων οι Δ.Η.Τ.Ο. έχουν το δικαίωμα να συγκροτούν με απόφασή τους επιτροπές μελών τους, με εθελοντική συμμετοχή και όχι λιγότερα από πέντε (5). Η περαιτέρω συμμετοχή στις επιτροπές είναι δυνατή με απόφαση είτε της συνέλευσης είτε της ίδιας της επιτροπής. Οι επιτροπές έχουν δομή και αρμοδιότητες ανάλογες των Δ.Η.Τ.Ο. και αποφασίζουν για την λειτουργία τους με αποφάσεις τους λαμβανόμενες με απόλυτη πλειοψηφία. Τα πορίσματα και απόψεις των επιτροπών των Δ.Η.Τ.Ο. εισάγονται προς συζήτηση και έγκριση στις συνελεύσεις τους.

8. Οι συνελεύσεις συνέρχονται με κλήση του οργανωτικού γραμματέα που πρέπει να περιλαμβάνει και τα θέματα της ημερήσιας διάταξης. Η κλήση γνωστοποιείται στα μέλη της Δ.Η.Τ.Ο. με κάθε πρόσφορο μέσο δύο (2) τουλάχιστον ημέρες πριν την σύγκλησή της . Οι συνελεύσεις των Δ.Η.Τ.Ο. αποφασίζουν για κάθε θέμα που τις αφορά, ως και για τον χρόνο, τόπο και θέματα της επόμενης Δ.Η.Τ.Ο. . Είναι σκόπιμο οι ημέρες και ώρες σύγκλισης των συνελεύσεων να είναι σταθερές. Δέκα (10) μέλη της Δ.Η.Τ.Ο. με έγγραφη δήλωσή τους μπορούν να συγκαλούν έγκυρα συνέλευση, ανακοινώνοντας ταυτόχρονα και τα θέματα της ημερήσιας διάταξής της. Τα ανωτέρω ισχύουν κατ’ αναλογία και στην έκτακτη σύγκληση αυτή.
Με την σύμφωνη γνώμη της απόλυτης πλειοψηφίας των μετεχόντων μπορεί να συζητηθεί στην συνέλευση και θέμα εκτός ημερήσιας διάταξης. Ουδείς παρεμποδίζεται στην διαβούλευση και στην έκφραση των απόψεων και θέσεών του, με βάση τις αρχές του δημοκρατικού διαλόγου και του σεβασμού των δικαιωμάτων των άλλων. Παρακώλυση των διαδικασιών απαγορεύεται. Οι Δ.Η.Τ.Ο. με απόφασή τους μπορούν να εξαιρέσουν αριθμό τοποθετήσεων εφόσον κρίνουν ότι αυτές δεν απηχούν πραγματικές νέες απόψεις, αλλά γίνονται προς παρακώλυση της διαδικασίας. Οι αποφάσεις των Δ.Η.Τ.Ο. οφείλουν να είναι σύμφωνες με τις αρχές της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού.

9. Το ΠΑΣΟΚ οφείλει να εξασφαλίζει στα μέλη των Δ.Η.Τ.Ο. συνεχή, ανοικτά και ελεύθερα προγράμματα παιδείας και εκπαίδευσης μέσω του διαδικτύου, τα οποία δεν μπορούν να είναι λιγότερα κάθε φορά από οκτώ (8). Οι Δ.Η.Τ.Ο. έχουν την δυνατότητα να αποφασίσουν για το αντικείμενο και περιεχόμενο των προγραμμάτων αυτών. Η πρόσβαση στα προγράμματα αυτά και στο διαδίκτυο μέσω των Η/Υ των Δ.Η.Τ.Ο. είναι ελεύθερη για όλα τα μέλη τους.

10. Πειθαρχικά παραπτώματα.

Οι Δ.Η.Τ.Ο. πρέπει να αποφεύγουν τους πειθαρχικούς ελέγχους, αφού σκοπός τους είναι η ελεύθερη διατύπωση και ανάπτυξη απόψεων. Ο πειθαρχικός έλεγχος πρέπει να ασκείται με ιδιαίτερη φειδώ και κατά βάση για παραπτώματα που αποτελούν παραβάσεις του κοινού δικαίου ή των κανόνων δημοκρατικής λειτουργίας που θεσπίζονται στις Δ.Η.Τ.Ο.

Οι Δ.Η.Τ.Ο. είναι αρμόδιες για την επιβολή πειθαρχικών κυρώσεων στους μετέχοντες σε αυτές, αποφασίζοντας με πλειοψηφία των 2/3 των παρόντων μελών που δεν μπορεί να είναι λιγότερα από τριάντα (30). Οι Δ.Η.Τ.Ο. οφείλουν να κρίνουν με βάση την βαρύτητα κάθε παραπτώματος και να ψηφίσουν σε συνέλευση κώδικα παραπτωμάτων.

11. Διαφθορά

Τα μέλη των ΔΗ.Τ.Ο. συζητούν ζητήματα διαφθοράς, διαπλοκής ή κατάχρησης εξουσίας που αφορούν μέλη τους. Οι συζητήσεις γίνονται με την παρουσία του θιγομένου. Ο θιγόμενος εφόσον ληφθεί σχετική απόφαση καλείται να παύσει την συμπεριφορά που θίγει το ΠΑΣΟΚ, την ΔΗ.Τ.Ο. και τα μέλη της. Εάν εξακολουθήσει, με νεότερη απόφαση που δημοσιεύεται διαγράφεται αιτιολογημένα από μέλος της ΔΗ.Τ.Ο. και του ΠΑΣΟΚ.

Τα μέλη των ΔΗ.Τ.Ο. προκειμένου να γίνουν μέλη της παραιτούνται ρητά του δικαιώματος να μηνύσουν, εγκαλέσουν ή ασκήσουν αγωγή εναντίον άλλων μελών της ΔΗ.Τ.Ο. για τις αναφορές και τις θέσεις τους επί τέτοιων ζητημάτων.
Οποιος παραβιάσει την ανωτέρω αρχή διαγράφεται αυτοδίκαια από μέλος της ΔΗ.Τ.Ο., του ΠΑΣΟΚ και από όλα τα όργανά του.

 

Αρθρο 21

Με τους αυτούς όρους και προϋποθέσεις και ανάλογους κανόνες λειτουργίας μπορούν να συγκροτούνται οργανώσεις μέσω του διαδικτύου. Για τα τοπικά θέματα που αφορούν τα μέλη τους, αυτά μπορούν να μετέχουν σε οργανώσεις τοπικού χαρακτήρα.

Αρθρο 22

Οργανώσεις επαγγελματικού ή άλλου ειδικού προσανατολισμού μπορούν να ιδρύονται μόνο με συμβουλευτικό ή οργανωτικό χαρακτήρα χωρίς συμμετοχή στις αποφάσεις του κινήματος.

Άρθρο 23 Δευτεροβάθμιες οργανώσεις τοπικού χαρακτήρα.

1.         Οι ΔΗ.Τ.Ο. μπορούν με απόφασή τους να ιδρύουν δευτεροβάθμιες οργανώσεις σε επίπεδο, νομού, περιφέρειας ή οποιουδήποτε άλλου προσδιορισμού επιθυμούν και κρίνουν σκόπιμο. Για την ίδρυση και την συμμετοχή μίας ΔΗ.Τ.Ο. σε δευτεροβάθμια οργάνωση απαιτείται απόφαση των μελών της που λαμβάνεται με την συνήθη απαρτία και πλειοψηφία.

2.         Οι ιδρυόμενες δευτεροβάθμιες οργανώσεις μπορούν να έχουν μόνο συντονιστικό ή οργανωτικό χαρακτήρα και αρμοδιότητες. Η άσκηση κάθε άλλης αρμοδιότητας δεν είναι δυνατή. Οι αποφάσεις των δευτεροβάθμιων οργανώσεων για τα θέματα που τις αφορούν δεν δύνανται να έχουν δεσμευτικό χαρακτήρα παρά μόνο για απλά συντονιστικά ή οργανωτικά ζητήματα. Δεν έχουν επίσης την δυνατότητα πολιτικής πρότασης στις ΔΗ.Τ.Ο..

3.         Οι ΔΗ.Τ.Ο. μετέχουν στις δευτεροβάθμιες οργανώσεις με ίσο αριθμό εκπροσώπων.

4.         Οι δευτεροβάθμιες οργανώσεις λειτουργούν εσωτερικά με ανάλογη εφαρμογή των όρων που ισχύουν για τις ΔΗ.Τ.Ο. και πάντα δημοκρατικά. Σε περίπτωση έντονων διχογνωμιών αρμόδιες για την επίλυση των ζητημάτων είναι οι ΔΗ.Τ.Ο.  που μετέχουν σε αυτές.

5.         Τα κεντρικά όργανα του κινήματος μπορούν να προτείνουν στις ΔΗ.Τ.Ο. την δημιουργία δευτεροβάθμιων οργανώσεων με τα ανωτέρω πάντα χαρακτηριστικά και αρμοδιότητες.

6.         Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση για την δημιουργία, την διάλυση  ή διάσπαση των ΔΗ.Τ.Ο., όπως και για κάθε θέμα που αφορά την συμμετοχή σε αυτές, ανήκει στις ΔΗ.Τ.Ο. .

 

Νοέμβριος 17, 2007

ΤΟ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ : ΕΝΑ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ

ΤΟ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ: ΕΝΑ ΑΙΩΝΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ 

(Θεώρησα αναγκαίο να συμπληρώσω το προηγούμενο κείμενό μου με μερικά πράγματα που δεν γράφτηκαν) 

Α.        Προσπαθώντας να συλλάβω την έννοια και την αναγκαιότητα του καταναλωτικού κινήματος, άρχισα να σκάβω, ως τυμβωρύχος της ιστορίας του ανθρώπου έψαχνα βαθειά να βρω τον θησαυρό που κρύβει, τελικά έφτασα μέχρι τα παγωμένα σπλάχνα της, μέχρι την αρχή της παρουσίας του ανθρώπου πάνω στην γη … .  

Δεν θα εξετάσω αν ο άνθρωπος φτιάχτηκε ή αν ήρθε από αλλού ή αν εξελίχθηκε ως είδος από τον πίθηκο. Αυτό όμως που εννόησα γυρνώντας προς τα πίσω θαρρώ πως είναι ένα κλειδί για το παρόν και το μέλλον.

Ο άνθρωπός από την αρχή της παρουσίας του πάνω στην γη έχει την ανάγκη να καταναλώνει: να τρέφεται πρώτα απ’ όλα, να ντύνεται, να βρίσκει στέγη – καταφύγιο από τους εχθρούς του, να ερωτεύεται, να αναπαράγεται, να επιβιώνει ως άτομο, ως κοινωνία – αγέλη, ως είδος. Πρόκειται για μία βιολογική λειτουργία – αναγκαιότητα που υπακούει στα βασικά ένστικτα – βιολογικές ανάγκες και τίθεται σε αντικερασμό ενός άλλου φόβου: του φόβου του θανάτου.  Τα βασικά αυτά στοιχεία (εκτός από το θέμα του φόβου του θανάτου) δεν άλλαξαν ποτέ, ούτε θα αλλάξουν, όχι μόνο για τον άνθρωπο αλλά για κανένα έμβιο όν πάνω στην γη.

Στην χρεία της κατανάλωσης – που δεν είναι τίποτα άλλο από την χρεία της επιβίωσης βιολογικής και αγελαίας και στην αντιμετώπιση του φόβου του θανάτου – βασίστηκαν και δομήθηκαν οι πρώτες εξουσίες.

          Ο 1ος ηγέτης – αρχηγός – «κεφαλαιούχος» ήταν αυτός που είχε την τύχη, την διάπλαση ή το μυαλό να σκοτώσει κάποιο ζώο. Στην αρχή ίσως να μην υπήρχαν ανταλλάγματα, κάποια στιγμή μέσα στην αγέλη – κοινωνία ίσως να τον σκότωσαν και αυτόν οι άλλοι για να του πάρουν την τροφή. Ομως αυτός ο ίδιος είναι ο 1ος άνθρωπος που κάποια στιγμή δημιούργησε την έννοια της εξάρτησης των άλλων από αυτόν και τα αγαθά του. Σύντομα, ο κεφαλαιούχος μετατράπηκε στον πρώτο αρχηγό, στον πρώτο «ηγέτη» …  . Δεν μπορώ να πω με βεβαιότητα, εάν αυτό που τον έκανε να «εκμεταλλευτεί» ατομικά το «κεφάλαιό», ήταν η ικανοποίηση άλλων αναγκών βιοτικών, ψυχισμικών ή μεικτών. Δηλαδή εάν το κεφάλαιό του χρησιμοποιήθηκε για την κάλυψη άλλων βιοτικών αναγκών ή για την ικανοποίηση ψυχικών αναγκών (επιβολή μέσα στην αγέλη) ή εάν ήταν και τα δύο ή κάτι άλλο. Αυτό μόνο στα βάθη της ανθρώπινης ιστορίας και φύσης μπορούμε να το ανακαλύψουμε. Η πραγματικότητα όμως είναι ότι το «κεφάλαιο» αυτό χρησιμοποιήθηκε, αναλώθηκε και έγινε αντικείμενο εξουσιαστικής φύσης απέναντι στα άλλα μέλη της κοινότητας – αγέλης.   

Κάποια στιγμή, όμως, κάπως έτσι, από την ανάγκη της κατανάλωσης που είναι ανάγκη επιβίωσης, γεννήθηκε η ατομική ιδιοκτησία, κυρίως ως χρηστικό πλεονέκτημα, κάπως έτσι δημιουργήθηκαν οι πρώτοι στρατοί, πεινασμένων λακέδων που προστάτευαν τον «κύριο της τροφής» και την τροφή μαζί, παίρνοντας ένα ξεροκόμματο, ένα μερίδιο για να την προστατεύουν.

Ετσι γεννήθηκε η εξουσία και πάνω στο κεφάλαιο τροφή και κάλυψη βιοτικών αναγκών δομήθηκε ένας ολόκληρος μηχανισμός υπηρετών του «κεφαλαιούχου». Πλέον ο ηγέτης είχε την δυνατότητα να μην πολυκυνηγά, να σκέπτεται πως θα διατηρήσει και θα επαυξήσει την δύναμή του, την «περιουσία» του, πως θα επιβάλλει την κυριαρχία του στα άλλα μέλη της αγέλης, πως αυτός θα νικήσει τον θάνατο είτε με την γονιδιακή συνέχειά του (τέκνα) είτε με την θεϊκή «παρέμβαση». Κάπως έτσι, με το ζητούμενο του «έχειν» και του «είναι»  έγιναν και οι πρώτοι πόλεμοι, οι πρώτοι κατακτητικοί ιμπεριαλισμοί. Με την παροχή τροφής και ασφάλειας εξημερώθηκαν τα πρώτα «άνοα» ζώα για να γίνουν και τα ίδια τροφή μετά, αλλά και για να αποτελέσουν ιδιοκτησία και αντικείμενο εκμετάλλευσης από τους κυρίους τους, έναντι των λοιπών μελών της κοινότητας. 

Κάπως έτσι δομήθηκαν οι πρώτοι εξουσιαστικοί μηχανισμοί. Πάνω στο «έχειν», δομήθηκε και ένα διαφορετικό «είναι», ως συνειδητοποίηση  και εκμετάλλευση του «έχειν». Πλέον ο «ηγέτης» εύρισκε ρόλους για τον καθένα κι όταν ερχόταν η πείνα στην αγέλη και αγρίευαν τα πράγματα αυτός γινόταν πιο ισχυρός, μέχρι που έφτασε να επικαλείται τον Θεό, ακόμα και ως πατέρα του και τους νόμους που του υπαγόρευσε. Το «είναι» δομήθηκε μέσα από την χρήση του «έχειν». Οταν κάτι από τα δύο αυτά στοιχεία του «είναι» και του «έχειν» εμφανώς απουσίαζε από τον «κεφαλαιούχο» επερχόταν η ανατροπή του, από έναν άλλο φορέα του «έχειν» , που στηριζόταν αρχικά μόνο ή πάντα στο δομημένο «είναι» του προηγουμένου, που συχνά παρουσιαζόταν ως σύστημα θεόσταλτων κανόνων και ως ένα προσωπικό αλισβερίσι μεταξύ θεού και φορέα του «εχειν» και του «είναι». Στην πορεία, όταν η κάλυψη του βιωτικού «έχειν» έγινε κτήμα των περισσοτέρων, των πολλών, αποδομήθηκε το υπάρχον «είναι» (που στηριζόταν στο «έχειν» του ενός ή των λίγων) και μέσα από συναποφάσεις των πολλών, της πλειονότητας, γεννήθηκε στην Ελλάδα το «είναι» της πραγματικής δημοκρατίας και καταργήθηκε το «έχειν» και «είναι» του ενός ή των λίγων. Τους, κατά την γνώμη μου, όρους δόμησης και αποδόμησης του «έχειν» και «είναι » της δημοκρατίας επιφυλάσσομαι να εκθέσω σε άλλο κείμενό μου.     

Εν συνεχεία και αφού η αποδόμηση του παλαιού «είναι» ήταν πλήρης, σε περιόδους δύσκολες για το «έχειν» , ο Πλάτωνας στηριζόμενος στον Ηράκλειτο, εφηύρε την μεταφυσική των κανόνων του «είναι», ως νέα συνιστώσα στην πολιτική σκέψη : Ο Σωκράτης εκτελείται υπακούοντας στην μεταφυσική του «είναι» που εσφαλμένα κατά τον Πλάτωνα δεν θέσπισαν οι «άριστοι» – «καλοί  κ αγαθοί», αλλά  η εσφαλμένη συλλογική αντίληψη των αδαών – όλων. Μέσα στην ίδια συλλογιστική ήδη είχε προδομηθεί και προεκφραστεί από τους σοφιστές η ατομική αναγκαιότητα ενός άλλου παράγοντα: του «δει έχειν και είναι», ως παράγοντας διαμόρφωσης  και του συλλογικού «δει έχειν και είναι».  Και για το ζήτημα αυτό επιφυλάσσομαι να εκθέσω την άποψή μου.  

 Η δημοκρατία έπαυσε να υφίσταται όταν το «έχειν» των πολλών ξαναέγινε δύσκολο και δομήθηκαν νέα «έχειν» των ολίγων ή του ενός που επανήλθαν στον καθορισμό του «είναι». Παράλληλα όμως συνέχιζε πλέον να υπάρχει και το «δει έχειν και είναι» , το οποίο για πολλούς αιώνες παρεμποδιζόταν στην έκφρασή του από το «μή έχειν» και τους κανόνες του «είναι» που απαγόρευαν ή καθιστούσαν σχεδόν αδύνατη την αναζήτηση του «δει έχειν και του δει είναι».  Από την αναγέννηση και μετά το πλάτεμα του «έχειν» επανέφερε την αναθεώρηση του «είναι» και των κανόνων του. Κάπου εκεί ξεκινά και η επανεμφάνιση του «δει έχειν» και του «δει είναι» που καταντά λόγω του ατομικιστικού χαρακτήρα με τον οποίο προβάλλεται σημαντικός παράγοντας στο οπλοστάσιο της συντήρησης που πλέον εδώ και πολλά χρόνια πέρασε στην φάση του «υπέρ-έχειν» και «υπέρ-είναι», σε μία  νέα αλαζονική, αλλά και ματαιόδοξη στην πραγματικότητα, αντίληψη της ατομικότητας. Στην κοινωνία – αγέλη πλέον οι ίδιες οι παλαιές δομές διαμορφώνονται ανάμεσα στο «μη έχειν» , στο «εχειν», στο «δει έχειν» και στο «υπέρ έχειν» που καθορίζουν αποκλειστικά και ανάλογα με την δυναμική τους, το ατομικό και συλλογικό «είναι». Αναπαράγεται συνεπώς στην ουσία του το μοντέλο της σπηλιάς – ζούγκλας. Για το δικό μας συλλογικό και ατομικό «δει» είναι ευνόητο ότι πρέπει να προτιμήσουμε το μοντέλλο εκείνο σύμφωνα με το οποίο το «είναι» δεν καθορίζεται από το «έχειν», θωρακίζοντας την συνολική συλλογική  βιωτική επάρκεια του «έχειν» , ώστε να μην ξαναβγούν στην επιφάνεια τα ατομικιστικά «δει έχειν» και  «δει είναι» και προστατεύοντας ελευθεριακά το «έχειν» και το «είναι» από την ατομική και συλλογική αλαζονεία.       

Επανέρχομαι στο προηγούμενο κείμενό μου με κάποιες διαπιστώσεις: ότι από το «προπατορικό αμάρτημα» μέχρι σήμερα, η εξουσία δομήθηκε πάνω στην ανάγκη για επιβίωση, στην βιοτική – βιολογική χρεία κάλυψης των  πιο πάνω αναγκών, υλικών και «ψυχολογικών», πάνω στην κατανάλωση των «αγαθών», πάνω στην εξάρτηση για επιβίωση και ψυχολογική ισορροπία.

Καθώς οι αιώνες κύλισαν, το ίδιο μοντέλο παρέμεινε, δεν άλλαξε ποτέ … . Όμως η αλήθεια υπάρχει μέσα μας, την ξέρουμε, δεν χρειάζεται ο «τυμβωρύχος» για να την καταλάβουμε, απλά υποκύπτουμε στις ανάγκες μας, αυτές εκμεταλλεύονται χιλιάδες χρόνια τώρα, οι ιδιοκτήτες, οι «κάτοχοι των μέσων» διαβίωσης, στις ίδιες ή εφευρίσκοντας νέες ανάγκες, υλικές και ψυχολογικές, για να διατηρείται ο τυχαίος και άνισος «νόμος» της αγέλης. Και οι ίδιοι ματαιόδοξοι δεν αντιλαμβάνονται ότι θα τους ξεπεράσει ο αιώνιος νόμος του βιολογικού θανάτου.

            Κάποιες στιγμές όταν οι περισσότεροι άνθρωποι μιας κοινωνίας – αγέλης κατάφεραν να αποκτήσουν το επίπεδο ευδαιμονίας, υλικής και ψυχολογικής, που τους εξασφάλιζε την ανεξαρτησία τους, απαίτησαν να καταργηθούν οι βασιλιάδες ηγέτες, μετά από αυτούς οι τύραννοι και γεννήθηκε στον τόπο μας, η Δημοκρατία, που εκφράζει την ισότητα των πολιτικών δικαιωμάτων, την ισότητα στην ελευθερία.

            Όπως καλά γνωρίζει όποιος αντιλαμβάνεται την ιστορία σαν ροή πληροφοριών και αξιών, η ανισότητα και η ανεπάρκεια επανήλθε και μαζί με αυτήν το σκοτάδι των «ηγετών», που φρόντιζαν πάντα να έχουν πολλά και επαρκή ενώ οι υπόλοιποι να μην έχουν τα απαραίτητα αγαθά επαρκούς διαβίωσης.

Β.          «Γιατί τα γράφεις όλα αυτά τα στοιχεία πολιτικής φιλοσοφίας σε ένα άρθρο για το καταναλωτικό κίνημα;» θα αναρωτηθούν κάποιοι και κάποιες από εσάς, «τι σχέση έχουν;».

            Εχουν σχέση, διότι το καταναλωτικό κίνημα πρέπει να εννοήσει τον τεράστιο πολιτικό και κοινωνικό ρόλο του. Το καταναλωτικό κίνημα και η κοινωνία όλη πρέπει να εννοήσει ότι το παιχνίδι της ανεπάρκειας των βασικών βιοτικών υλικών και ψυχολογικών αγαθών, η αδυναμία εξασφάλισης αυτών δια βίου, ως συνώνυμο της επιβίωσης και της ισορροπίας, εξακολουθεί να ελέγχει την ζωή του πολίτη, την ζωή του ανθρώπου και να τον κρατά δέσμιο των εξουσιών όσων έχουν και ελέγχουν. Η ιστορία της αγέλης προβάλλεται ως ταινία, σε μεγαλύτερη αίθουσα και σε μεγαλύτερο ακροατήριο. Αυτοί, οι ελάχιστοι που έχουν στην κυριότητά τους τα αγαθά, φροντίζουν να μην έχουν οι άλλοι, οι πολλοί για να μπορούν να βρίσκουν εύκολα ανθρώπους πρόθυμους να τους προσφέρουν τις υπηρεσίες τους, ανθρώπους αδύναμους και ανίκανους να αντισταθούν στην έλλειψη των βασικών βιοτικών αναγκών.

            Το καταναλωτικό κίνημα οφείλει από τούτο να ξεκινά τους αγώνες του: να απαιτήσει το δικαίωμα όλων στην απόκτηση των βασικών βιοτικών, υλικών και ψυχολογικών – πνευματικών αγαθών, χωρίς παραχωρήσεις από τους πολίτες. Αυτός πρέπει να είναι ο σαφής πρωταρχικός του στόχος που του προσδίδει τον ουσιαστικό κοινωνικό χαρακτήρα. Το καταναλωτικό κίνημα πρέπει να συνειδητοποιήσει τον κοινωνικό του ρόλο, να παρέμβει και να αγωνιστεί για να έχουν όλοι την δυνατότητα να αποκτήσουν τα βασικά βιοτικά αγαθά, χωρίς να παραχωρούν ένα κομμάτι από τον εαυτό τους σε αυτούς που έχουν την κυριότητα ή την διαχείριση των αγαθών.

Το καταναλωτικό κίνημα οφείλει να παρεμβαίνει στην διαιώνιση της ιστορίας της αγέλης με σκοπό να πάψουν οι εξαρτήσεις και να απελευθερωθούν οι άνθρωποι. Είναι σαφής, πολιτικός, σημαντικός και πολύπλευρος ο ρόλος που οφείλει να διαδραματίσει στο μέλλον.

 Γ. 1.       Με ένα τεράστιας αξίας κείμενό του ο Ν.Μ., έθεσε και προσδιόρισε την λειτουργική πολιτική αξία του καταναλωτικού κινήματος. Εκείνο που βαθιά εντυπώθηκε στην σκέψη μου από την ανάλυση του Ν. Μ. είναι η θέση του ότι τα κέρδη των αγώνων του εργατικού κινήματος ματαιώνονται και καθίστανται άνευ ουσίας όταν κατά την κατανάλωση αγαθών δεν υπάρχει ένα αντίστοιχο κίνημα που να γίνεται φραγμός στην κερδοσκοπία, καθώς αυτή έρχεται να εκμηδενίσει τα όποια μισθολογικά κέρδη των εργαζομένων. Είναι εξαιρετικά εύκολο να εννοήσουμε τα ανωτέρω, εάν σκεφτούμε την μείωση των αποδοχών των εργαζομένων ως προς την αγοραστική τους αξία, παίρνει δηλ. αύξηση 50 Ευρώ μηνιαίως ο εργαζόμενος αλλά αυτή «αναλώνεται» όχι σε κάποιες νέες δυνατότητες, αλλά στην αύξηση των τιμών των προϊόντων και των υπηρεσιών.  

2.       Το ζήτημα έχει μεγάλη και ουσιαστική κοινωνική και πολιτική αξία, καθώς, το μεν εργατικό κίνημα έχει τις δομές και αρχές του και προσπαθεί να λειτουργήσει στο πλαίσιο της σχέση εργασίας και των αποτελεσμάτων της, το δε καταναλωτικό κίνημα στερείται ακόμα και εννοιολογικού ορισμού, με αποτέλεσμα «καταναλωτικό κίνημα» να θεωρούνται κάθε είδους ανάξια λόγου μορφώματα και πρόσωπα με αντίστοιχες πρακτικές και θέσεις.  

3.       Ξεκινώντας από το γεγονός ότι ορισμός της έννοιας του «καταναλωτικού κινήματος» και συνακόλουθα και των ενώσεων καταναλωτών δεν υφίσταται, αλλά ο καθένας το εννοεί όπως ο ίδιος θέλει, θαρρώ ότι θα ήταν αναγκαίο να εισέλθουμε στην προσπάθεια ψηλάφησης, κατανόησης και καθορισμού κάποιων βασικών εννοιών και αρχών.

Τι θα μπορούσαμε να ορίσουμε σήμερα ως ένωση καταναλωτών ;

Συστημικά και θεσμικά υπάρχει ο κλασσικός νομικός ορισμός που εκφράζει και την θέση του κράτους – κυβέρνησης, ότι ενώσεις καταναλωτών είναι ενώσεις προσώπων που έχουν νομική προσωπικότητα και σκοπό (μοναδικό κατά την απαράδεκτη επιταγή του νόμου) την προστασία των καταναλωτών, λειτουργούν δε σύμφωνα με τα ειδικώς και δεσμευτικώς οριζόμενα στο νόμο.

Είναι αυτό αρκετό όμως για να αντιληφθούμε και να δημιουργήσουμε καταναλωτικό κίνημα;

Σίγουρα όχι και ποιος τελικά βούλεται και επιδιώκει την μη ύπαρξη πραγματικού ουσιαστικού καταναλωτικού κινήματος;   

Είναι σαφές: το σύστημα, το υπάρχον «είναι»  έχει επιλέξει το ρόλο του «καταναλωτικού κινήματος» που το βολεύει και το εξυπηρετεί στην διατήρησή του. Ο,τιδήποτε πέρα από τους ορισμούς του νόμου που θέσπισε απαγορεύεται, είναι παράνομο και δεν είναι καταναλωτικό κίνημα. Το κίνημα κατά την θεσμική συστημική αντίληψη πρέπει να είναι αυτό, το ελεγχόμενο, μίζερο, λίγο και προδιαγεγραμμένο από το σύστημα.

Είναι σαφές για εμάς ότι δεν μπορούμε να σταθούμε στην συστημική αντίληψη του καταναλωτικού κινήματος, στην λειτουργία του ως μηχανισμού συντήρησης ενός τέτοιου συστήματος, ενός ελεγχόμενου «συνδικαλισμού» που στηρίζει το σημερινό «είναι». Είναι αναγκαίο να ξεπεράσουμε τις δομές που ασφυκτικά θέτει το σύστημα, να σκεφτούμε, να προτείνουμε και να  δημιουργήσουμε νέες δομές που δεν μπορεί να ελέγξει. Οι μορφές, κανόνες και θεσμοί αυτοί πρέπει να έχουν ως σκοπό την δημοκρατική τροποποίηση του «είναι». Σήμερα το καταναλωτικό κοινωνικό κίνημα πρέπει κατά την γνώμη μου να κινείται και στα δύο πλαίσια: και στο συστημικό για να καταφέρει να δημιουργήσει συνειδητοποιημένους πολίτες και να λειτουργήσει ως μοχλός συλλογικοτήτων, αλλά και στο αντι-συστημικό προτείνοντας νέες μορφές του «έχειν» και του «είναι», που απελευθερώνουν τον άνθρωπο από της εκμετάλλευση των βιοτικών- υλικών και ψυχολογικών – αναγκών του και δομούν ένα νέο ελεύθερο και δημοκρατικό γίγνεσθαι, ένα νέο «είναι» σε κάθε του επίπεδο.      

 

 4.       Το κίνημα πρέπει να έχει αρχές, θέσεις και επιδιώξεις, συγκεκριμένες πρακτικές, αλλά και θεωρητικό υπόβαθρο και τελικό σκοπό. Εάν δεν έχει προδιαγεγραμμένο σκοπό, δεν αποτελεί κίνημα, αλλά λιμνάζοντα ύδατα απλής διαχείρισης μιας πραγματικότητας που άλλοι δημιουργούν, έχει την εικόνα αστικού χάππενινγκ διαμαρτυρόμενων ηλιθίων.      

5.       Που τοποθετείται κοινωνικά και πολιτικά το καταναλωτικό κίνημα;

Το καταναλωτικό κίνημα θα πρέπει κατ΄ αρχήν να δεχθούμε ότι αποτελεί κίνημα ευρύτατα και συνολικά κοινωνικό, δεν αναφέρεται δηλαδή σε ορισμένα πρόσωπα, ομάδες ή ιδιότητες (επαγγελματικές, σωματικές κλπ.), αλλά αφορά το κοινωνικό σύνολο, σε όλη την ευρύτητά του. Τούτο είναι αυτονόητο, εάν αναλογιστούμε την λειτουργία της κοινωνίας – κράτους ως οικονομίας παραγωγής και κατανάλωσης σε κάθε επίπεδο.   

6.       Ως «φαινόμενο» και μόρφωμα κοινωνικό το καταναλωτικό κίνημα, εφόσον υφίσταται, έχει ταυτόχρονα και αξία – θέση πολιτική. Για να έχει όμως αληθή και όχι κατ’ επίφαση κινηματικό χαρακτήρα, για να αποκτήσει σάρκα και οστά, πρέπει να προσδιοριστούν με σαφήνεια οι επιδιώξεις του, οι αρχές και οι αξίες του, ακόμα και οι επιλογές του.

 7.       Αναφέρθηκα στον συνολικά κοινωνικό χαρακτήρα του καταναλωτικού κινήματος. Αυτό δεν σημαίνει ότι το καταναλωτικό κίνημα πρέπει να είναι «αταξικό», ότι δεν πρέπει να κάνει τις προτιμήσεις του και να θέτει τις προτεραιότητές του ως προς «αγαθό» που έρχεται να προστατεύσει.

 Ως κριτήρια των επιλογών – προτεραιοτήτων του καταναλωτικού κινήματος θα πρέπει να θέσω:

–        την μαζικότητα των φαινομένων, δηλ. πόσους περισσότερους αφορά μία πρακτική στον τομέα της κατανάλωσης 

–        την επιλογή των στόχων με βάση την χρεία κοινωνικής προστασίας των οικονομικά αδυνάτων προσώπων και κοινωνικών τάξεων.         

Φέρνω ένα παράδειγμα που αφορά αμφότερα τα κριτήρια: υφίσταται π.χ. μία υπέρογκη αύξηση των τιμών στο παιδικό γάλα και μία κυρία που διαμαρτύρεται για την ποιότητα της πανάκριβης γούνας που αγόρασε απαιτώντας άμεση συνδρομή. Η επιλογή του καταναλωτικού κινήματος για άμεση δράση είναι σαφώς αυτή του γάλακτος, καθώς αφορά περισσότερους και δημιουργεί βιοτικά προβλήματα στους οικονομικά αδύναμους και τα παιδιά τους.[1] 

8.       Το καταναλωτικό κίνημα έχει επίσης άξονες κύριας δράσης που αποτελούν και τους στόχους του μέσα στο συστημικό, αλλά και στο αντι-συστημικό πλαίσιο της λειτουργίας του :

–        Κερδοσκοπία – αισχροκέρδεια

–        Ποιότητα (ζωής, προϊόντων, υπηρεσιών)       

–        Εξασφάλιση σε όλους της δυνατότητας κάλυψης των βιοτικών – υλικών και ψυχολογικών αναγκών. 

–        Δημοκρατία (πραγματική και όχι κατ’ επίφαση).

9.       Είναι σαφές ότι το καταναλωτικό κίνημα παρά την ευρύτητα των προσώπων στα οποία απευθύνεται και τα οποία αφορά, οφείλει να έχει τις επιλογές του, επιλογές βαθειά πολιτικές με την ιδιαίτερη κοινωνική τους αξία και σημασία.

Το καταναλωτικό κίνημα οφείλει να μετέχει των πολιτικοκοινωνικών φαινομένων υπέρ των ανθρώπων που είναι αποκλεισμένοι από τα αγαθά, υπέρ των ανθρώπων που βιώνουν την ανεπάρκεια, υπέρ των ανθρώπων που καταπιέζονται ψυχολογικά με χίλιους δυο τρόπους και μεθόδους.  

Το καταναλωτικό κίνημα έχει ως στόχο την κατάργηση των ανισοτήτων και των μηχανισμών που δημιουργούν τα ανωτέρω φαινόμενα : της κερδοσκοπίας, της έλλειψης ποιότητας, της ανεπάρκειας κάλυψης των ανωτέρω αναγκών.  

Το καταναλωτικό κίνημα δεν μπορεί να αρκείται σε ρόλο παρατηρητή των τεκταινομένων, των πρακτικών της αγοράς, των θεσμών και όρων που δημιουργεί, δεν μπορεί επίσης να παίζει ρόλο απλώς συμπληρωματικό των κρατικών αδυναμιών. Το καταναλωτικό κίνημα οφείλει να έχει θέση για τους μηχανισμούς ανισοτήτων και ανεπαρκειών από την γενεσιουργό τους αιτία μέχρι την κατάλυσή τους, που αποτελεί και τον τελικό στόχο του. Στο σημερινό γίγνεσθαι τα κοινωνικά κινήματα έχουν ως στόχο την αυτοκατάργηση τους, την παύση της αξίας και χρησιμότητάς τους, αφού τούτο θα σήμαινε την επίτευξη των σκοπών τους (π.χ. οικολογικό κίνημα, αντιπολεμικό κίνημα).   

Ετσι μόνο μπορεί να αποτελέσει κοινωνικό κίνημα το καταναλωτικό, με την σαφή παρέμβαση στους μηχανισμούς και στην δημιουργία τους, αλλιώς θα συνεχίσει να λειτουργεί ως θεραπαινίδα, ως εθελόντρια του ερυθρού σταυρού[2], λειτουργώντας μόνο παραπληρωματικά στις ανάγκες ενός κοινωνικοοικονομικού συστήματος που διαρκώς παράγει προβλήματα και προβληματικές συνθήκες. 

10.      Είναι σαφές λοιπόν ότι το καταναλωτικό κίνημα χρειάζεται λόγο και σκοπό ουσιαστικά πολιτικοκοινωνικό, ώστε να αποκτήσει σάρκα και οστά και να λειτουργήσει ως κοινωνικό κίνημα αρχών με συγκεκριμένες επιδιώξεις, σκοπούς και πολιτικές.

Θέτω παρακάτω την άποψή μου για τους στόχους του κινήματος ως προς τα ανωτέρω βασικά ζητήματα της πολιτικής του: 

Α.      Αισχροκέρδεια – Κερδοσκοπία

Μία πρόταση νόμου, με ένα μόνο άρθρο που θα ορίζει την έννοια της αισχροκέρδειας ανά κλάδο δικαιοπραξίας. Το ποσοστό επιτρεπτού κέρδους θα πρέπει να ορίζεται επί του καθαρού κέρδους και να επιτρέπει σε όλους την πρόσβαση στο προσφερόμενο αγαθό – υπηρεσία.   

Β.      Ποιότητα (ζωής, προϊόντων, υπηρεσιών).          

Πολυσύνθετος στόχος που πρέπει να λαμβάνει υπόψη του και να καλύπτει σειρά κριτηρίων – παραμέτρων όπως τις βιοτικές – ψυχολογικές ανάγκες, την υγεία, την ασφάλεια κλπ. . Αναγκαία για την επίτευξη του στόχου αυτού είναι η άμεση σύνδεση με τα λοιπά κινήματα και η επιστημονική γνώση.     

Γ.      Εξασφάλιση σε όλους της δυνατότητας κάλυψης των βιοτικών – υλικών και ψυχολογικών αναγκών.          

 Είναι το ουσιαστικό κοινωνικοπολιτικό στοιχείο, καθώς και το αναγκαίο για την ουσιαστική απελευθέρωση του ανθρώπου, από κάθε είδους εξαρτήσεις. Το καταναλωτικό κίνημα μπορεί να συμβάλλει σε αυτό με σειρά δράσεων όπως λαμβάνοντας θέση επί των δομών των ανισοτήτων και ανεπαρκειών, προτείνοντας δράσεις, διαχέοντας γνώση και παιδεία στην κοινωνία, με κοινές δράσεις με άλλα κινήματα που δρουν στην κοινωνία και έχουν τους αυτούς σκοπούς.   

Δ.       Δημοκρατία

           Αναφέρομαι βέβαια στην πραγματική, ανόθευτη άμεση δημοκρατία, στην δημοκρατία της πρότασης και της απόφασης για όλα, στην δημοκρατία του «άρχειν και άρχεσθαι» . Το καταναλωτικό κίνημα πρέπει να είναι άμεσα δημοκρατικό, πρέπει να δομεί θεσμούς άμεσης δημοκρατίας, να δείχνει τον δρόμο για την απελευθέρωση του ανθρώπου, το μέσο και τον σκοπό, όπως προκύπτει από την διαβούλευση όλων και την θέση, αν όχι όλων, των πολλών. Θεσμικά, συστημικά ή αντι-συστημικά, η δημοκρατία αποτελεί αναγκαιότητα για το καταναλωτικό κίνημα, καθώς σκοπός του δεν είναι το ατομικό «έχειν» ή «υπέρ-έχειν», αλλά το συλλογικό «έχειν» που θα διαμορφώσει ένα νεό «είναι».

 Νομίζω ότι για τα θέματα αυτά πρέπει να αρχίσει ένας διάλογος, ουσιαστικός και αδέσμευτος ώστε να συμπληρωθούν ή ακόμα και να τροποποιηθούν οι ανωτέρω θέσεις.  

Θαρρώ πως η διατύπωση αρχών και θέσεων είναι αναγκαία για την πραγματικού κινήματος που θα εκφράζει και θα εξυπηρετεί τις κοινωνικές και ανθρώπινες ανάγκες.     

 


[1] Το παράδειγμα δεν σημαίνει ότι η κυρία της γούνας θα μείνει απροστάτευτη και χωρίς συνδρομή, όμως θα περιμένει την σειρά της ανάλογα με την σημασία των άλλων θεμάτων που θα τεθούν.

[2] Τούτο δεν αποτελεί απαξίωση για το έργο των εθελοντριών, αλλά περιγραφικό όρο

 

Νοέμβριος 8, 2007

ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ

ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΛΕΙΠΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΖΩΗ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΛΕΙΠΕΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΜΑΣ:

ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ

Κίνημα και πολιτική δίχως στόχους και οράματα για την κοινωνία και τον άνθρωπο είναι ουσιαστικά μια προσπάθεια που δεν πρέπει καν να ξεκινάει. Δεν πρέπει δε να ξεκινάει διότι εγκλωβίζει ανθρώπους, ιδέες και συνειδήσεις σε μία προσπάθεια που δεν έχει αρχή, μέση και τέλος και τελικά έρχεται να λειτουργήσει ως θεραπαινίδα του ήδη υπάρχοντος συστήματος (το οποίο έχει έναν εγγενή και έναν φιλοσοφικό συντηρητισμό) και ως δικαιολογία για την ύπαρξη και την ενίσχυσή του.

Για όσους θέλουν να χαρακτηρίζονται, να λογίζονται και (αυτο)προσδιορίζονται ως σοσιαλιστές, δημοκράτες, αριστεροί, κομμουνιστές, αντιεξουσιαστές, αναρχικοί κλπ. το πολιτικό όραμα, οι πολιτικοί στόχοι για έναν σοσιαλιστικό μετασχηματισμό της κοινωνίας, αποτελεί εκ των, ων ουκ άνευ, στοιχείο της πολιτικής τους φιλοσοφίας και σκέψης, στοιχείο της πολιτικής τους δράσης και πρακτικής και πριν, από όλα τα ανωτέρω, το στοιχείο εκείνο που τους έκανε να αυτοπροσδιοριστούν και να ενταχθούν στον πολιτικό αυτό χώρο. Στην ουσία και στην βάση της η «αριστερά» δεν είναι τίποτε άλλο από ένα απόλυτης ανθρωπιστικής προέλευσης κίνημα που ζητεί πολιτική μετουσίωση στην κοινωνία και στην λειτουργία της.

            Στον χώρο του δημοκρατικού σοσιαλισμού το όραμα είναι ένα και κοινό: άμεση απόλυτη δημοκρατία, απόλυτη ισότητα των ανθρώπων, κοινή κτήση των μέσων παραγωγής με αλλαγή των κοινωνικών, πολιτικών και οικονομικών δομών και στόχων, που σκοπεύουν πλέον στην εξύψωση του ανθρώπου και όχι του κέρδους, στον τερματισμό της κατάστασης εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο, στην πανανθρώπινη παγκόσμια συλλογικότητα με όρους ισότητας, στην κατάργηση της κάθε είδους καταπίεσης και a priori – de iure εξουσίας, στην αχρήστευση και ως εκ τούτου κατάργηση του κράτους μηχανισμών και στην αντικατάστασή του από μια αυτοδιαχειριζόμενη συλλογικότητα της κοινωνίας, χωρίς εξουσίες εξωγενείς προς την θέλησή της, μιας κοινωνίας που αυτοδιαχειρίζεται την ύπαρξή της, που οδεύει προς και πραγματοποιεί την απόλυτη αταξική ισότητα – εξύψωση του ανθρώπου.

            Αυτό είναι το όραμα, ο στόχος που συνοδεύεται από πολλούς επιμέρους αντίστοιχους και εν ολίγοις αυτονόητους στόχους.

            Ο δημοκρατικός σοσιαλισμός επιδιώκει να μετασχηματίσει την σημερινή κοινωνία. Στην προσπάθειά του αυτή έρχεται αναγκαστικά σε ρήξεις και συγκρούσεις με τα κατεστημένα που επιδιώκουν να συντηρήσουν και να επαυξήσουν την ισχύ τους στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. Ο δημοκρατικός σοσιαλισμός δεν είναι αυτός που προκαλεί τις συγκρούσεις και τις ρήξεις, απλά γίνεται μέρος τους αναγκαστικά. Η επιθετικότητα, οι απαγορεύσεις, ο ιμπεριαλισμός όχι μόνο δεν είναι γνωρίσματα του δημοκρατικού σοσιαλισμού , ο οποίος εκ προοιμίου τιμά και αγωνίζεται για την ανθρώπινη αξία. Τα χαρακτηριστικά και οι πρακτικές αυτές ανήκουν στους αντιπάλους του, απλά ο δημοκρατικός σοσιαλισμός δεν σκύβει το κεφάλι στις επιδιώξεις τους.

Είναι σαφές πως ό,τι δεν συμφωνεί με τα δεδομένα και τους στόχους του δημοκρατικού σοσιαλισμού, όποιος καπιταλισμός ή άλλος … -ισμός δεν σέβεται την ανθρώπινη αξία και την λογίζει σαν μηχανή παραγωγής – κατανάλωσης, όποιος …-ισμός δεν εφαρμόζει άμεση αληθινή δημοκρατία με άμεση αποφασιστική αρμοδιότητα του ανθρώπου – πολίτη σε κάθε πτυχή της κοινωνικής ζωής, δεν αποτελεί δημοκρατικό σοσιαλισμό και βρίσκεται απέναντί του, ανάλογα με τον βαθμό προσβολής των αξιών του. Αυτά τα αναφέρω, όχι για να ασκήσω πολεμική, αλλά για να καταστεί επιτέλους διακριτό το πλαίσιο λειτουργίας και δράσης του νοούμενου ως «αντιπάλου»

            Βλέποντας το τι είναι δημοκρατικός σοσιαλισμός, αυτόματα αντικρίζουμε και τον πολιτικό αντίπαλο, την άλλη πλευρά και τις αντίθετες επιδιώξεις της … . Την  άλλη πλευρά που την γνωρίζουμε, την βιώνουμε καθημερινά και γι΄αυτό τον λόγο είμαστε ταγμένοι με τον δημοκρατικό σοσιαλισμό.

      

Τα βασικά χαρακτηριστικά της αντίπαλης πλευράς είναι η απαξίωση του ανθρώπου, η μετατροπή του σε μηχανή παραγωγής – κατανάλωσης, η υποχειριοποίησή του, η εξάρτηση του από τεχνητές βιοτικές και ψυχολογικές ανάγκες και η εκμετάλλευση των πραγματικών βιοτικών και ψυχολογικών αναγκών του, η περιθωριοποίηση, η αλλοτρίωση, η οχλοποίηση, ο έλεγχος της πληροφορίας και της γνώσης και πολλά, πολλά άλλα. Είναι, επίσης, η έλλειψη πραγματικής δημοκρατίας δηλ. του δικαιώματος του ανθρώπου να αποφασίζει αδέσμευτα για την κίνηση της κοινωνίας – να θεσπίζει μέσα από την συλλογικότητα της πλειοψηφίας τους νόμους, η δημιουργία θεσμών καταπίεσης και εξάρτησης, οι μηχανισμοί εξουσιαστικής γραφειοκρατίας, η μεταφυσική άποψη για το νόμο, οι πόλεμοι, οι τεχνητές εχθρότητες μεταξύ των λαών, ο ιμπεριαλισμός, η θεοποίηση του κέρδους και της εξουσίας, …. .  

            Το πρόβλημα της αριστεράς ευρύτερα είναι αυτό της θέσης σε απλή αντιπαλότητα, χωρίς αντίστοιχη πρόταση προς την κοινωνία και για την κοινωνία και τον άνθρωπο. Πρόταση θέσμισης ενός άλλου κοινωνικού μοντέλου οργάνωσης, διαφορετικού από τους μαύρους … -ισμούς που κυριαρχούν.

Το πρόβλημα της αριστεράς είναι πρόβλημα προσδιορισμού της θέλησής της και του οράματός της, είναι πρόβλημα τόλμης για την κατανόηση των επικρατούντων – …ισμών και αγώνα για την αντικατάστασή τους.

Ζαλισμένη η αριστερά, δεν πιστεύει στην φύση της την ίδια, δεν γνωρίζει κατά κυριολεξία που οδεύει, που θέλει να πάει, πηγαινοέρχεται στα αχανή λιβάδια του καπιταλισμού και δεν μπορεί να δει παραπέρα, απλά αντιδρά αταβιστικά στις τρομερές ορέξεις του.

Σύμφωνα με τα προεκτεθέντα, δεν μπορώ να εντάξω στον δημοκρατικό σοσιαλισμό την απλή άρνηση – πολεμική στα σχέδια του καπιταλισμού που συνεχώς παράγει καταπίεση και ασκεί επιθετικότητα. Στην ατέρμονα αυτή προσπάθεια ο αμυνόμενος θα κουραστεί και θα χάσει το παιχνίδι. Ούτε μπορώ να εντάξω στον δημοκρατικό σοσιαλισμό όσους υποστηρίζουν πως το μόνο πρότυπο κοινωνικής οργάνωσης είναι αυτό του καπιταλισμού (ιδιωτικού ή κρατικού) επιδιώκοντας απλά να τον κάνουν κατ’ όπως νομίζουν καλύτερο.

Ο καπιταλισμός και η εξουσία που εκφράζει θεριεύει έτσι συνεχώς, ουσιαστικά αντί να αντικαθίσταται, γίνεται σοφότερος από την κριτική που του γίνεται και προσέχει στην λειτουργία του, ώστε να διατηρήσει και να επαυξήσει τα κεκτημένα του.

Το πρόβλημα της σοσιαλδημοκρατίας στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο από την θεώρησή της αυτή ξεκινά, δεν είναι τελικά αποτελεσματική στον αγώνα της με τον καπιταλισμό, τον κάνει ισχυρότερο, τον διδάσκει, του δίνει νέες θεσμικές δυνατότητες και τελικά τον στηρίζει, ακόμα και με κερδοφόρες παραγωγικές ιδέες και δυνατότητες.

Παράλληλα, με τα όποια κηρύγματα, πολιτικές και στόχους της δεν δίνει στον άνθρωπο τον στόχο της βιοτικής και ψυχολογικής επάρκειας ως δεδομένο ενός νέου συστήματος κοινωνικής οργάνωσης και πορείας. Προσπαθεί απλώς να  κατατάξει τον άνθρωπο σε μία καλύτερη θέση μέσα στο υπάρχον σύστημα.

Ουσιαστικά η σοσιαλδημοκρατία προβαίνει σε νέες κατατάξεις ευρύτερου «ταξικοειδούς» χαρακτήρα: προνομιούχοι και μη προνομιούχοι, εργαζόμενοι – άνεργοι, υψηλόμισθοι – χαμηλόμισθοι. Η κατάταξη στις ομάδες αυτές απλώς χρησιμοποιείται για την απόλαυση κάποιων βοηθημάτων που, επίσης απλώς, συντηρούν το πρόβλημα και παγιώνουν τις πραγματικές ανισότητες, χωρίς να βάλλουν κατά των πραγματικών αιτιών τους.

Στην πραγματικότητα η σοσιαλδημοκρατία συντηρεί τις κοινωνικές τάξεις ή διαστρωματώσεις, χωρίς να δίνει σαφή και επαρκή λύση στο αιώνιο πρόβλημα της κάλυψης των βασικών βιοτικών υλικών και ψυχολογικών αναγκών του, αφού λειτουργεί μέσα σε ένα καπιταλιστικό πλαίσιο οικονομίας και συντηρεί τις εξουσιαστικές κοινωνικοπολιτικές δομές, που αμφότερες από την φύση τους στηρίζονται και αναπαράγουν τις ανισότητες.

Μέσα στο παραγωγικό αυτό πλαίσιο ακόμα και τα κοινωνικά μη πολιτικά κινήματα που έχουν παγκόσμιο και αταξικό χαρακτήρα (όπως π.χ. το κίνημα για την προστασία του περιβάλλοντος) γίνονται αντικείμενο εκμετάλλευσης από τον καπιταλισμό, για νέα μεγαλύτερα κέρδη και περισσότερες οικονομικές δραστηριότητες, ενώ τα κινήματα λειτουργούν διχαστικά στην κοινωνία, προσφέροντας στον καπιταλισμό την δυνατότητα της πάντοτε επιτυχημένης τακτικής του «διαίρει και βασίλευε» και σε ένα ατελείωτο κύκλο φαυλότητας του καπιταλισμού, που φαίνεται τελικά να ευνοεί ή να επινόησε την ύπαρξη και την λειτουργία τους, ως μέσο εξεύρεσης διεξόδων και κέρδους. Ετσι π.χ. η μείωση εκπομπής ρύπων – καυσαερίων οδηγεί στην παραγωγή βιοκαυσίμων, τα οποία αντικαθιστούν τις καλλιέργειες που προέρχονται για τροφή, ειδικά στον τρίτο κόσμο και διχάζουν το πολιτικό και κοινωνικό οικολογικό κίνημα, την ίδια ώρα που ο καπιταλισμός εκμεταλλεύεται κερδώα κάθε πλευρά αυτής της αλυσίδας).

            Βεβαίως στην συμπεριφορά αυτή του καπιταλισμού το πιθανότερο είναι να δώσει το τέλος μία φυσική νομοτέλεια, π.χ. η καταστροφή του περιβάλλοντος και της γης από την υπερπαραγωγή και υπερκατανάλωση πόρων, το ζητούμενο όμως είναι πως ο δημοκρατικός σοσιαλισμός θα μπορέσει να αναλάβει τα ηνία πριν η κατάσταση γίνει μη αναστρέψιμη.

            Κοντολογίς, η αποκαλούμενη σοσιαλδημοκρατία με την σημερινή της μορφή και περιεχόμενο δεν μπορεί και δεν έχει να δώσει ουσιαστικές λύσεις στον άνθρωπο και στην κοινωνία και λειτουργεί ως μοχλός διόρθωσης της πορείας του καπιταλισμού, ο οποίος όμως παραμένει ουσιαστικά αλώβητος και αδιαμφισβήτητος από αυτή ως τρόπος οικονομικής – παραγωγικής και κοινωνικοπολιτικής οργάνωσης.

Η πρόταση που θέτω ως πρόταση του δημοκρατικού σοσιαλισμού έρχεται να δώσει ένα όραμα, ένα όραμα για μια νέα πορεία της ανθρωπότητας και του πλανήτη, ένα στόχο πραγματικά σωτήριο και προοδευτικό για τον άνθρωπο και την κοινωνία, ένα όραμα απελευθέρωσης.

Θα θέσω με λίγα λόγια το πλαίσιο των επιδιώξεων και των ρυθμίσεων, συμπυκνώνοντας ένα παλαιότερο γραπτό μου πάνω στο ζήτημα.

Ζητούμενο ως προς τα πάντα είναι η απελευθέρωση του ανθρώπου, η αναγωγή του στο επίκεντρο της κοινωνικής ζωής και η καθιέρωση θεσμών ουσιαστικής δημοκρατίας, αλλά και αποδέσμευσης από έννοιες όπως κέρδος και παραγωγικότητα (από τα ψευδή και πλαστά ιδεολογήματα του καπιταλισμού).

Αρωγός – μοχλός στην απόπειρα κοινωνικής αλλαγής θα είναι και η τεχνολογία, ανθρώπινο δημιούργημα που εκμεταλλεύονται λίγοι.

Σκοπός είναι να μπορούν όλοι οι άνθρωποι να χαίρονται τα αγαθά (υλικά και ψυχικά – πνευματικά) που τους αναλογούν στον πλανήτη, πρώτα απ’ όλα και με μοναδικό όρο την ανθρώπινη φύση τους και χωρίς την παρέμβαση της κερδώας αγοράς και της εκμετάλλευσης.  

Να εξασφαλίζει δηλαδή η κοινωνική συλλογικότητα σε κάθε άνθρωπο την απόλαυση πρώτα απ’ όλα των υλικών αγαθών και των ψυχολογικών – πνευματικών δεδομένων που είναι αναγκαία για την διαβίωση όλων, την ευδαιμονία με την αρχαία έννοια της λέξης, απελευθερώνοντας έτσι τον άνθρωπο ως οντότητα.

            Επιγραμματικά οι στόχοι για την πραγμάτωση του οράματος είναι οι εξής:

–           Αμεση ουσιαστική δημοκρατία ως πολιτικό σύστημα. Η κοινωνία ως συλλογικότητα έχει την αρμοδιότητα απόφασης για όλα τα ζητήματα. Υλοποίηση μέσω της τεχνολογίας (π.χ. ίντερνετ). Οι Βουλές όπου υπάρχουν ή άλλα αντιπροσωπευτικά όργανα λειτουργούν απλά για την διεκπεραίωση των βουλήσεων της κοινωνίας των ανθρώπων – πολιτών και  τεχνικής διατύπωσης των αποφάσεων ή πρότασης αναγκαιοτήτων.

–           Κατάργηση των στρατών και των όπλων, κατάργηση των εξουσιαστικών δομών και οργάνων, καθώς και της γραφειοκρατίας.

–           Κατάργηση της βιοτικής και ψυχολογικής εξάρτησης του ανθρώπου. Κάθε άνθρωπος δικαιούται τα βασικά αγαθά που συγκροτούν το πλαίσιο ανεξαρτησίας – διαβίωσής του. Ετι περαιτέρω μέτρηση των δυνατοτήτων του πλανήτη και της κάθε χώρας και διανομή των περαιτέρω δυνάμενων να παραχθούν υλικών σε όλους με απόλυτη ισότητα. Αλληλοβοήθεια μεταξύ των κοινωνιών. Κοινωνική κτήση των μέσων παραγωγής, αποοικονομοποίηση των κοινωνιών και της παραγωγικής διαδικασίας, εκμετάλλευση της ρομποτικής και των άλλων τεχνολογιών αυτοματισμού για το κοινό καλό.   

–           Ελεύθερη επιλογή από τον άνθρωπο του τομέα παραγωγής στον οποίο θέλει να προσφέρει. Κατάργηση της μισθωτής δουλείας – εργασίας.

–           Απόλυτη ισότητα και ισονομία. Ελευθερία στην έκφραση.

–           Ουσιαστική δικαιοσύνη παρεχόμενη από την κοινωνία. Ο θεσμός βεβαίως δεν είναι αναγκαίος καθώς θα ατονήσει, αφού τα περισσότερα εγκλήματα και διαφορές έχουν οικονομικό – υλικό και ψυχολογικό κίνητρο που βασίζεται στην ανεπάρκεια και την απληστία.

–           Ολη η γνώση του πλανήτη ελεύθερη σε όλους

–           Κίνητρα κοινωνικής προβολής και καταξίωσης (μη οικονομικής ή εξουσιαστικής φύσης) σε όσους μοχθούν περισσότερο για την κοινωνία και την κοινή πρόοδο.

–           Παραγωγή με απόλυτο σεβασμό στην φύση και τις δυνάμεις της.

            Ετσι απλά φτιάχνουμε έναν άλλο κόσμο, έναν κόσμο ήρεμο και ανθρώπινο, έναν κόσμο με κέντρο τον άνθρωπο, τον ελεύθερο άνθρωπο.

            Τόσο εύκολο και απλό είναι; 

Δεν είναι καθόλου δύσκολο για να σας πω την γνώμη μου, δεν μπορεί να το καταφέρνουν επί χιλιάδες χρόνια οι άνθρωποι σε φυλές τεχνικά και πνευματικά πρωτόγονες και να μην μπορούμε να το καταφέρουμε εμείς.

Αρκεί να το πιστέψουμε, αρκεί να δούμε ένα κόσμο που θα λειτουργεί με τον τρόπο αυτό μέσα από την φαντασία μας, αρκεί να το συλλάβουμε σαν ιδέα για να αποκτήσει οντότητα. Σκεφτείτε και εσείς, φανταστείτε το σαν να ήταν πραγματικότητα, τοποθετήστε τον εαυτό σας μέσα του κι αφήστε το να κυλήσει σαν τη ζωή μας …

Αυτό που πρώτα από όλα ζητώ είναι να αναρωτηθεί ο καθένας από εμάς, τίμια και αδέσμευτα με τον εαυτό του:

Τι είμαστε;

Τι πιστεύουμε; τι επιδιώκουμε τελικά πολιτικά, κοινωνικά και σαν άνθρωποι;

Είναι αρκετό και αποτελεσματικό να επιδιώκουμε απλά την διατήρηση του υπάρχοντος συστήματος παγκόσμιας εξουσίας με λίγο ή πολύ καλύτερους όρους; μας αρέσει αυτή η κατάσταση στον πλανήτη;

Συμφωνούμε με όσα συμβαίνουν στον πλανήτη και στις ζωές μας;

Να διαχειριστούμε απλώς θέλουμε, αναβαπτιζόμενοι σε ένα μεγαλύτερο γρανάζι του καπιταλισμού;

Είμαστε τελικά πραγματικοί σοσιαλιστές ή η ουρά του καπιταλισμού;

Ξέρουμε γιατί παλεύουμε, γιατί συγκρουόμαστε, που μας οδηγούν οι αγώνες μας, μήπως είναι τόσο στείροι όσο η «σοσιαλδημοκρατία» ;

Εχουμε πολιτική κατεύθυνση ή απλώς αναμασάμε την υπάρχουσα οντότητα, μυρικάζουμε και πιθηκίζουμε αναπαράγοντας την αδικία, την ανισότητα και τον ίδιο τον καπιταλισμό που τα προκαλεί;

Συμμεριζόμαστε τις αγωνίες του καπιταλισμού ή τις παραμερίζουμε και τις απορρίπτουμε, τον καταργούμε ή όχι;

Μήπως τελικά θα πρέπει να ξεπεράσουμε τις φοβίες μας και να αφήσουμε τον άνεμο της ελευθερίας να δροσίσει γλυκά την ανέμελη ηρεμία μας, καθώς θα μας χτυπά στο μέτωπο ένα καλοκαιρινό ηλιοβασίλεμα κάπου σε αυτόν τον όμορφο πλανήτη;

Το όραμά μας είναι μπροστά μας, είναι όραμα όλων μας, ας το συμπληρώσουμε, ας το χτίσουμε όλοι μαζί και ας αποφασίσουμε να γίνει πραγματικότητα !!!  ._

Οκτώβριος 19, 2007

TO ΜΕΓΙΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ.

Το σχέδιο τροποποίησης του καταστατικού του ΠΑ.ΣΟ.Κ.  που προτείνει και εφαρμόζει άμεση δημοκρατία και φτιάχθηκε μέσα από τις συζητήσεις σε forum.

Το σχέδιο δεν παγιώθηκε, είναι δικό μας για να συνεχίσουμε να το συζητάμε  

TO ΜΕΓΙΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ.  Είναι η μοίρα των μεγάλων οραμάτων και των ιδεών να τις καπηλεύονται για να εκμηδενίσουν την σημασία τους … . 

Α.      Ξεκινώντας την αναζήτηση για την σύνθεση του δημοκρατικού οργανωτικού πλαισίου λειτουργίας ενός κόμματος, θεωρούσα δεδομένο ότι το δικό μου κεκτημένο γνώσης πάνω στο ζήτημα της δημοκρατίας, το μοιράζεται το σύνολο του ελληνικού λαού μέσα από την βασική εκπαιδευτική διαδικασία. Στην πορεία διαπίστωσα ότι, για μία ακόμα φορά, από τον ελληνικό λαό έχει αποστερηθεί η γνώση και η παιδεία ακόμα και για τέτοια κεφαλαιώδη πολιτικά ζητήματα που αποτελούν και μία από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις που έγιναν σε τούτο εδώ τον τόπο, την έννοια της Δημοκρατίας. 

Β.      Για την Δημοκρατία όμως θα πρέπει πρώτιστα να αναφερθώ στο ίδιο το ΠΑ.ΣΟ.Κ. καθώς η δημοκρατία αποτέλεσε ζητούμενο της ιδρυτικής διακήρυξής του και πάγιο πολιτικό ζητούμενο. Αλλωστε, η ανάγκη για ουσιαστική άμεση δημοκρατία αποτελεί αναζήτηση του ελληνικού λαού όχι μόνο από τους αρχαίους χρόνους, αλλά και από την πρώτη στιγμή της αναγέννησης του ελληνικού έθνους και της πορείας του προς την ελευθερία. Η ανάγκη και απαίτηση αυτή αποτυπώνεται εύγλωττα και άμεσα στο σύνολο των πολιτικών κειμένων του ελληνικού διαφωτισμού και λαμβάνει σάρκα και οστά σε όλα τα Συντάγματα της περιόδου 1821-1827. Η αναζήτηση συνεχίστηκε έντονα και αποτέλεσε την ψυχή και αιτία όλων των επαναστάσεων, στάσεων, κινημάτων και ριζοσπαστικών μεταρρυθμίσεων που ακολούθησαν μέχρι σήμερα. 

Για τους Ελληνες η δημοκρατία και η συνεπαγόμενη αυτής πολιτική ελευθερία δεν αποτελεί μοντέλο έξωθεν μεταφερθείσας πολιτειακής συγκρότησης, αλλά ιστορικό πολιτικό δεδομένο που αποτελεί μόνιμη αναζήτηση και σκοπό.      

Γ.        Θα μπορούσα, εγώ και άλλοι, να μιλούμε ώρες, ημέρες και να γράψουμε χιλιάδες σελίδες για την δημοκρατία και τα αγαθά που προσφέρει στο σύνολο και στον ίδιο τον άνθρωπο – πολίτη. Θα προσπαθήσω να συνοψίσω και να αναφερθώ σε μερικά μόνο από αυτά για να τονιστεί και να αιτιολογηθεί η αναγκαιότητα της δημοκρατίας για την κοινωνία, τον άνθρωπο και ένα σοσιαλιστικό πολιτικό κόμμα – κίνημα.  

α.       Ως προοίμιο, είναι αναγκαίο να ορίσουμε την έννοια της δημοκρατίας. Δημοκρατία είναι το πολίτευμα στο οποίο η αρμοδιότητα κάθε απόφασης ανήκει στους πολίτες και ασκείται από αυτούς άμεσα Αντίστοιχα, οι πολίτες έχουν και μπορούν να ασκήσουν και το δικαίωμα της πρότασης μιας δεσμευτικής διάταξης ή ψηφίσματος που μετά την αποδοχή της από το αποφασίζον σώμα τους, έχει δεσμευτική ισχύ για τα πολιτειακά όργανα.  

β.       Όχι δημοκρατία, αλλά μορφώματα δημοκρατίας, θα ονομάσουμε τα πολιτεύματα αυτά που ξεκινούν στα νεότερα χρόνια από τα αγγλικά συντάγματα και επικρατούν σε όλο τον δυτικό κόσμο υποκαθιστώντας εννοιολογικά και ουσιαστικά την αληθή – πραγματική έννοια της δημοκρατίας με ψευδεπίγραφα δημοκρατικοφανή πολιτικά μορφώματα, που περιορίζουν τον πολίτη από εκφραστή και αρμόδιο για την επιλογή της πολιτικής σε απλό εκλέκτορα άλλων. Στην πραγματικότητα, το πολίτευμα που αποκαλείται σήμερα σε όλο τον κόσμο δημοκρατία αποτελεί νόσφιση ενός μεγάλου οράματος, μιας ιδέας, και ψευδεπίγραφο τίτλο, ενός άλλου πολιτεύματος, με το οποίο – κατ’ ακριβολογία – έχει ελάχιστη σχέση και διαφέρει από αυτό στα ουσιώδη του εννοιολογικά χαρακτηριστικά. Το πολίτευμα που σήμερα ευρέως αποκαλείται δημοκρατία, στην πραγματικότητα δεν είναι τίποτε άλλο από ένα αντιπροσωπευτικό πολιτικό σύστημα που εκφράζει μία πολιτική αριστοκρατία και απομονώνει την κοινωνία από την πολιτική εξουσία και την άμεση άσκησή της, περιθωριοποιώντας ουσιαστικά τον ίδιο τον πολίτη από την πολιτική έκφραση. Είναι δηλαδή αντίθετο και δεν συμβαδίζει με το μοναδικό ουσιώδες χαρακτηριστικό της δημοκρατίας, την άμεση άσκηση της αποφασιστικής αρμοδιότητας από το σύνολο των πολιτών. Ουσιαστικά μάλιστα οι πολίτες έχουν απολέσει και το δικαίωμα της πρότασης. Εάν, συνεπώς, κάνουμε λόγο για δημοκρατία ως στόχο ενός πολιτικού κινήματος ή κόμματος, θα πρέπει να απεγκλωβίσουμε τις έννοιες και να τις αποκαθάρουμε από τις ψευδεπίγραφες ονομασίες και τα στοιχεία εκείνα που καθιστούν το σημερινό πολίτευμα ή τις όποιες επιμέρους λειτουργίες αυταπάτη ή και απάτη.   

γ.       Η Δημοκρατία ως αναγκαίο πολιτικό ζητούμενο δεν αποτελεί μόνο συνταγματική επιταγή που μόνο αυτή πραγματώνει την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας ή την εντολή για δημοκρατικές διαδικασίες εντός των πολιτικών κομμάτων. Η Δημοκρατία αποτελεί αναγκαίο πολιτικό ζητούμενο για την απελευθέρωση, χειραφέτηση, ωρίμανση και ουσιαστική παιδεία του ανθρώπου – πολίτη και της κοινωνίας.  

δ.       Για ένα προοδευτικό, δημοκρατικό, σοσιαλιστικό κίνημα η καθιέρωση δημοκρατικών θεσμών στην εσωτερική του λειτουργία αποτελεί ζητούμενο για την εμπέδωση της δημοκρατίας στην κοινωνία, την απελευθέρωσή της και την πολιτική απομόνωση κάθε είδους καιροσκοπισμών. Βασικός πολιτικός στόχος του ΠΑΣΟΚ πρέπει να είναι η εξάλειψη κάθε ανισότητας στην κοινωνία και την οργάνωσή της και το μέσο για τούτο, που δεν εγκλωβίζει αλλά αναδεικνύει τις ανάγκες του ανθρώπου, είναι η Δημοκρατία. Η Δημοκρατία για το ΠΑΣΟΚ αποτελεί όχι μόνο κεφαλαιώδη πολιτική στόχευση, αλλά έναν από τους ελάχιστους πολιτικούς αυτοσκοπούς του. Στην σημερινή φάση της ιστορίας του το ΠΑΣΟΚ έχει θέσει ως πρώτιστο σκοπό του την δημοκρατία σε κάθε επίπεδο της πολιτικής και κοινωνικής ζωής. Είναι σαφές ότι η πρώτη αλλαγή πρέπει να γίνει στο τρόπο της εσωτερικής του λειτουργίας, ο οποίος προσκολλημένος στα πολιτικά δεδομένα του παρελθόντος λειτούργησε και λειτουργεί αρχηγοκεντρικά και στα πλαίσια συστήματος έμμεσης και περαιτέρω έμμεσης αντιπροσώπευσης.

 Δ.      Το σύστημα που ακολουθεί έρχεται όχι μόνο να θεραπεύσει σειρά κομματικών δυσλειτουργιών και προβλημάτων, αλλά και να θέσει τον άνθρωπο και την κοινωνία στο επίκεντρο της πολιτικής επανασυνδέοντας το κίνημα με την κοινωνία και αναβαπτίζοντάς το στα νάματά του, ώστε να καταστεί και πάλι κύριος εκφραστής των αναζητήσεων και αγωνιών της μέσα σε ένα προοδευτικό σοσιαλιστικό πολιτικό πλαίσιο. Με το σύστημα κομματικής δημοκρατίας, που προτείνεται κατωτέρω, επιδιώκεται η άμεση συμμετοχή της κοινωνίας και των ανθρώπων – πολιτών στην διαμόρφωση της πολιτικής του κινήματος. Οι Τοπικές Οργανώσεις ξανανοίγουν και λειτουργούν ουσιαστικά και δεσμευτικά δίδοντας άμεσες «εντολές» προς το κίνημα, ο πολίτης με το κίνητρο της συμμετοχής στην διαμόρφωση της πολιτικής συμμετέχει και πάλι για να εκφράσει τις αγωνίες και τις αναζητήσεις του για ένα καλύτερο μέλλον της πατρίδας μας και ολόκληρου του πλανήτη. Ο πολίτης προσφέρει στην κοινωνία και στο κίνημα τις απόψεις του, προσέρχεται σε διάλογο και παράθεση απόψεων, εκπαιδεύεται και εκπαιδεύει, βρίσκει την παιδεία που δεν του προσέφερε η πατρίδα του, ανταλλάσσει απόψεις και γνώσεις, προβληματίζεται, απελευθερώνεται από εξαρτήσεις και ιδεοληψίες, παράγει πολιτική σκέψη και αντιλαμβάνεται την σημασία των θεσμών, αλλά και την τεράστια σημασία της συμμετοχής του στο πολιτικό και κοινωνικό γίγνεσθαι. Τέλος διδάσκεται δημοκρατικότητα αλλά και υπευθυνότητα από τις ίδιες τις αποφάσεις και τα σφάλματά του. Το ίδιο το κίνημα όχι μόνο μετέχει ενεργά στην πολιτική και ουσιαστική πρόοδο στην χειραφέτηση και απελευθέρωση της κοινωνίας, αλλά και μπορεί πλέον να λειτουργήσει με τον ελάχιστο δυνατό κίνδυνο προώθησης απόψεων και πολιτικών πρακτικών που δεν εκφράζουν την κοινωνία και τις ανάγκες της. Ο πολιτικός τυχοδιωκτισμός απομονώνεται και ταυτόχρονα ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος από πρόσωπα που δεν προσβλέπουν στην συνολική κοινωνική πρόοδο, αλλά μόνο στην προσωπική τους άνοδο, προβολή και ευημερία. Τα πρόσωπα αυτά λειτουργώντας πλέον υπό καθεστώς πλήρους ισότητας με τους άλλους πολίτες, θα πρέπει τίθενται συνεχώς υπό την δοκιμασία και «βάσανο» των δημοκρατικών θεσμών, έχοντας ως μοναδικό όπλο τις απόψεις και θέσεις τους. Είναι ευνόητο ότι οι ίδιοι οι πολίτες, εάν διαπιστώσουν τυχοδιωκτισμό και καιροσκοπισμό, είναι υπεύθυνοι και αρμόδιοι να απομονώσουν τα φαινόμενα και τους φορείς τους. Η διοίκηση των Τ.Ο. αποκτά οργανωτικό μόνο χαρακτήρα και αρμοδιότητες, ώστε να γίνει δυσκολότερη έως αδύνατη η νόσφιση τίτλων από τους εκφραστές του πολιτικού τυχοδιωκτισμού και καιροσκοπισμού.Παράλληλα οι Τ.Ο. με την δυνατότητα συμμετοχής όχι μόνο φίλων, αλλά και άλλων κοινωνικών και πολιτικών φορέων, γίνονται πεδίο κοινωνικής και πολιτικής σύνθεσης, διαμόρφωσης ευρύτερων στρατηγικών και συμμαχιών στο κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι.Οι Τ.Ο. είναι αρμόδιες για την επιλογή των υποψηφίων του κινήματος στις διάφορες αιρετές θέσεις, ενώ θεσμοθετείται η συμμετοχή – αντιπροσώπευση μεγάλων γεωγραφικών ενοτήτων στις βουλευτικές εκλογές.                        

Θεσπίζονται επίσης ελάχιστα όρια για την απαρτία των Τ.Ο., που μπορούν να εκφράσουν την κοινωνία, χωρίς η αριθμητική παρουσία να καθίσταται και τροχοπέδη στην έκφραση πολιτικής άποψης.          Εν κατακλείδι, μέσα από την πολιτική δημοκρατία στο χώρο του κινήματος εκφράζονται, αξιοποιούνται και εκπαιδεύονται υπεύθυνοι πολίτες, ενώ το ίδιο το κίνημα επανέρχεται στην κοινωνία και γίνεται ξανά κομμάτι της και ο κύριος εκφραστής της.  

Ε.      Η πρόταση υπό την μορφή ρυθμίσεων έχει ως εξής: «ΑΝΟΙΚΤΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟΥ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ Το καταστατικό τροποποιείται με τα εξής: 

1.         Το ΠΑΣΟΚ είναι κίνημα που εκφράζει δημοκρατικά την κοινωνία και τις ανάγκες της. Το ΠΑΣΟΚ για την εμπέδωση της δημοκρατίας στην κοινωνία αποφασίζει την συγκρότηση δημοκρατικά λειτουργούντων οργάνων με ουσιαστικές και αποφασιστικές αρμοδιότητες. Οι αποφάσεις της κοινωνίας και δη των μελών και φίλων του ΠΑΣΟΚ που συγκροτούν τα όργανα αυτά, αποτελούν απαράβατη και απαρέγκλιτη εντολή προς τα όργανα του κινήματος να αγωνιστούν για την υλοποίησή τους.  

2. Το βασικότερο και θεμελιωδέστερο όργανο του ΠΑΣΟΚ είναι οι τοπικές οργανώσεις. Οι τοπικές οργανώσεις εκφράζουν την κοινωνία και τους πολίτες. 

3.         Τοπική συγκρότηση

α.         Οι τοπικές οργανώσεις συγκροτούνται τοπικά σε δήμους, δημοτικά διαμερίσματα και κοινότητες. Ο ελάχιστος αριθμός προσώπων που μπορούν να συγκροτήσουν μία τοπική οργάνωση ορίζεται σε είκοσι (20). Με τον αυτό αριθμό προσώπων συγκροτούνται τοπικές οργανώσεις και εκτός Ελλάδος.  

β.        Η περιφέρεια που περιλαμβάνει κάθε τοπική οργάνωση ταυτίζεται με την περιφέρεια της τοπικής αυτοδιοίκησης στην οποία συγκροτείται. Σε μεγάλους δήμους είναι δυνατός ο διαχωρισμός σε επιμέρους Τ.Ο. .Σε μικρά δημοτικά διαμερίσματα μπορούν να συγκροτηθούν κοινές τοπικές οργανώσεις που περιλαμβάνουν περισσότερα του ενός διαμερίσματα. Την συγκρότηση των Τ.Ο. εγκρίνει το πολιτικό συμβούλιο του ΠΑΣΟΚ., το οποίο καθορίζει και την περιφέρεια δραστηριότητάς τους, όπου υφίσταται πρόβλημα ή διάσπαση σε επιμέρους Τ.Ο. . 

4.         Τα μέλη  και οι φίλοι του ΠΑΣΟΚ οφείλουν να είναι μέλη των Τ.Ο. καθώς αυτές εκφράζουν γνήσια και άμεσα την κοινωνία. Μέλη των Τ.Ο. μπορούν να είναι τα μέλη και οι φίλοι του ΠΑ.ΣΟ.Κ.. Η ιδιότητα του φίλου πιστοποιείται από ένα μέλος της Τ.Ο. και τυπικά εγγράφεται με βεβαίωση του οργανωτικού γραμματέα. Η συνέλευση είναι αρμόδια να αποφασίσει για κάθε θέμα που μπορεί να προκύψει σχετικά.  Εφόσον πρόκειται να συζητηθούν θέματα ευρύτερου ενδιαφέροντος μπορούν να συμμετέχουν στις Τ.Ο., χωρίς δικαίωμα ψήφου και προσκεκλημένοι από άλλους πολιτικούς και κοινωνικούς χώρους. Η σχετική απόφαση λαμβάνεται από  την Τ.Ο. σε συνέλευση με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών.  

5.         Διοικητική διάρθρωση – Απαρτία – Πλειοψηφίαα.        

α. Για την λειτουργία των Τ.Ο. είναι αρμόδια επταμελής οργανωτική επιτροπή (Ο.Ε.) με ενιαύσια θητεία. Της οργανωτικής επιτροπής προεδρεύει οργανωτικός γραμματέας. Η επιλογή των μελών της Ο.Ε. των Τ.Ο. γίνεται με κλήρωση που διεξάγεται σε συνέλευση. Στην κλήρωση μπορούν να μετέχουν όλα τα μέλη της Τ.Ο. που εκδηλώνουν για τούτο ενδιαφέρον με έγγραφη δήλωσή τους που κατατίθεται στο οργανωτικό συμβούλιο. Την κλήρωση διεξάγουν το νεότερο και το παλαιότερο παρόν μέλος της Τ.Ο., που παρευρίσκονται στην συνέλευση. Η συνέλευση για την κλήρωση των νέων μελών διεξάγεται υποχρεωτικά μέσα στον τελευταίο μήνα πλην την λήξη της θητείας της απερχόμενης Τ.Ο.. .

Παράταση θητείας της απερχόμενης Ο.Ε. δεν είναι δυνατή. Δεν μπορούν να μετάσχουν της κληρώσεως τα μέλη της απερχόμενης Οργανωτικής Επιτροπής.           

Με την αυτή διαδικασία εκλέγονται και τρία αναπληρωματικά μέλη της οργανωτικής επιτροπής.

β.         Ο Οργανωτικός γραμματέας εκλέγεται με ψηφοφορία μεταξύ των τακτικών μελών της Ο.Ε. που λαμβάνεται με την συνήθη πλειοψηφία και απαρτία των 5/7 των μελών της. Σε περίπτωση κατά την οποία εκλείπουν,  παραιτούνται ή απουσιάζουν συστηματικά  τα τακτικά μέλη, αναπληρώνονται ή αντικαθίστανται με απόφαση της Τ.Ο. σε συνέλευση από τα αναπληρωματικά κατά την σειρά κληρώσεώς τους.. Σε περίπτωση που τα μέλη της Ο.Ε. μείνουν λιγότερα από πέντε (5), γίνεται νέα κλήρωση κατά τα ανωτέρω ορισθέντα προς αναπλήρωση των μελών που λείπουν. Η θητεία των μελών αυτών λήγει με την θητεία της Ο.Ε. την οποία στελεχώνουν. Τα αναπληρούντα μέλη μπορούν να τεθούν εντός της κληρωτίδας για την επόμενη Ο.Ε. .  

 γ.         Η οργανωτική επιτροπή και ο οργανωτικός γραμματέας έχουν μόνο οργανωτικές αρμοδιότητες, λειτουργούν δε και αποφασίζουν συλλογικά με απαρτία και πλειοψηφία του ½ των μελών του διοικητικού συμβουλίου. Είναι υπεύθυνη για την φροντίδα του χώρου που στεγάζει την Τ.Ο., για την κατάρτιση της ημερήσιας διάταξης, για την τήρηση της αλληλογραφίας, την οργανωτική επαφή με άλλες Τ.Ο. ή άλλους πολιτικούς χώρους, την γραμματειακή υποστήριξη και έχουν εν γένει την φροντίδα όλων των οργανωτικών θεμάτων. Η Τ.Ο. με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών μπορεί να αναθέτει οργανωτικά καθήκοντα σε άλλα μέλη της, για ορισμένο θέμα και για ορισμένο χρόνο.  Με την αυτή διαδικασία κληρώσεως  επιλέγονται για ένα (1) έτος τρείς (3) υπεύθυνοι ταμειακής διαχείρισης των πόρων της Τ.Ο. . Οι υπεύθυνοι ταμειακής διαχείρισης  λειτουργούν συλλογικά και υποχρεούνται σε μηνιαία βάση να ενημερώνουν τα μέλη της Ο.Ε. και τα μέλη της Τ.Ο για την πορεία των οικονομικών και να καταθέτουν ένα προσχέδιο για τις βραχυμεσοπρόθεσμες υποχρεώσεις της Τ.Ο. . Στο τέλος κάθε τριμήνου καταρτίζουν πρόχειρο ισολογισμό, ο οποίος μετά από διαβούλευση και συζήτηση εγκρίνεται ή απορρίπτεται από την συνέλευση της Τ.Ο. .  

6.         Αρμοδιότητες 

α.       Οι αποφάσεις των Τ.Ο λαμβάνονται σε συνέλευση. Οι συνελεύσεις των Τ.Ο. έχουν την αρμοδιότητα να κρίνουν για κάθε θέμα που αφορά το κίνημα και την κοινωνία. Μπορούν να υποβάλλουν προτάσεις, να κρίνουν επί αποφάσεων του κινήματος, να διενεργούν μελέτες και να πραγματοποιούν κάθε είδους εκδηλώσεις.             Σε περιπτώσεις κρισίμων θεμάτων τα άλλα όργανα του κόμματος θέτουν υποχρεωτικά αυτά σε συζήτηση ενώπιον των Τ.Ο. .             Οι αποφάσεις των Τ.Ο. είναι δεσμευτικές για τα όργανα του κινήματος ως προς τις αποφάσεις τους. Η δέσμευση προκύπτει για την σχετικώς πλειοψηφούσα άποψη μεταξύ των Τ.Ο. . Δεσμευτικότερη μεταξύ των αποφάσεων των Τ.Ο. είναι αυτή που συγκεντρώνει πανελλαδικά των μεγαλύτερο αριθμό ψήφων αποδοχής. Τα όργανα του κινήματος είναι υποχρεωμένα να σεβαστούν την πλειοψηφούσα άποψη και να κινηθούν προς την κατεύθυνση της υλοποίησής της.   

β.         Οι συνελεύσεις των Τ.Ο. είναι αρμόδιες να αποφασίζουν για όλα τα θέματα που τις αφορούν και όλα τα θέματα της εσωτερικής λειτουργίας τους με γνώμονα την δημοκρατία και τις αρχές του δημοκρατικού διαλόγου. Η ισότητα των μελών αποτελεί απαράβατη αρχή της λειτουργίας των Τ.Ο. .

γ.         Οι Τ.Ο. βρίσκονται σε απαρτία όταν παρευρίσκονται στις συνελεύσεις τους δώδεκα (12) τουλάχιστον μέλη τους. Σε θέματα με γενικότερη σημασία οι Τ.Ο. μπορούν με απόφασή τους να ορίζουν αυξημένη της ανωτέρω απαρτία που ισχύει μόνο για την συζήτηση του συγκεκριμένου θέματος και για την επόμενη μόνο συνέλευση. Οι Τ.Ο. αποφασίζουν με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων στην συνέλευση μελών.  

δ.         Οι Τ.Ο. είναι αποκλειστικά αρμόδιες για την εκλογή των οργάνων του κινήματος και των υποψηφίων ή υποψηφιοτήτων σε κάθε αιρετή θέση. Για τους υποψηφίους στις βουλευτικές εκλογές, το Πολιτικό Συμβούλιο ή το εκάστοτε αρμόδιο λιγότερο αντιπροσωπευτικό όργανο του κινήματος, έχει την αρμοδιότητα να επιλέξει το 20% των υποψηφίων αντικαθιστώντας τους τελευταίους επιλαχόντες κάθε νομού. Η εκπροσώπηση είναι αναλογική και ένας τουλάχιστον υποψήφιος εκλέγεται από τις  Τ.Ο. της επαρχίας προέλευσής του. 

ε.         Οι Τ.Ο. μπορούν να θέτουν τις θέσεις τους προς διαβούλευση μέσω διαδικτύου. Με απόφαση των Τ.Ο. που λαμβάνεται κατά πανελλαδική πλειοψηφία μπορεί ένα ζήτημα να τεθεί σε πανελλήνια διαδικτυακή ψηφοφορία.[2]« Σε κάθε Τ.Ο. τηρείται δημόσια και ανοικτά προσβάσιμο αρχείο με τις απόψεις που προτάθηκαν και ψηφίστηκαν. Το κίνημα οφείλει να οργανώσει βάση δεδομένων ελεύθερα προσβάσιμη, όπου θα εκτίθενται οι αποφάσεις και απόψεις των Τ.Ο. .»[3]«Μέσω βήματος ανοικτού διαλόγου μπορούν οι Τ.Ο. και τα μέλη τους να θέτουν ζητήματα προς επεξεργασία, συνδρομή, εξέταση και ψήφιση.»  Το κίνημα παρέχει τα απαραίτητα τεχνικά μέσα για την ασφαλή εκτέλεση των ανωτέρω.  

στ..      Σε θέματα τοπικού ενδιαφέροντος δεσμευτικές κατά τα ανωτέρω είναι οι αποφάσεις των Τ.Ο. της περιφέρειας ή του τόπου που αφορά το εκάστοτε ζήτημα.  

ζ.         Η συνέλευση της Τ.Ο. είναι η μόνη αρμόδια για κάθε θέμα που αφορά την λειτουργία και την οργάνωσή της και μπορεί ελεύθερα με πλειοψηφία 3/5 των παρόντων μελών της να παύει ή να αντικαθιστά κάθε της όργανο. Η σχετική προς τούτο πρόσκληση πρέπει υποχρεωτικά να εγγράφεται στην ημερήσια διάταξη και να κοινοποιείται στα μέλη, με κάθε πρόσφορο τρόπο δέκα (10) τουλάχιστον ημέρες πριν την συνέλευση. 

7.         Επιτροπές            Για την μελέτη συγκεκριμένων θεμάτων οι Τ.Ο. έχουν το δικαίωμα να συγκροτούν με απόφασή τους επιτροπές μελών τους, με εθελοντική συμμετοχή και όχι λιγότερα από πέντε (5). Η περαιτέρω συμμετοχή στις επιτροπές είναι δυνατή με απόφαση είτε της συνέλευσης είτε της ίδιας της επιτροπής. Οι επιτροπές έχουν δομή και αρμοδιότητες ανάλογες των Τ.Ο. και αποφασίζουν για την λειτουργία τους με αποφάσεις τους λαμβανόμενες με απόλυτη πλειοψηφία.             Τα πορίσματα και απόψεις των επιτροπών των Τ.Ο. εισάγονται προς συζήτηση και έγκριση στις συνελεύσεις τους.  

8.         Οι συνελεύσεις συνέρχονται με κλήση του οργανωτικού γραμματέα που πρέπει να περιλαμβάνει και τα θέματα της ημερήσιας διάταξης. Η κλήση γνωστοποιείται στα μέλη της Τ.Ο. με κάθε πρόσφορο μέσο δύο (2) τουλάχιστον ημέρες πριν την σύγκλησή της . Οι συνελεύσεις των Τ.Ο. αποφασίζουν για κάθε θέμα που τις αφορά, ως και για τον χρόνο, τόπο και θέματα της επόμενης Τ.Ο. . Είναι σκόπιμο οι ημέρες και ώρες σύγκλισης των συνελεύσεων να είναι σταθερές. Δέκα (10) μέλη της Τ.Ο. με έγγραφη δήλωσή τους μπορούν να συγκαλούν έγκυρα συνέλευση, ανακοινώνοντας ταυτόχρονα και τα θέματα της ημερήσιας διάταξής της. Τα ανωτέρω ισχύουν κατ’ αναλογία και στην έκτακτη σύγκληση αυτή.  

Με την σύμφωνη γνώμη της απόλυτης πλειοψηφίας των μετεχόντων μπορεί να συζητηθεί στην συνέλευση και θέμα εκτός ημερήσιας διάταξης. Ουδείς παρεμποδίζεται στην διαβούλευση και στην έκφραση των απόψεων και θέσεών του, με βάση τις αρχές του δημοκρατικού διαλόγου και του σεβασμού των δικαιωμάτων των άλλων. Παρακώλυση των διαδικασιών απαγορεύεται. Οι Τ.Ο. με απόφασή τους μπορούν να εξαιρέσουν αριθμό τοποθετήσεων εφόσον κρίνουν ότι αυτές δεν απηχούν πραγματικές νέες απόψεις, αλλά γίνονται προς παρακώλυση της διαδικασίας.            Οι αποφάσεις των Τ.Ο. οφείλουν να είναι σύμφωνες με τις αρχές της δημοκρατίας και του σοσιαλισμού.

9.         Το ΠΑΣΟΚ οφείλει να εξασφαλίζει στα μέλη των Τ.Ο. συνεχή, ανοικτά και ελεύθερα προγράμματα παιδείας και εκπαίδευσης μέσω του διαδικτύου, τα οποία δεν μπορούν να είναι λιγότερα κάθε φορά από οκτώ (8). Οι Τ.Ο. έχουν την δυνατότητα να αποφασίσουν για το αντικείμενο και περιεχόμενο των προγραμμάτων αυτών. Η πρόσβαση στα προγράμματα αυτά και στο διαδίκτυο μέσω των Η/Υ των Τ.Ο. είναι ελεύθερη για όλα τα μέλη τους. 

10.       Πειθαρχικά παραπτώματα.             

Οι Τ.Ο. πρέπει να αποφεύγουν τους πειθαρχικούς ελέγχους, αφού σκοπός τους είναι η ελεύθερη διατύπωση και ανάπτυξη απόψεων. Ο πειθαρχικός έλεγχος πρέπει να ασκείται με ιδιαίτερη φειδώ και κατά βάση για παραπτώματα που αποτελούν παραβάσεις του κοινού δικαίου ή των κανόνων δημοκρατικής λειτουργίας που θεσπίζονται στις Τ.Ο. .

Οι Τ.Ο. είναι αρμόδιες για την επιβολή πειθαρχικών κυρώσεων στους μετέχοντες σε αυτές, αποφασίζοντας με πλειοψηφία των 2/3 των παρόντων μελών που δεν μπορεί να είναι λιγότερα από τριάντα (30). Οι Τ.Ο. οφείλουν να κρίνουν με βάση την βαρύτητα κάθε παραπτώματος και να ψηφίσουν σε συνέλευση κώδικα παραπτωμάτων.    

 Με φιλικούς συντροφικούς χαιρετισμούς και την παράκληση για τις παρατηρήσεις σας  (με την βοήθεια των φίλων μου Π.Κανελλόπουλου, «Μαίρης» και Γιάννη Βλατάκη, Κωνσταντίνου κ.α. πολλών).


Blog στο WordPress.com.